زمانی که چنین بنگاههایی در شرایط پرتنش اقتصادی از همه نوع حمایتهای اعتباری دولت برخوردار میشوند و عملا عرصه را برای رقبا تنگ میکنند زمینه برای فساد مهیا میشود. اگر فساد را به تعبیری ناشی از بهره گیری از قدرت برای کسب اهداف شخصی و گروهی بدانیم آن وقت میتوان درباره نقش دولت در مواجهه با فساد با رویکرد دقیقتری سخن گفت. زمانی که بنگاههای شبهدولتی و وابسته به دولت از همه امکانات بهره میبرند و از خدمات ارزان استفاده میکنند و حتی از ارز 4200 بهره میگیرند اما محصولات خود را با قیمت بالاتر در بازار میفروشند اینجا است که فساد رخ میدهد و عملا دولت تلاشی برای جلوگیری از این رویه نمیکند. از نظر من بزرگترین فساد تاریخی از رانت نرخ ارز شکل گرفت. این رویه در نوع فعالیت شرکتها و بنگاههای شبه دولتی و وابسته به دولت کاملا آشکار است. مثالهای متعددی در حوزه محصولات کشاورزی، کاغذ، فولاد، آهن، نهادههای دامی و... را میتوان فهرست کرد که بسیاری از کسانی که وابسته به همین بنگاههای شبهدولتی هستند با بهرهگیری از رانتهای دولتی با قیمت پایین محصول را دریافت و به قیمت چند برابر میفروشند. همین افراد و بنگاهها هستند که مانع پایین آمدن قیمت ارز هستند و از حمایتهای دولتی نیز برخوردارند. با وجود چنین واقعیتهایی در اقتصاد کشور طبعا باید به معدل دولت در برخورد با مفاسد نمره پایینی داد.
احسان سلطانی
اقتصاددان
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم