jamejamsara
سرا کد خبر: ۱۱۶۸۶۵۷ ۱۶ مهر ۱۳۹۷  |  ۰۹:۰۵

به مناسبت روز جهانی کودک؛

روش صحیح دستور دادن به کودک

یکی از شایعترین مشکلات در خانواده ها، روش دستور دادن به کودک است، طوری که کودک دستور را به خوبی درک کرده و اجرا کند.

روش صحیح دستور دادن به کودک

جام جم آنلاین- دستوراتی که معمولا موثر واقع نمی شوند خصوصیات زیر را دارند:

1. دستور دادن به صورت زنجیره ای:

دستورات زنجیره ای، دستورهایی هستند که پشت سر هم به کودک داده می شود و کودک توانایی به خاطر سپردن همه آن ها را ندارد، بنابراین بعضی از آن ها را فراموش کرده و انجام نمی دهد. مثلا: " لباست و بپوش، دندوناتو مسواک بزن، موهاتو شونه کن بعد بیا صبحونه بخور."

وقتی دستورات به صورت زنجیره ای داده می شود کودک دستورات اول را از یاد می برد. بهتر است این دستورات را به تعداد کمتر تقسیم کرده و هر بار حداکثر 3 دستور را با هم به کودک بدهیم.

2. دستور دادن به صورت مبهم:

دستورات مبهم، دستوراتی هستند که برای کودک واضح و روشن نبوده و به خوبی نمی توانند منظور گوینده را منتقل کنند. به عنوان مثال وقتی که ما انتظار داریم بچه ها بدون درگیری و خشونت با هم بازی کنند و دعوا نکنند به آن ها می گوییم :" بچه خوبی باش، بچه شیطونی نباشی، اذیت نکنی، بچه بدی نباش، کاری کن بهت خوش بگذره، بچه مودبی باش، و..."

کودک نمی داند دقیقا منظور والدین چیست، چه کاری باید بکند و چه کارهایی نباید انجام دهد که از نظر والدین خوب باشد. این دستورات مبهم هستند. بنابراین باید به صورت واضح و مشخص دستورات را بیان کرد. مثلا به آن ها بگوییم: " وقتی مهمانی رفتیم سلام کن، دست بده، با اسباب بازی هاتون با هم به آرومی بازی کنین، اسباب بازی ها را به دوستات بده با هم بازی بکنین و دست به وسایل دیگه نزن و...". بنابراین دستورات را به صورت واضح بیان کرده و دقیقا همان رفتاری را که در نظر داریم عینا به کودک بگوییم.

3. دستور دادن به صورت منفی:

دستورات منفی، دستوراتی هستند که با فعل منفی به کار می روند و فقط به کودک گفته می شود چه کاری را انجام ندهد اما جایگزینی برای آن بیان نمی کنیم و نمی گوییم چه کاری به جای آن انجام بدهد. مثلا می گوییم:" ندو، نپر، داد نزن، خواهرتو نزن، دستم را ول نکن و...".

به جای این کلمات باید افعال مثبت را جایگزین آن ها کرده و به کودک بگوییم مثلا: راه برو یا برو توی حیاط بدو، بشین یا بیا نقاشی بکش، آروم صحبت کن، خواهرتو بغل کن ببوس، دستم و محکم بگیر و ...". بنابر این به جای دستورات منفی از دستورات مثبت استفاده کرده و جایگزین مناسب را به جای رفتارش به کودک معرفی کنیم.

4. دستور دادن به صورت پیچیده:

دستورات پیچیده، دستوراتی هستند که به صورت کلی به کودک گفته می شود و کودک دقیقا نمی داند چه کاری باید انجام بدهد. این نوع دستور دادن باعث گیج شدن کودک می شود بنابراین هیچ کاری انجام نداده و همین امر باعث می شود والدین او را سرزنش کنند. بنا براین کودک هم شروع به لجبازی و مقاومت می کند. این نوع دستورات باید به صورت ساده بیان شوند یعنی تبدیل به چند دستور شده و بعد یکی یکی آن ها را به کودک بگوییم.

