در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
حتی تعلیق نیز در «به همین سادگی» جایگاهی ندارد. تعلیق که معمولا برای هر کارگردانی بهترین شروع برای اوج و فرود است گویا در این اثر میرکریمی فراموش شده. البته باید اذعان کرد اتفاقا فراموش نشده و کارگردان تعمدا سعی داشته تا اثرش را زیاد درگیر مسائل داستانی نکند و با نگاهی خاص آن را به پیش برد. این نگاه خاص، دارای ظرفیتهای مستند گویانمایی است که میرکریمی به خوبی از پس آن برآمده. مخاطب زمانی که از پلانهای نخست به همین سادگی را میبیند، از نوع رفتار «طاهره»، گفتارش، حرکاتش و حتی مواجهه او با دیگران، تصور میکند، شاهد یک اثر مستند است. اثر مستندی که واقعیت خفته در جامعه ماست و میرکریمی با دوربینش این مستند را با قصه خودش تبدیل به فیلمی تحسینبرانگیز کرده. «به همین سادگی» به دنبال قهرمان محوری نیست و سخن از تلاش یک انسان به میان میآورد، اگر شخصیت اصلی (طاهره) در نوسانات گوناگون مقاوم و محکم است، هیچ گاه در این اثر، ردای قهرمان به تن او نمیکند چراکه اصولا به همین سادگی، ساده و بیآلایش درگذر است و این نگاه تماشاچی است که از طاهره قهرمان میسازد.
روایت مستندگویانه میرکریمی، در عین سادگی خیلی هم راحت نیست، او به عمق فرو میرود و از بطن میخواهد تا راوی شود، پرهیز او در به همین سادگی از بزرگنمایی، قهرمانپروری و گیشهپسندی کاملا مشهود است. ذات به همین سادگی اتفاقا همین است و همین امر نیز سبب شده تا در عین عدم وجود تعلیق و داستانی فانتزی یا پلیسی یا عشقی، یک خط کلی مخاطب را هدایت کند. میرکریمی، از شهر مدرن و پیشرفت سخن میگوید که همگان از شهر زدگیاش یا شادند یا ناراحت، اما مغرورند و این غرور را در همان شهرنشینیاش میدانند. رنگهای گوناگون، ابزار و تکنولوژی پیشرفته، ساختمانهای سر به فلک کشیده و ماشینهای رنگارنگ اما گویا شادی در آن رخت بربسته و نوعی افسردگی و خمودگی در آن به چشم میخورد. کارگردان از کیفیت درونی و روحی افراد سخن میگوید و دشواریهای حاصل از آن را به رخ میکشد اما چون نگاهی مستندی حاکم است، کارگردان با زحمت از اعماق و درون آدمها کلامش را میگوید. «طاهره» را با ظاهری سنتی و نگاهی نگران به تصویر میکشد و در عین حال سخن از تلاش و همت او دارد.
«طاهره» خیلی با برون مدرن شهر کاری ندارد، و اگر چه در ظواهر امر آنچنان بیمایه و ساده دارد، اما وقتی در مسیر اصلی داستان حرکت میکنیم، مشخص میشود او هم با استعداد است و هم این که میخواهد در این جامعه به اصطلاح پیشرفته، عقب نیفتد، تلاش او در تمامی ابعاد زندگی ستودنی است، اگر با همین سادگی خط بطلانی روی این نگاه میزند که زنهای ایرانی خصوصا آنانکه در خانوادههای سنتی هستند، از همه چیز دور هستند و هیچ نگاه پیشرفت در آنها نیست برعکس واقعیتی از زن فهیم و فعال ایرانی میگوید. این فیلم موقعیت زنان را بازگو میکند در این میان هم رویهای ساده و آرام را بهپیش میگیرد و بدون هیچ تکلف و بزرگنمایی و پرهیز و از تعلیق و فراز و نشیب، حرف خود را روان بازگو کند. قطعا بههمین سادگی به مانند سایر آثار میرکریمی، اثری درخشان و ماندگار در کارنامه وی و همچنین در ذهن مخاطب خواهد ماند.
اکرم عیسیفر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: