این کتاب سنگین و مفصل اما خواندنی و بهرهبردنی نهفقط یک رمان، بلکه روایتی قابل اتکا و استناد به بخشی از تاریخ پرتلاطم خطه کردستان است. هم کردستان خودمان و هم کردستان عراق.روایت گاهی از زاویهدید دانای کل و گاهی از زبان شخصیتهای اصلی داستان، مثل جلال خاوری، دکتر افشار و ... جلو میرود. همین تغییر زبان و لحن راوی، کتاب را از افتادن در دام یکنواختی رهانیده و به غنا و باورپذیری قصه، کمک شایانی کرده است. در این میان سیر و سلوک جلال و عاقبت و شهادت او در نبرد درالوک، بهیادماندنی، عجیب و حسرتبرانگیز است. او در جدال بین خیر و شر و در برزخ و تردید انتخاب بهشت یا دوزخ و گزیدن پاکی یا ماندن در سیاهی، عاقبتی خوش و پاکیزه پیدا میکند. این روایت تحول آدمی در ساحت انقلاب اسلامی است.
برای ماه و بلوط که نویسنده برای خلق آن وقت زیادی را صرف کرده، میتوان ممیزات و برجستگیهایی را برشمرد. وجود شخصیتهای متعدد، رویکرد بومی و منطقهای با ادای دین صمیمانه به مردان و زنان گمنام در دل کوههای سربهفلککشیده کردستان، سیر حوادث غیرمترقبه، و خلق برخی شگفتیها و خردهداستانهای بههمپیوسته و متراکم، تطبیق با تاریخ، ترسیم شخصیت برخی شهدای برجسته همچون بروجردی، کاوه، زینالدین و چهرههای گمنام جنگ، توصیف کردستان و فرهنگ و آدابوخوی و منش کردها، وصف تفکر و ایدئولوژی گروههای معارض با انقلاب، نقش پهلویها و بعثیها در ایجاد شکاف و گسستن یکپارچگی و تمامیت ارضی ایران، استفاده از گویش کردی و ذکر برخی اشعار و حکمتها و حتی چاشنی طنز در کلام و ... کتاب را شیرین و خواندنی کرده است. مومنی تلاش کرده تا با بهکارگیری لحنی لطیف و احساسمند و همچنین توصیفات جزئی، از خشونت و تیزی حوادث بکاهد و ذائقه مخاطب را چندان تلخ نکند و او را با جامعه کرد پیوند بزند. هرچند رمان تاریخی محسن مؤمنیشریف با تکیه بر دادههای فراوان در نزدیک به ۹۰۰ صفحه تدوین شده است، اما بهدلیل پرداخت دقیق شخصیتها و ترسیم هوشمندانه توالی حوادث، هرگز حوصلهسربر نمینماید.ماه و بلوط با تلفیق ادبیات داستانی و تاریخ از بهترین رمانهای سالهای اخیر و در نوعِ خودش، کارگاهی است مکتوب برای نوشتن و خلق اثرِ مستند از روزگار پرحادثه کردستان و نظایر آن. این اثر، کتابی است که خوب و محکم در جای خودش نشسته و هیچچیز جای آن را پر نمیکند.
با اذعان به اینکه هیچ اثر هنری بهعنوان یک محصول بشری، خالی از ضعف و خلل نیست و ایراد و نقایص ماه و بلوط را هم اهل فن باید متذکر شوند؛ به عنوان نکته پایانی عرض میکنم اگر ماه و بلوط را دست بگیرید و با شخصیتهای آن گام بردارید و آهستهآهسته و بهتدریج با حوادث آن همراه و همگام شوید، گنجینهای از نگاه تاریخی و بینش ادبی را با خود همراه کردهاید و راهی به فهم مسائل کلان ملی و هویتی یافتهاید. این فرصت را از دست ندهید.