مثلا "به جای برو اتاقت رو جمع کن بگوییم کتاب هات رو بذار تو قفسه، اسباب بازی هات رو بذار تو کمد، لباس هاتو بذار توی کمد و تختت رو مرتب کن، به جای برو آماده شو بیا بگوییم برو لباس آبیه و شلوار لی تو بپوش بیا، به جای برو حمام کن بگوییم برو حمام سرت رو شامپو بزن، بدنت رو لیف بزن و صدام بزن تا حوله رو واست بیارم و ....".

اما حواستان باشد دستورات را زنجیره ای ندهیم 2 تا 2 تا آن ها بیان کرده بعد از انجام هر کدام کودک را تشویق کرده و 2 دستور بعدی را بدهیم. یک نکته بسیار مهم این است که حواسمان باشد هنگام تشویق کردن کودک برای انجام کار از 3 کلمه : " اما، ولی، چرا " استفاده نکنیم.

مثلا وقتی لباس ها را داخل کمد گذاشته ولی تا نکرده نگوییم" آفرین مامان که لباس هاتو جمع کردی ولی لوله نکن تاشون کن" یا وقتی قرار بوده اسباب بازی هایش را جمع کند ولی همه آ ن ها جمع نکرده نباید بگوییم " تو که اسباب بازی هاتو جمع کردی چرا همشو برنداشتی؟". بلکه باید قسمت انجام شده کار را دیده و آن را تشویق کنیم.

5. دستور دادن به صورت پرسشی:

وقتی دستورات را به کودک به صورت پرسشی و سوالی بدهیم امکان این که کودک جواب نه بدهد بسیار زیاد است. در این گونه دستورات از کودک سوال می شود که آیا دوست دارد کار را انجام بدهد یا نه؟، بنابراین دستورات را به صورت امری بیان کنید. مثلا به جای " میشه لطفا درو ببندی بگوییم لطفا درو ببند، به جای میشه صدای تلوزیون رو کم کنی بگوییم صدای تلوزیون رو کم کن و...".

6. دستور دادن همراه با دلیل و منطق:

والدین یکسری دستورات را همراه با دلیل و منطق بیان می کنند مثلا " زود باش اتاقت رو مرتب کن چون امشب مهمون داریم و از این که خونه نامرتب باشه عصبی می شم، بیا تکلیفت رو انجام بده وگرنه بی سواد می مونی و بزرگ که شدی نمی تونی واسه خودت کسی بشی و..."

در این دستورات ممکن است کودک دستور اصلی را فراموش کند. بنابراین بهتر است دستور به این شکل باشد: " امشب مهمون داریم و خونه نامرتبه و این منو عصبی می کنه پس لطفا هر چه سریع تر وسایلت رو جمع کن." یعنی اول توضیحات را داده بعد دستور مورد نظر گفته شود.

نکات مهم در زمان دستور دادن:

1. نزدیک کودک بروید، تا حد چشم های کودک خم شوید تا تماس چشمی برقرار شود و یا او را صدا بزنید تا حتما به شما نگاه کند و بعد دستور را بگویید.

2. به اطاعت از دستور حتما پاداش بدهید.

3. دستورات باید در حد سن و فهم کودک باشد.

4. هرچه تعداد دستورات کمتر باشد اجرای آن ها راحت تر و موثرتر است.

5. دستورات نباید با تهدید همراه باشد بلکه با لحن قاطعانه و خوب گفته شود.

6. دستور دادن باید در زمان مناسبی باشد مثلا بهتر است هنگامی که کودک در حال تماشای کارتن مورد علاقه اش یا در حال بازی با دوستانش است دادن دستور را به زمان دیگری موکول کنیم.

