نهادعالی و اثربخشی اندک

: ضرورت ایجاد «انقلاب اسلامی در دانشگاه های سراسر کشور» ، «تصفیه اساتید مرتبط با شرق و غرب» و «تبدیل دانشگاه به محیطی سالم برای تدوین علوم عالی اسلامی» از جمله محورهای پیام نوروزی امام خمینی (ره) در اول فروردین 1359 بود پیامی که حدود سه ماه پس از آن در تاریخ 23 خرداد 1359 به فرمانی مبنی بر تشکیل ستاد انقلاب فرهنگی تبدیل شد.

کد خبر: ۱۱۸۷۹۵

بنیانگذار جمهوری اسلامی ایران ، در این فرمان فرمودند: «تسامح در این امر حیاتی (انقلاب فرهنگی) خیانتی عظیم بر اسلام و کشور اسلامی است» و براساس همین فرمان محمدجواد باهنر ، مهدی ربانی املشی ، حسن حبیبی ، عبدالکریم سروش ، شمس آل احمد ، جلال الدین فارسی و علی شریعتمداری به عنوان اعضای ستاد انقلاب فرهنگی تعیین شدند. ستاد انقلاب فرهنگی ، پس از آن در دو مرحله نخست در تاریخ 8 شهریور 1362 و در پی نامه رئیس جمهور وقت (حضرت آیت الله خامنه ای) و برای دومین بار در تاریخ 19آذر 63 ترسیم شد و در مرتبه دوم به «شورای عالی انقلاب فرهنگی» تغییر نام یافت و بدین ترتیب این روز ، به نام تاسیس این شورا در تقویم کشور ثبت شد لذا از تاسیس این نهاد عالی که وظایفی خطیر از جمله «تدوین اصول سیاست فرهنگی نظام جمهوری اسلامی ایران و تعیین اهداف و خطمشی های آموزشی ، پژوهشی ، فرهنگی و اجتماعی کشور» ، «تجزیه و تحلیل شرایط و جریانات فرهنگی جهان و تبیین تاثیر کانون ها و ابزارهای مهم در این زمینه» و «تبیین و تعیین شاخص های کمی و کیفی برای ارزیابی وضع فرهنگی کشور» را برعهده دارد و علاوه بر سران سه قوه ، روسای تمام دستگاه های مهم فرهنگی و برخی چهره های سرشناس در آن حضور دارند ، حداقل 22 سال می گذرد. نهادی که هم اکنون با 5شورای اقماری یعنی شورای فرهنگ عمومی ، شورای فرهنگی اجتماعی زنان ، شورای اسلامی شدن مراکز آموزشی ، شورای معین شورای عالی انقلاب فرهنگی و شورای هنر ، 18 شورای اقماری مرتبط و 9 موسسه وابسته از قبیل جهاد دانشگاهی و فرهنگستان های مختلف علوم در کنار خود مجموعه ای گسترده را تشکیل داده است . توفیق نهادهایی از این قبیل در گرو جایگاه قانونی متقن ، ساختار مناسب ، اعضای فعال و موثر، داشتن دستور جلسات کاربردی و با اولویت و پاسخگو بودن است .اگر چه لازم است دبیرخانه شورای عالی انقلاب فرهنگی ، طرحی را به منظور آسیب شناسی این شورا و مجموعه های وابسته تعریف کند تا به راهکارهای هر چه بیشتر کارآمد کردن این نهاد مهم دست یابد ولی به نظر می رسد این شورا و شوراهای اقماری آن عمدتا از سه بخش اخیر ، یعنی کمبود اعضای فعال و موثر ، کمبود دستور جلسات کاربردی و در اولویت و در معرض پرسشگری نبودن در رنج هستند و از همین رو به رغم انجام برخی کارهای ارزشمند در طول سالهای گذشته ، هنوز نه شورای عالی و نه شوراهای اقماری آن نتوانسته اند آن گونه که لازم بوده و وظایف آنها نیز ایجاب می کرده ، در صحنه فرهنگ کشور نقشی جدی ایفا کنند.تقلیل اعضای حقوقی به حد ضرورت و افزودن اعضای حقیقی موثر ، فعال و باانگیزه ، در کنار روزآمد و کاربردی کردن دستور جلسات که از وظایف دبیرخانه ای این مجموعه هاست و همچنین پاسخگو بودن بویژه به نخبگان و دستگاه های مسوول می تواند از جمله راهکارهای افزایش اثربخشی این نهاد عالی و مجموعه های وابسته به آن باشد. راهکارهایی که به نظر می رسد با توجه به اهتمام کنونی رئیس شورای عالی و برخی اصلاحات در دبیرخانه این شورا، امکان تحقق اش بیش از گذشته باشد.