ترک عادت موجب سلامتی است!

گذشته از شیوه ترک که هر فرد برای خود برمی‌گزیند، سؤال اساسی ما این است که با وجود انگیزه کافی برای ترک و اقدام موفق به آن چرا اعتیاد دوباره و چند‌باره گریبان فرد پاک را می‌گیرد؟
چرا برگشت‌پذیر است؟
درست است که انگیزه نقش مهمی در ترک ایفا می‌کند، اما در کنار آن باید شرایطی نیز برای فرد مهیا باشد؛ افرادی در ترک مسیر موفقی را طی می‌کنند که علت‌های گرایش را به خوبی شناسایی و پس از پاک‌شدن از آنان دوری کنند. اگر فردی همچنان در شرایط اجتماعی و منطقه آسیب‌دیده قبلی خود به زندگی خود ادامه دهد و با دوستان و حتی خانواده آلوده خود نشست و برخاست کند، به احتمال زیاد دوباره گرفتار خواهد شد.
در مواردی که خانواده آلوده است، مناسب است که همه اعضا تحت درمان قرار بگیرند تا اعتیاد را مانند ویروس به یکدیگر منتقل نکنند.
همراهی نیاز است
آموزش‌ها نقش مهمی در پاک نگاه داشتن فرد معتاد دارند، جمله «دیگر نیازی به آموزش و مشاوره با روان‌شناس‌ها ندارم» آفت بزرگی است که همواره تهدیدی برای افرادی که با انگیزه بالا ترک کرده‌اند، به شمار می‌آید.
فردی که یک دوره در معرض مواد مخدر قرار می‌گیرد ممکن است تا مدت‌ها بعد از ترک نیز در معرض وسوسه و آلودگی قرار داشته‌باشد و مدام باید خود را به شیوه‌های مناسب واکسینه کند. البته متاسفانه در کشور ما قسمت پیگیری و دنبال کردن با نقص روبه‌رو ست که همین امر موجب بازگشت افراد به مصرف مواد مخدر می‌شود. اعتیاد تنها بخش جسمانی نیست و شامل علائم روانی است. ترک در مقابل وسوسه قرار دارد و حتی با گذشت زمان زیادی از ترک فرد دچار لغزش می‌شود.
در این راستا سمن‌ها (سازمان‌های مردم‌نهاد) کارهای بسیاری را انجام داده‌اند که همچنان برای کمک به افراد معتاد نیاز به تشکیل هرچه بیشتر آنان است. از طرفی داشتن شرایط کاری و پذیرفته شدن معتادان بهبود یافته و کمک به اجرای ایفای نقش شهروندی آنان با داشتن کار مناسب که بتواند زندگی خود را اداره کند انگیزه‌ای قوی برای گفتن «نه» به مصرف دوباره است.
کدام شیوه بهتر است؟
روش‌های دارویی و مراجعه به مراکز درمانی روش مناسبی برای ترک است. این شیوه درمان به صورت سرپایی است و فرد می‌تواند در حین درمان به کارهای روزمره خود رسیدگی کند و در محل کار خود نیز حاضر شود، در حالی که در این مراکز هم پزشک و هم روان‌شناس وجود دارد که با فرد گرفتار و خانواده‌اش صحبت می‌کنند؛ موارد فردی که شخص به سمت اعتیاد رو آورده است را ریشه‌یابی، بازبینی و برای آنها راه‌حل پیدا می‌کنند و علت‌هایی را که قابل مداخله است، تغییر می‌دهد.
از طرفی فرد تحت درمان دارو وابستگی فکری به مواد ندارد و راحت‌تر می‌تواند جلسات خود و ترک روانی با روان‌شناس را پی بگیرد. در بسیاری از کشورهای پیشرفته نیز از ترک در مراکز درمانی استفاده می‌شود.
نقش ما چیست؟
ابتدا باید مسؤولیت‌پذیری اجتماعی برای خودمان قائل باشیم و این نکته را بدانیم که اگر معتادی را به ترک تشویق کنیم به نفع معتاد و در درجه بزرگ‌تر به نفع جامعه‌ای است که در آن زندگی
می‌کنیم.
گاهی بیمار خودش قبول دارد و مایل است تحت درمان قرار بگیرد که رفتار با این گروه راحت‌تر است و می‌توان با صحبت او را به مراکز درمان رساند، اما اگر مقاومتی در این زمینه دیدید، راهکار مناسب را از کارشناسان ترک بگیرید.
این روزها روان‌شناسان در مراکز بهداشت در شهرها و اطراف شهرها که به صورت دولتی کار می‌کنند، آماده‌اند تا به افراد مشاوره دهند. با مراجعه از آنها سؤال کنید که چگونه می‌توانید با فرد صحبت کرده و او را برای آغاز درمان تشویق کنید. گاهی فرد معتاد رفتارهای آسیب‌زننده به خودش یا دیگران دارد و تمایلی هم برای آغاز درمان ندارد که در این موارد می‌توان کار را به عهده بهزیستی سپرد و با تماس با اورژانس اجتماعی به شماره (123) در خواست کمک کرد.

نیلوفر جامه‌بزرگی

سلامت