مطمئن باشید در صورت رعایت و تمرین موارد فوق، کودکتان دستورهای شما را بهتر انجام می دهد.

مریم قربانی

روانشناس کودک

ارسال نظر
* نظر:
نام:
ایمیل:

یادداشت

بیشتر
کنترل کرونا با تشویق و تنبیه

کنترل کرونا با تشویق و تنبیه

نقش‎ها را باید جدی گرفت. اگر می‎‌خواهیم پروتکل‎های بهداشتی مقابله با بیماری کرونا رعایت شود، آمار ابتلا به بیماری کاهش پیدا کند یا کمک کنیم آمار مرگ و میر کم شود، باید هر کسی نقش خود را درست انجام دهد.

چرا اصلاح الگوی مصرف را جدی نگرفتیم؟

چرا اصلاح الگوی مصرف را جدی نگرفتیم؟

دقیقاً 10سال پیش، رهبر معظم انقلاب با اشراف کامل از شرایط محیطی و محاطی کشور و آگاهی از آینده جامعه، مهم‌ترین مسأله روز اقتصادی را شیوه مصرف آحاد مردم ومسؤولان و راه برون‌رفت از مشکلات پیش‌رو را صرفه‌جویی عمومی و اصلاح الگوی مصرف دانستند و بر این اساس، شعار سال 88 را «حرکت به سمت اصلاح الگوی مصرف» نام نهادند و فرمودند: «من آنچه را که می‌خواهم در این برهه عرض کنم این است که ملت عزیز جداً از اسراف و زیاده‌روی پرهیز کنند. چون وضع جامعه ما از لحاظ مصرف، وضع خوبی ندارد...عادت‌های ما، سنت‌های ما، روش‌های غلطی که از این و آن یاد گرفته‌ایم، ما را سوق داده است به زیاده‌‌روی در مصرف به نحو اسراف. یک نسبتی باید در جامعه میان تولید و مصرف وجود داشته باشد. امروز در کشور ما اینجوری نیست.»

این ۵۰ ثانیه تلخ

این ۵۰ ثانیه تلخ

با ذهن ده دوازده سالگی‌ات نگاه کنی، فکر می‌کنی زنگ تفریح یک مدرسه خورده و بچه‌ها دارند هوریز می‌کنند توی حیاط مدرسه که از بوفه ساندویچ مزخرف کالباس خشک بخرند و نوشابه فانتای تگری و این یک ربع وقت آزاد را خرج شکمشان کنند و بادگلوهای سوزنده را توی کلاس بزنند و بینی‌شان تا مغز سرشان تیر بکشد و بسوزد و کیف کنند.

چند نکته درباره اتفاق روز یکشنبه مجلس

چند نکته درباره اتفاق روز یکشنبه مجلس

تصویری که روز یکشنبه از حضور وزیر خارجه در مجلس شورای اسلامی منعکس شد، چگونه تصویری بود؟ وزیر خارجه به عنوان مهمان و از باب معارفه و تحلیل وضعیت سیاست خارجی به مجلس دعوت شد؛ اما در لابه‌لای بحث، مکرر همهمه و داد و فریاد از اطراف و اکناف مجلس بلند بود، وزیر خارجه نیز متقابلاً بر حرارت کلام خود می‌افزود، فضای جلسه از حالت گفت‌وگو به جدل میل کرد و درنهایت تصویری متشنج از سطوح بالای حکمرانی در کشور به افکار عمومی مخابره شد.

شما باید پاسخ بدهید

شما باید پاسخ بدهید

در ماه‌های اخیر برخی چهره‌ها و شخصیت‌های سیاسی در قالب نامه‌نگاری و مصاحبه و اظهارنظرهای مطبوعاتی و... و با لحنی طلبکار در مورد وضع موجود کشور اعلام موضع کرده‌اند.

گفتگو

بیشتر

پیشنهاد سردبیر

بیشتر

پیشخوان

بیشتر