در واقع محققان کشورهای مختلف دنیا نظرات متفاوتی در زمینه تایید امواج تلفن همراه روی انسان دارند. برای مثال بنا بر اعلام نتایج محققان کشور سوئیس تا سال 2006 میزان رشد سرطان بر اثر امواج تلفن همراه در حال افزایش بوده در حالی که تحقیقات در اسکاندیناوی نشان میدهد که این امواج هیچ تاثیری در ایجاد سرطان ندارند.
مثلا طبق بررسیهای یک پژوهشگر حوزه تلفن همراه، داشتن 20 سانتیمتر فاصله از دستگاه موبایل میتواند تا 98 درصد امواج ناشی از آن را کاهش دهد.
براساس آخرین تحقیقات، در اثر استفاده طولانی مدت از تلفن همراه، بافت مغز دچار افزایش دما شده و به همین علت است که در فرد نشانههایی از حالات خستگی ایجاد میشود.
برخی از افراد حساسیت بیشتری نسبت به امواج تلفن همراه دارند بویژه کودکان نسبت به سایرین تا
3 برابر نسبت به این امواج حساسترند.
در هر صورت دانشمندان به شواهدی دست یافتهاند که از بروز اختلال در حافظه انسان، آسیب مغزی، آسیب به جنین انسان، آسیب به شنوایی و سردرد و سرگیجه در هنگام استفاده طولانی مدت از موبایل حکایت دارد.
البته از طرف دیگر، نباید این واقعیت را هم فراموش کرد که چنین خطراتی در استفاده از بسیاری تجهیزات مثل سیستمهای الکترونیکی و الکتریکی از تلویزیون و رایانه، اجاقهای ماکروویو و... با کاربریهای روزانه گرفته تا تجهیزات پرتونگاری و پرتودرمانی و سیستمهای رادار و دکلهای انتقال برق هم وجود دارد که هیچ گاه مانعی برای استفاده از آنها نبودهاند و مهم، برخورد علمی و آگاهانه با دستاوردهای فناوریهای جدید و به حداقل رساندن خطرات و آسیبهای اجتنابناپذیری است که ممکن است در ورای فواید و کاربردهای هر محصول و دستاورد تکنولوژیک و فنی وجود داشته باشد.
در سالهای اخیر به موازات گسترش روزافزون استفاده از تلفن همراه و توجه مراکز تحقیقاتی دنیا به این مقوله پژوهشگران ایرانی نیز در دانشگاهها و مراکز پژوهشی مختلف، تحقیقاتی را در این حوزه آغاز کرده و از ابعاد مختلف به بررسی آسیبهای احتمالی پرتوهای الکترومغناطیسی تلفن همراه بر بافتهای زنده و تجهیزات الکتریکی و الکترونیکی آن انجام دادهاند.
تحقیقات ایرانی
دکتر علیاکبر موسوی موحدی، استاد و پژوهشگر برجسته مرکز تحقیقات بیوشیمی بیوفیزیک دانشگاه تهران با بیان این که پرتوهای الکترومغناطیسی دارای استفادههای مثبت و منفی هستند، میگوید: امواج و میدانهای الکترومغناطیسی که در گستره وسیعی از انرژی و فرکانسها با خواص متفاوت ساطع میشوند، نقش مثبت و منفی در زندگی جانداران و گیاهان ایفا میکنند. این اشعه هم در طبیعت و هم در صنعت موجود است، با این تفاوت که وجود اشعه الکترومغناطیسی در طبیعت بهینه بوده ولی باید در صنعت به صورت بهینه استفاده شود.
معاون پژوهشی سابق دانشگاه تهران از تلفنهای همراه به عنوان یکی از پرمصرفترین تجهیزات دارای امواج الکترومغناطیس یاد میکند: نقش منفی میدانهای الکترومغناطیسی و اثرات سوء آن بر سیستمهای زیستی به دلیل عدم دستورالعمل معین، آموزش صحیح بهرهبرداری و استفاده بهینه از سیستمهای ارتباطی و مخابراتی بویژه عدم آشنایی کاربران از تداخل و تزاحمهای استفاده همزمان تلفن همراه با وسایل دیگر مانند رایانه، مایکروفر، تلویزیون، استفاده از داروهای خاص یا داشتن بیماری و... است.
اثر سوء میدانهای الکترومغناطیسی بویژه میدان تلفن همراه به صورت فزاینده نقش تخریبی در بدن، ارگانیسمها، بافتها، سلولها و ماکروملکولهای حیاتی مانند DNA ، پروتئینها و آنزیمها خواهد داشت.
دکتر موسوی موحدی با بیان این که در حال حاضر سیستمهای تلفن همراه دارای فرکانس 940 مگاهرتز است که به بیشتر بافتهای بدن ازجمله مغز و حتی گوشت و ماهیچهها آسیب میزند، ادامه میدهد: نباید به تلفن همراه به عنوان وسیلهای بیخطر نگاه کرد و هر کس هر اندازه که تمایل داشت از آن استفاده کند؛ بلکه کاربرد تلفن همراه باید همانند مصرف دارو، محدود و کنترل شده و اصطلاحا دارای دوز مشخص باشد؛ به طوری که یک فرد تنها ساعاتی از روز را میتواند از موبایل استفاده کند و پس از آن حق استفاده دوباره از آن را نخواهد داشت.
استاد مرکز تحقیقات بیوشیمی بیوفیزیک دانشگاه تهران تصریح میکند: مساله مهم دیگری که باید مورد توجه محققان قرار بگیرد، دوز مشخص استفاده از موبایل برای مبتلایان به بیماریهای گوناگون است؛ مثلا، میزان استفاده از تلفن همراه در افراد دیابتی که در برابر امواج آسیبپذیرتر از افراد سالم هستند باید متفاوت باشد.
دکتر موسوی موحدی در ادامه با اشاره به تحقیقات پژوهشگران مرکز بیوشیمی بیوفیزیک دانشگاه تهران در زمینه «اثرات میدان الکترومغناطیسی تلفن همراه روی هموگلوبین خون» میگوید: در این تحقیق، امواج موبایل را به مدت 20 تا 60 دقیقه روی هموگلوبین عادی و بیمار تاباندیم، سپس ساختار و عملکرد مولکول هموگلوبین را که وظیفه حیاتی حمل اکسیژن از ریه به بافتها را بر عهده دارد مطالعه کردیم. یافتههای تحقیق نشان داد اندرکنش میدان الکترومغناطیسی تلفن همراه با هموگلوبین موجب تغییرات ساختاری در آن و کاهش پیوند اکسیژن با پروتئین میشود.
به گفته او اختلال در عملکرد هموگلوبین، موجب آزادسازی اکسیژن بیشتر در بافت و در نهایت بروز ناهماهنگی در واکنشهای بدن میشود.
دکتر موحدی تاکید میکند: اثرات سوء تغییر ساختاری هموگلوبین خون تحت تاثیر امواج تلفن همراه تنها به آزادسازی بیش از حد اکسیژن در بافت محدود نمیشود، بلکه بر سایر وظایف هموگلوبین هم تاثیر منفی میگذارد.
وی درباره محل قرار دادن تلفن همراه نیز معتقد است: بدترین شکل این مساله، قرار دادن تلفن کنار گوش هنگام صحبت کردن است و البته قرار دادن در کمر هم آسیبهای جدی به دستگاه تناسلی انسان وارد میکند.
موسوی موحدی با بیان این که تلفن همراه در مواقع عدم استفاده باید بیش از یک متر با کاربر فاصله داشته باشد، تصریح میکند: صحبت با تلفن همراه باید در فضایی باز و حداکثر به مدت یک دقیقه باشد. بهترین حالت در هنگام پیادهروی هم گذاشتن تلفن همراه داخل کیف و البته بهترین حالت ممکن خاموش کردن است.
این توصیهها را جدی بگیرید
بهترین راهکار این است که مدت زمان تماس و مکالمه با تلفن همراهتان را کاهش دهید. مطالعات نشان میدهد که اگر شما بیش از 2 دقیقه با تلفن همراه صحبت کنید، امواج مغزی شما تحت تاثیر امواج تلفن همراه قرار میگیرد.
این به هیچ وجه درست نیست که کودکان یک تلفن همراه مخصوص خودشان داشته باشند چون مغز کودکان در حال رشد است و اثر امواج تلفن همراه بر آن بیشتر است. بهتر است کودکان جز در موارد اورژانس با تلفن همراه خود صحبت نکنند.
بهتر است تلفن همراه را در جیب شلوارتان قرار ندهید چون بافتهای بخش پایینی بدن بیشتر از بافتهای سر و صورت، اشعههای مضر تلفن همراه را جذب کرده و آسیب میبینند.
اگر شما از گوشی استفاده نمیکنید وقتی شماره میگیرید اجازه دهید اول تلفن همراهتان وصل و ارتباط با طرف مقابل برقرار شود سپس آن را روی گوشتان قرار دهید در این صورت تحت اشعه مضر کمتری قرار میگیرید. شما میتوانید برقرار شدن ارتباط را روی صفحه تلفن همراهتان ببینید.
همایون برادران نصیری
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم