سایه‌روشن‌های 3 مناظره

موضوع اولین مناظره، مباحث اجتماعی بود و مناظره دوم درباره مباحث سیاسی و فرهنگی برگزار شد. محور مناظره سوم هم که جمعه گذشته برگزار شد مباحث اقتصادی بود و نامزدها تلاش کردند با نقد یکدیگر و دفاع از خود، آرای مردم را به سمت خود جلب کنند. مناظره‌ها همان‌طور که پیش‌بینی می‌شد و ذات مناظره، ایجاب می‌کند در مواقعی با چالش‌هایی هم همراه بود و مجادلاتی لفظی بین نامزدها در می‌گرفت، اما رهاورد همین مجادلات هم می‌تواند برای مردم، شناخت بیشتر نامزدها باشد.

البته این نکته را نیز نباید نادیده گرفت که در این مناظره‌ها نامزدها کمتر به سوالاتی که از آنها پرسیده می‌شد، پاسخ می‌دادند و بیشتر سعی می‌کردند محورهای مدنظر خود را در سخنانشان مطرح کنند. با وجود این برگزاری سه مناظره‌ تا حدود زیادی فضا را شفاف کرده و شاید بخش زیادی از مردم در پایان این برنامه‌ها تصمیم خود را گرفته باشند.

برنامه‌ریزی نامزدها برای روزهای پایانی

دکتر امیدعلی مسعودی، استاد دانشگاه معتقد است بعد از مناظره‌ها می‌توان پیش‌بینی دقیق‌تری هم در مورد نتیجه انتخابات ارائه کرد و بر همین اساس نامزدها نیز در این روزهای باقیمانده تا انتخابات می‌توانند به شکل واقع‌بینانه‌تری برنامه‌های خود را تنظیم کنند.

وی در گفت‌وگو با جام‌جم اظهار کرد: در شرایط فعلی و پس از برگزاری مناظره‌ها، اگر یک نظرسنجی استاندارد انجام شود تا حدود زیادی می‌توان وضعیت نامزدها را از نظر رتبه‌بندی، متوجه شد و همین مساله می‌تواند در برنامه ریزی نامزدها برای روزهای پایانی موثر باشد. این استاد دانشگاه درباره نقاط ضعف و قوت مناظره‌ها نیز گفت: در مناظره‌ها شدیدترین انتقادها متوجه دولت و سیستم‌های مختلف نظام شد و آزادی بیانی که در این برنامه‌ها وجود داشت، نکته مثبتی بود و پاسخ قاطعی بود به آنها که مدعی‌ هستند در ایران آزادی وجود ندارد. مسعودی افزود: این آزادی بیان در برنامه‌های انفرادی نامزدها نیز وجود دارد و این جو بسیار مطلوبی است و باید گفت که در نقد و بررسی قوای مختلف، هیچ‌گاه نباید مانعی وجود داشته باشد.

این استاد دانشگاه البته از برخی زیاده‌روی‌های نامزدها انتقاد کرد و گفت: ما معتقد به اخلاق اسلامی هستیم، اما گاهی نامزدها در نقد زیاده‌روی می‌کردند. امیدوارم در دوره‌های بعدی مناظره‌ها به شکلی برگزار شود که همه رعایت ادب و احترام را داشته باشند. نظام ایران در دنیا دشمنان زیادی دارد و جنگ‌طلب‌ها در حال کار هستند و ما باید حرمت‌ها و اسرار نظام را حفظ کنیم .

حاشیه رفتن از سوال

دکتر صادق کوشکی استاد دانشگاه در همین زمینه به جام‌جم گفت: بخشی از نامزدها ظاهرا تصمیم داشتند اصلا به سوالاتی که مطرح می‌شد، پاسخ ندهند و نسبت به سوالات هدفمند و کارشناسی مطرح شده، بی‌تفاوت باشند و مباحثی را مطرح کنند که ارتباطی به برنامه‌ها و دیدگاه‌ها به معنای واقعی نداشته باشد.

وی افزود: ‌طرح اتهاماتی که مبادله شد تنها به مکدر شدن و تضعیف روحیه عمومی ختم شد و این گمان را تشدید کرد که فساد در همه جا رخنه کرده است. کوشکی تاکید کرد: هر چند رسانه ملی تلاش کرد که فضای مناسبی را به‌وجود آورد اما متاسفانه برخی نامزدها به رعایت شرایط نپرداختند و به سوالات پاسخ ندادند. کوشکی گفت: عمده مباحثی که باید از سوی نامزدها مطرح می‌شد، گفته نشد و عموما بحث به سمتی حرکت می‌کرد که جنجال‌ها بیشتر شود. این استاد دانشگاه با بیان این‌که نامزدها برای خیلی از مشکلات کشور، راه‌حلی ارائه نکردند، اظهار کرد: حتی بسیاری از مشکلات کشور ناگفته ماند و پاسخ به معضلات اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی داده نشد. وی تاکید کرد: مردم توقع داشتند نامزدها روش‌ها و برنامه‌های خود را برای حل معضلات مطرح کنند که متاسفانه چنین اتفاقی نیفتاد.

سکوت درباره همکاران آینده

دکتر غلامحسین بلندیان، استاد دانشگاه هم با اشاره به این‌که یکی از مسائلی که در مناظره‌ها مغفول ماند، صحبت از تیم‌هایی بود که می‌خواهند رئیس‌جمهور آینده را همراهی کنند، عنوان کرد: در این مناظره‌ها هیچ‌کدام از نامزد‌ها به کابینه آینده خود که قرار است در دولت دوازدهم حضور داشته باشند، اشاره‌ای نکردند.

وی در گفت‌وگو با جام‌جم افزود: مساله دیگری که مغفول ماند بحث اجرای سیاست‌های کلی نظام بود،‌ به‌طوری که هیچ یک از نامزدها مشخص نکردند نسبت به اجرای سیاست‌های کلی نظام که از سوی مقام معظم رهبری ارائه شده، چه دیدگاه‌هایی دارند و آیا در جهت اجرای کامل آن هستند وچه راهکارهایی را برای این برنامه‌ها دارند.

بیان صریح، نقطه قوت مناظره‌‌ها

اما از سوی دیگر، دکتر حمیدرضا مقدم‌فر، استاد دانشگاه از بیان صریح و شفاف‌سازی مطالب از سوی نامزدها به عنوان نقطه قوت مناظره‌ها یاد کرد. وی در گفت‌وگو باجام‌جم اظهار کرد: حتی برخی از نامزدهایی که به ظاهر در یک جناح بودند خیلی با یکدیگر همپوشانی نداشتند و اظهارات خود را کاملا شفاف و بدون تعارف مطرح می‌کردند.

وی گفت: با وجود این‌که در مناظره‌ها مطالب مثبتی رد و بدل می‌شد، اما بعضا شاهد سیاه نمایی‌هایی هم از سوی نامزدها نسبت به نظام بودیم و در برخی از موارد نامزدها از محدوده شرع و اسلام هم عبور کرده و همدیگر را تخریب می‌کردند. مقدم‌فر با بیان این‌که اصل برگزاری مناظره‌ها پدیده خوب و مثبتی است و به مردم برای انتخاب بهتر کمک می‌کند، اظهار کرد: باید نامزدها توجه می‌کردند که کارکردهای آنها با مناظره‌های انتخاباتی غرب متفاوت است و باید در مناظرات در چارچوب معینی سخن بگویند تا به انتخاب مردم کمک کند. این استاد دانشگاه با اشاره به لزوم نقد کارکردها از سوی نامزدها اظهار کرد: در برخی مناظره‌ها به جای نقد شاهد تخریب بودیم، باید توجه داشت،انتقاد و نقد دلیل بر آن نمی‌شود که شخصیت فردی و وابستگان دیگران را مورد تخریب قرار داد. مقدم‌فر با اشاره به این‌که اولویت امروز کشورمان بحث معیشت است، تصریح کرد: مناظره سوم که اساسا در زمینه مسائل اقتصادی بود به حاشیه رفت، همه انتظار داشتند در این مناظره برنامه‌های نامزدها مشخص شود، اما متاسفانه صرفا مباحث کلی عنوان شد.