اندامهای جاسازی شده روی تراشه که به تراشههای بافتی معروفند؛ دستگاههای سه بعدی زیست - مهندسی شده حاوی محفظههای ریزی از انواع مختلف سلول انسانی هستند که به کانالهای میکروسکوپی متصلند و در آن مایعات مانند جریان خون عمل میکنند. این سلولها و بافتها میتوانند هفتهها یا ماهها رشد کنند؛ ساختار و عملکرد آنها نیز شبیه بافتهای زنده بدن انسان است.
حال این سؤال پیش میآید که از مطالعات این تراشههای بافتی در فضا چه اطلاعاتی میتوانیم به دست آوریم که روی زمین قابل اجرا نبوده و مزایای حاصل از آن چیست؟
در پاسخ به این سؤال باید گفت تحقیق در فضا باعث کشف رازهای وجود بیماری و پیری در روی زمین میشود. پاسخ به این سؤال نهتنها به افزایش توانایی ما برای زندگی در مریخ و سفر به فضا کمک میکند، بلکه درک ما را برای زندگی بهتر در کره خاکی خودمان نیز افزایش میدهد.
فضانوردان معمولا وقتی به زمین برمیگردند دچار تحلیل استخوان، ماهیچه و ضعف سیستم ایمنی میشوند. کشف این راز به ما در دستیابی به اطلاعات بیشتری در مورد بیماری و پیری با استفاده از ریزگرانش کمک میکند. در ایستگاه فضایی بینالمللی تاثیرات حاصل از جاذبه زمین اندک است و تراشههای بافتی در فضا به واسطه جاذبه کم و تابش بالا زمینه را برای شروع تحقیقاتی فراهم میکنند که اجرای آن روی زمین برای فضانوردان غیرممکن است. محیط پیرامون ما و ژنهای فردی به صورت یک ترکیب 50 درصدی نقش مهمی در تعیین سلامت فرد و همچنین بروز بیماریهای خاص - از سرطان گرفته تا آلزایمر - ایفا میکند. این آزمایشهای فضایی مراحل اولیه خود را میگذرانند و این امید وجود دارد که در سالهای آتی موضوعاتی مانند تاثیر ریزگرانش بر تضعیف سیستم ایمنی فضانوردان و رابطه آن با افزایش سرعت پیری، تحلیل استخوان و ماهیچه مورد بررسی قرار گیرد. تحقیقات فضایی راه را برای پیشرفت در زمینه تحقیقات ژنتیک و به دنبال آن ساخت داروهایی برای درمان انواع بیماریهای خاص باز میکنند.
نرگس عبداللهی
جامجم
منبع: Scientific American
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم