نقش فرانسه در دومینوی جنگ

تحولات یک ماه گذشته در لبنان نشان می دهد امریکا و رژیم صهیونیستی سناریویی از پیش تعیین شده برای کل منطقه خاورمیانه در سر داشته اند.

کد خبر: ۱۰۷۵۹۹

طرح خاورمیانه جدید که حدود 7 سال پیش شیمون پرز عنوان می کرد به خوبی در ادبیات کنونی خاورمیانه نمود پیدا کرده است. کاندولیزا رایس ، وزیر امور خارجه امریکا به صراحت این واژه را پس از حملات رژیم صهیونیستی به لبنان بارها به زبان آورد. این ادبیات در روزهای آغازین تهاجم صهیونیست ها به لبنان بازتابی جهانی و منطقه ای داشت و از تغییرات و تحولات گسترده در منطقه خاورمیانه خبر می داد.
پس از طی 3 هفته از تهاجم و ناتوانی رژیم صهیونیستی در مهار حزب الله ، ادبیات تغییر کرد و رفته رفته این طرح خاورمیانه جدید اسرائیل را به ورطه نابودی کشاند.اکنون این طرح به شکست انجامیده است و دلیلی جز مقاومت مقتدرانه حزب الله برای آن نمی توان متصور شد. هم اکنون دومینوی جنگ و نه دمکراسی پس از افغانستان و عراق به لبنان رسیده و فرانسه نیز در کنار ایالات متحده از بازیگران اصلی این حرکتند.در این دومینو، عراق ، سوریه و لبنان خاکریزهای فرانسه در مقابل هجمه های نومحافظه کاران امریکا علیه منافع اروپای قدیم قلمداد می شوند.
حمله به عراق باوجود مخالفت فرانسه ، تحولاتی نظیر ترور رفیق حریری و خارج کردن نیروهای سوری و بالاخره آخرین خاکریز یعنی لبنان به خوبی در این راستا قابل ارزیابی است. به راستی فرانسه در لبنان چه می خواهد؛ آیا فرانسه که وام دار نظام سرمایه داری است همسو با این نظام است یا مخالف آن؛ خواسته های فرانسه به عنوان استعمارگرکهن آیا اهدافی جز کسب منفعت طلبی است؛ به نظر می رسد اگر لبنان نیز از دست فرانسه برود پاریس دیگر کشوری را که نمادی از استعمار قدیم فرانسه در خاورمیانه محسوب شود، نخواهد داشت ؛ به همین خاطر فرانسه تلاش می کند در بحران لبنان نقشی فعال تر از عراق بازی کند.
شکی نیست فرانسه ، امریکا و غرب همه زیرسیستم سرمایه داری هستند و منافع همگی آنها در غایت یکی است. عکس العمل بین المللی درقبال تحولات اخیر خاورمیانه به ویژه از سوی امریکا، فرانسه ، آلمان و انگلیس نزدیک هم بوده است.
مخصوصا در محکوم کردن اقدام حزب الله و تحمیل کردن مسوولیت عواقب و نتایج این اقدام به عهده حزب الله لبنان .باوجود همسانی مواضع ، تفاوت هایی میان موضع فرانسه و امریکا وجود دارد. تا کنون مواضع فرانسه به مواضع امریکا به عنوان بازیگر اساسی در جهان نزدیک بوده است و پاریس می خواهد اختلافات گذشته در قضیه عراق را فراموش کند.
بنابراین فرانسه با دقت سعی دارد این اختلافات تکرار نشود. امریکا سعی کرد نقش بازیگری فرانسه را در جهان و منطقه محدود کند، اما لذا فرانسه در صدد همکاری با امریکا برآمد و موضع جدیدی در قبال سوریه پس از ترور حریری گرفت و خلع سلاح حزب الله را خواستار شد. این مواضع از سوی واشنگتن مورد استقبال قرار گرفت. فرانسه بخوبی فهمید سردی روابط با امریکا به خاطر مخالفت ها و مواضع متفاوت ، نتایج سودمندی برای او ندارد. پاریس بر اساس منطق تمایل فرانسه برای اداره کردن اتحادیه اروپایی به امریکایی ها نزدیک شد.سیاست فرانسه در لبنان در جهت جبران سیاست فرانسه در قبال حمله امریکا به عراق بوده است ، اما به نظر می رسد مواضع امریکا و فرانسه در قبال جریانات اخیر در لبنان منطبق نیست.
فرانسویان به حکم تاریخ استعماری خود در خاورمیانه ، درک خوبی در مسائل خاورمیانه دارند و بهتر از امریکایی ها قضایای این منطقه را می فهمند، ولی ظاهرا در قضییه عراق این فهم به درد آنها نخورد.می دانیم که بعد از جنگ جهانی اول و تجزیه امپراطوری عثمانی ، لبنان به عنوان یکی از مستعمرات فرانسه درآمد. فرانسه یکی از کشورهای اروپایی است که همواره حوادث درگرفته در حوزه مستعمرات سابقش را با حساسیت خاصی دنبال می کند. مثال بارز آن اتفاقات 20 ساله اخیر الجزایر است.
باید گفت فرانسه هنوز هم در مستعمرات سابق خود منافعی دارد که تحت هیچ شرایطی حاضر نیست دست از این منافع بلند مدت بردارد و به راحتی کسی را در آن شریک کند.لبنان از نظر فرانسه همواره حیاط خلوتی بود که باعث استمرار نظارت این کشور در ساحل شرقی مدیترانه و خاورمیانه شده است ؛ به همین دلیل فرانسه تحت هیچ شرایطی حاضر نیست شاهد از دست رفتن لبنان و دخالت نظامی فراگیر اسرائیل (و در نتیجه امریکا و انگلیس) در این کشور باشد.به هر حال فرانسه از زمان آغاز درگیری های شدید در جنوب لبنان و حملات سنگین رژیم صهیونیستی به مناطق غیرنظامی این کشور، با لحنی متفاوت از همپیمانان خود (امریکا و انگلیس)، بر ضرورت کمک به غیرنظامیان و قربانیان عملیات نظامی صهیونیست ها در لبنان تاکید کرده بود.
اقدام ژاک شیراک ، رئیس جمهور فرانسه در اعزام دومینیک دوویلپن و فیلیپ دوست بلازی ، نخست وزیر و وزیر امور خارجه این کشور به لبنان و اعلام همدردی پاریس با مردم این کشور نیز بارقه هایی از امید در میان مردم منطقه به ایفای نقشی سازنده از پاریس در برابر جنگ افروزی های رژیم صهیونیستی در لبنان و فلسطین ایجاد کرده بود.
در این میان دوست بلازی خاطرنشان کرده بود که فرانسه بیش از هر زمانی در کنار مردم لبنان قرار دارد و شیراک از هدف قرار دادن ساختارهای زیر بنایی لبنان از سوی ارتش اسرائیل ابراز نگرانی کرد.با این همه آشکار شدن جزئیات قطعنامه پیشنهادی پاریس به شورای امنیت سازمان ملل متحد، بار دیگر هم سویی فرانسه را با کشورهایی چون امریکا و انگلیس در منطقه و سیاست کلی آنان در حمایت از رژیم صهیونیستی در تحولات منطقه ای به اثبات رساند.
از زمان تهاجم امریکا و انگلیس به عراق و تقسیم غنائم عراق و بی نصیب ماندن فرانسه از این منافع که پیش از آن در عراق سرمایه گذاری های میلیاردی کرده بود - فرانسه را وادار به اعمال تغییراتی در مواضع خود در برخی مسائل جهانی ازجمله سیاست های سنتی خاورمیانه ای خود تغییراتی اعمال کرد و در یکی از مهمترین مسائل منطقه یعنی لبنان به هم آوایی با واشنگتن و رژیم صهیونیستی پرداخت.
فرانسه که در سالهای پس از جنگ جهانی اول و فروپاشی امپراتوری عثمانی سرزمین های سوریه و لبنان را تحت قیمومت خود درآورد و نقشی استعماری را در این 2 کشور تجربه کرده بود، به همراه امریکا، بانی یکی از عجیب ترین قطعنامه های سازمان ملل متحد در خصوص این 2 کشور شد.فرانسه و امریکا در سپتامبر سال 2004 میلادی (شهریور1383) با طرح و تصویب قطعنامه 1559شورای امنیت سازمان ملل متحد و بدون اشاره به ادامه اشغال اراضی لبنانی مزارع شبعا از سوی اسرائیل ، خواستار انحلال نیروهای مقاومت اسلامی لبنان و خروج سوریه از این کشور شدند. به بیان دیگر این 2 کشور خواسته های اسرائیل را در قالب قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل متحد مطرح و به تصویب رساندند. از آن به بعد روابط سنتی دمشق و پاریس نیز هیچگاه گرمی گذشته را باز نیافت .در جریان ترور رفیق حریری ، نخست وزیر پیشین لبنان که در سال 2005 میلادی (1384) و براثر سوئقصدی مرموز در بیروت به وقوع پیوست ، فرانسه به طور غیر مستقیم انگشت اتهام را متوجه سوریه ساخت و شیراک به عنوان تنها رهبر یک کشور غربی به دیدار خانواده حریری در بیروت شتافت و از هر گونه دیدار و ملاقات با مقام های سوری و لبنانی در منطقه سرباز زد.
در چنین شرایطی که پاریس بیش از هر زمانی به اسرائیل نزدیک شده و هیچ نشانی از روابط نسبتا خوب گذشته فرانسه با سوریه به چشم نمی خورد، تجاوزات صهیونیست ها به لبنان ، فرصت دیگری برای نمایان ساختن بازی دو گانه فرانسه در منطقه فراهم آورده است.
دولتمردان فرانسوی از یک سو از همبستگی با مردم لبنان و ضرورت دورماندن غیرنظامیان از عملیات نظامی در منطقه سخن می گویند و اقدام به ارسال کمکهای انسان دوستانه به این کشور کرده اند، از سوی دیگر از هرگونه اقدام که متضمن محکوم ساختن کشتار گسترده زنان و کودکان و غیرنظامیان لبنانی است ، خودداری کردند.این دوگانگی تا بدانجا بود که دومینیک دو ویلپن ، نخست وزیر فرانسه که به دستور شیراک و برای به اصطلاح بیان همدردی پاریس با مردم لبنان راهی منطقه شده بود، در جمع خبرنگاران در بیروت از حق مشروع اسرائیل برای دفاع از خود حمایت کرد.
آلن ژوپه ، نخست وزیر پیشین فرانسه و از نزدیک ترین متحدان سیاسی شیراک در نوشتاری که در وبلاگ خود در اینترنت منتشر کرد، حزب الله لبنان را گروهی تروریستی و آغازگر درگیری های اخیر در منطقه خوانده است.
نیکلا سارکوزی ، وزیر کشور فرانسه و شانس نخست پیروزی در انتخابات سال آینده ریاست جمهوری این کشور نیز در خلال بحران اخیر لبنان ، خود را دوست اسرائیل خواند و از آنچه حق دفاع مشروع تل آویو نامیده ، دفاع کرد. وی در برابر گستردگی کم سابقه جنایات صهیونیست ها در لبنان ، به ذکر این نکته بسنده کرد که تل آویو در پاسخهای خود زیاده روی نکند.
در برابر جنایات صهیونیسم در منطقه و سکوت و تایید ضمنی غربی ها از سیاست های رژیم صهیونیستی ، می توان به همسانی اروپا و امریکا در نقش آفرینی جدیدشان در خاورمیانه نیز اشاره کرد.سیاستی که در آن مساله لبنان شاید تنها بهانه ای برای تحقق اهداف کلان غرب در منطقه باشد. نگرش جهان غرب به مسائل منطقه بر پایه تقابل و خصومتی مبتنی است که تاکنون ناکارآمدی خود را در افغانستان و عراق به اثبات رسانده است.
منطقه خاورمیانه خسته از طبل بدآهنگ درگیری و تجاوز و کشتار غیرنظامیان بیش از هر زمانی به مفاهمه و صلح و امنیت نیازمند است. واژگانی که ازسوی صهیونیست ها و حامیان شان ناشناخته و غریب می نماید.اسرائیل که با پشتگرمی حمایت امریکا و انگلیس ، دست خود را در ادامه عملیات نظامی و بمباران خاک لبنان آزاد می بیند، کمترین نگرانی از واکنش سازمان های بین المللی و قدرتهای بزرگ جهانی ، احساس نمی کند.

آب زیر کاه

طرح پیشنهادی فرانسه برای به اصطلاح پایان بخشیدن به بحران لبنان این نکته را آشکار می کند که این طرح در حقیقت بیان خواسته های تل آویو و اشغالگران فلسطین از یک سو و نادیده گرفتن رنج و آلام مردم کشوری است که تاکنون در برابر تجاوزات غیرانسانی صهیونیست ها صدها نفر از شهروندان غیرنظامی خود را از دست داده است. فرانسویان اگرچه همانند دوستان امریکایی و انگلیسی خود آشکارا به حمایت همه جانبه از تل آویو در بحران اخیر لبنان نپرداخته اند، اما با روشن شدن جزئیات قطعنامه پیشنهادی ، عملا خواسته های تل آویو با زبانی دیگر بیان شده است.آشکار شدن جزئیات قطعنامه پیشنهادی پاریس به شورای امنیت سازمان ملل متحد بار دیگر همسویی فرانسه را با کشورهایی چون امریکا و انگلیس در منطقه و سیاست کلی آنان در حمایت از رژیم صهیونیستی در تحولات منطقه ای را به اثبات می رساند.