ارحام صدر: هنرمندان سینما و تئاتر به فکر کسب درآمد از گیشه نباشند
در ششمین جشن سینمای ایران از چند پیشکسوت عرصه سینما تئاتر نیز تقدیر به عمل آمد و تندیس ویژه خانه سینما به آنها اهدا شد. یکی از این پیشکسوتان ، رضا ارحام صدر بود.او متولد سال 1302است و تحصیلات ابتدایی و دبیرستان خود را در اصفهان به پایان برده و پس از آن در رشته
با توجه به سابقه طولانی شما در عرصه های هنری ، خلاصه ای از فعالیت های خودتان را بیان کنید.
من کار بازیگری تئاتر را از جشن آخر سال دبیرستان ادب اصفهان شروع کردم و چون استعدادی از خود نشان دادم بعد از اخذ دیپلم ، توسط استادم مرحوم ناصر فرهمند دعوت به کار شدم . اولین نقش را در تئاتر حرفه ای المپ که یک باشگاه ورزشی بود به عهده گرفتم و نقش هارون الرشید را بازی کردم که بسیار مورد توجه قرار گرفت . مدتی بعد به اتفاق جمعی از علاقه مندان هنر، گروه تئاتر ارحام صدر را تاسیس کردم و در این تئاتر برنامه های جالبی را به نمایش گذاشتیم.
عده ای شما را صاحب سبک کمدی انتقادی می دانند، نظرتان را درباره جای خالی طنز و انتقاد در سینما و تئاتر بگویید.
فکر می کنم مردم کشور ما در زمینه نمایش بیشتر علاقه مند به نمایشنامه های کمدی هستند و همچنین عاشق کارهای طنز. زیرا با دیدن یک تئاتر یا ارائه یک پیام خوب و شاد، روحیه مردم بهتر می شود؛ زیرا مسائل روزانه زندگی ، آنها را گرفتار می کند. بنابراین طنز و مسائل مربوط به آن بویژه در تئاتر که مورد علاقه مردم است به کمک آنها می آید. تئاتر کمدی اگر بجز خنداندن تماشاگران ، در صدد باشد که مسائل روزمره و گرفتاری های مردم را نیز به صورت انتقاد و در لباس طنز به نمایش بگذارد، در روحیه مردم اثر بهتری خواهد گذاشت . به اعتقاد من یک تئاتر کمدی علاوه بر شاد کردن مردم ، باید دارای پیامهای اخلاقی ، فرهنگی ، انتقادی و اجتماعی نیز باشد تا موثر واقع شود. لذا از سال 1344تئاتر در شهر اصفهان علاوه بر طنز، جنبه انتقادی هم پیدا کرد و مردم هم از این سبک استقبال کردند و در نتیجه این سبک (کمدی انتقادی ) به نام من نامیده شد. البته این سبک را استادم (مرحوم فرهمند) به نام من شناخت ؛ زیرا اعتقاد داشت این سبک از فکر من الهام گرفته است .
ارزیابی شما از وضعیت فعلی سینما و تئاتر در مقایسه با گذشته چیست؛
در حال حاضر سینما با یک پرش حساب شده و با فعالیت کارگردانان تحصیلکرده بسیار پیشرفت کرده است و همچنین فیلمهایی که بخصوص اخیرا ساخته می شود از لحاظ متن و نوع بازی و امور فنی و کارگردانی پیشرفت قابل ملاحظه ای نسبت به سابق داشته است ؛ ولی متاسفانه تئاتر بجز در تئاتر شهر تهران ، که چند گروه فعال و توانا مشغول به فعالیت هستند، در شهرستان های دیگر رمقی ندارد.
بحران سینما و نداشتن مخاطب را چگونه ارزیابی می کنید؛
فکر می کنم نقش فیلمسازان در اینجا بسیار مهم است که باید کمبودها را لمس کرده و در رفع آن بکوشند؛ زیرا هنر هفتم ، مسائل پپچیده و گوناگونی دارد که باید مجموعا با برنامه ریزی و هماهنگی در رفع نواقص اقدام کنند و الان که سینما در کشور تحولی عظیم پیدا کرده ، با کمک مقامات دولتی و تشویق سینماگران ، روز به روز جلو خواهد رفت . در این وضعیت ، کارگردان ها باید محصولاتی را تهیه کنند که مورد توجه مردم قرار گیرد.
با توجه به کمبود نمایشنامه نویس در صحنه تئاتر، چه پیشنهادی برای جوانان علاقه مند به داستان نویسی دارید؛و آیا می توان با استفاده از متون ادبی کهن ، این کمبود را تا حدودی برطرف کرد؛
به اعتقاد من ، یک مطلب اصولی در این مورد هست و آن ، این که جوانان علاقه مند به نویسندگی باید تشویق شوند تا آنها که استعداد دارند کار نویسندگی متن نمایش را شروع کنند و با داستان های زیادی که ما در ادبیات فارسی داریم بویژه این که اساطیر در فرهنگ ما زیادند، می توان این کمبود را کم کم رفع کنیم .
به نظر شما برگزاری این گونه مراسم چه تاثیری در تشویق نسل جوان علاقه مند به سینما و تئاتر دارد؛
البته برگزاری این گونه جشنها برای جوانان و علاقه مندان به بازیگری بسیار امیدبخش است تا بدانند اگر کسی 50سال از عمر خود را در عرصه بازیگری طی کرده ، آخر کار بالاخره کسانی پیدا می شوند که با اهدای تندیس و لوح یادبود، بگویند فلانی خسته نباشی و بعد از چندین سال کار بازیگری دست شما درد نکند.
توصیه شما به نسل جوان علاقه مند به دنیای هنر چیست؛
جوانان باید کار بازیگری را با عشق شروع کنند و آن را هدف قرار دهند و با تمام مشکلات و مصایب که ممکن است در این راه داشته باشند، مبارزه کنند تا به مقصود برسند و بدانند که گیشه سینما و تئاتر نمی تواند برای یک هنرمند آنقدر قابل اعتنا باشد که بتواند یک زندگی را اداره کند. یک هنرمند باید برای عشق به هنر و به خاطر دلش بازی کند و امور معیشتی و زندگی را از یک راه شرافتمندانه تامین کند. و در آخر... فقط این که مردم خالق یکتا را در همه شوون و امور زندگی در نظر بگیرند و در پیشامدها و گرفتاری ها و حتی در خوشیها به ذات مقدسش متوسل شوند و فقط از او مدد بجویند و تا موفق شوند. هیچ گاه دست از ریسمان الهی برندارند؛ زیرا سلامت ، نعمت ، معیشت و موفقیت همه و همه در سایه لطف و عنایت او امکانپذیر است و بس .
شهناز رحمتی
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
