تحقیقات حاکی از آن است که ایران ، جزو 10 کشور برجسته جهان در زمینه توسعه فعالیت های جنگل کاری است ؛ به طوری که این کشورها توسعه فعالیت های جنگل کاری را با هدف صنعتی و غیرصنعتی انجام می دهند.
کد خبر: ۱۳۰۰۳۴
در این تحقیق که از سوی کشور روسیه انجام شده است ، اگر چه میزان جنگل کاری در ایران در مقایسه با دیگر کشورها، زیاد نیست ؛ اما نشان دهنده آن است که این بخش در کشور فعال است. براساس این گزارش ، چین با 24 درصد و هند با 17 درصد رده های اول و دوم جهان را در زمینه توسعه فعالیت جنگل کاری دارا هستند. در این تحقیقات آمده است کاهش پوشش گیاهی و جنگلی به گسترش بیابان ها منجر می شود. بررسی ها نشان می دهد بیش از 80 درصد کشور ایران را بیابان ها یا مناطقی که در معرض بیابانی شدن قرار دارند، تشکیل می دهند، توجه به جوامع محلی برای مقابله با گسترش بیابان ها نیز اهمیت دارد، چرا که این افراد دانش بومی دارند و خود را با محیطزیست بیابانی و زیستگاه های بیابانی وفق داده اند. باید جوامع محلی را با توجه به وجود اکوسیستم شکننده حاکم بر مناطق بیابانی هشدار داد و با تقویت دانش بومی ، جوامع محلی و تشکل های غیردولتی را بیشتر با این مفاهیم آشنا کرد. استفاده تخصصی از تشکل های مردم نهاد و تخصصی کردن این تشکل ها، برنامه دیگری است که از سوی سازمان حفاظت محیطزیست درحال پیگیری است. بر این اساس ، در استان ها یا شهرهای بیابانی بیش از پیش ، از توان تشکل های غیردولتی استفاده خواهد شد. بر این اساس ، نگاه به بیابان باید فرابخشی باشد و دستگاه های درگیر با کمیته ملی بیابان زدایی برنامه هایی همساز و همگام داشته باشند و باید کوشید با حفاظت از قناتها در اکوسیستم های شکننده بیابانی ، از آسیب پذیری این مناطق جلوگیری کرد. متاسفانه هم اکنون در کشور مدیریت بحران وجود دارد؛ اما مدیریت ریسک هم هنوز نداریم ، از این رو، راه اندازی این بخش به منظور کنترل شرایط گسترش بیابانزایی ، ضروری است. بخش قابل توجهی که امروزه کمتر دیده می شود، امکان توسعه گردشگری در مناطق بیابانی است ، بحث اکوتوریسم در مناطق بیابانی فوق العاده برای کشور درآمدزایی دارد، اما اقدامات کنونی در این بخش ، غیررسمی بوده و ثبت نشده است. همچنین تحقیقات نشان می دهد اجرای طرح مهار کانون های بحرانی فرسایش بادی ، دارای آثار مفید اجتماعی ، اقتصادی و زیست محیطی است که به همکاری تمامی سازمان های مسوول و تامین منابع لازم برای آن نیاز است. همچنین باتوجه به ماهیت جامع نگری ، همکاری آحاد مردم برای توسعه پایدار و اجرای کنوانسیون های بیابان زدایی ، تنوع زیستی و تغییر اقلیم ، همکاری بین کنوانسیون ها در سطح ملی نیاز است. با توجه به اهمیت طرح آمایش سرزمین در بهره برداری بهینه و پایدار از استعدادهای مناطق مختلف کشور و براساس توان اکولوژیک ، بر اجرای طرح جلوگیری از گسترش بیابان ها به عنوان یک عامل اساسی در حفاظت از تنوع زیستی تاکید می شود. نقش اساسی تشکلهای مردم نهاد و جوامع محلی در حفاظت از محیط زیست و کنترل بیابان زایی ، به تقویت و توسعه و حمایت از این نهادها در قالب فعالیت های تخصصی کمک می کند. تحقیقات نشان می دهد؛ به عنوان مثال بر اثر گسترش بیابان ها، سالانه حجم عظیمی از شن به شهر یزد سرازیر می شود، از این رو این تشکل های غیردولتی می توانند با فعال شدن در این بخشها، پروژه هایی را اجرا کنند که چالش زیست محیطی همان مناطق است. هم اکنون حدود 593 تشکل زیست محیطی در کشور وجود دارد که ممکن است تمام این تشکل ها فعال نباشند. خوشبختانه با راه اندازی سایت بانک اطلاعات تشکل های مردمی زیست محیطی ، بحث فعالیت تخصصی این گروه ها به طور جدی در حال پیگیری است. همچنین در تلاش هستیم با آموزش تشکل های زیست محیطی در جهت توانمندسازی ، آنها خود داوطلبانه برای حفظ پوشش گیاهی ، کاشت نهال ، احیای مناطق در معرض تخریب و جلوگیری از بیابان زایی اقدام کنند.
دکتر علی سلاجقه مدیر کل دفتر مشارکت های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست