«دزد و پری» و تاملاتی در سینمای کودک

1ـ دزد و پری فیلمی است که ویژگی خاصی ندارد و بیشتر محصول به وجود آمدن شرایط تولیدی برای ساخت یک فیلم است که فیلمساز آن را غنیمت شمرده و حاصل اثر فعلی است. قصه‌ای نیم‌بند و تکراری با بازیگرانی که گرچه از چهره‌های نامدار و آشنا بوده، اما کوچک‌ترین نوآوری یا انرژی در بازی آنها خصوصا برای یک اثر کودکانه دیده نمی‌شود. نکته‌ای که بشدت ضعیف است، تصویربرداری و موسیقی کار است که در سطحی پایین قرار دارد. فیلم داستان یک پلیس بازنشسته را تعریف می‌کند که مجبور می‌شود یک روز به جای یکی از مربی‌های مهدکودک دخترش به او کمک کند و در این میان دو دزد، او و بچه‌ها را به دردسر می‌اندازند و باقی ماجرا که هیجان و تعلیقی ندارد و مثلا در مقایسه با نمونه‌های خارجی بیشتر به شوخی می‌ماند؛ چرا که در همان نمونه‌ها داستان با هیجان و تعقیب و گریز و از همه مهم‌تر هوشمندی و کنش بچه‌ها همراه است و به همین دلیل کودکان آن را دوست دارند، اما در دزد و پری آن‌قدر همه چیز کم‌رمق است که نمی‌توان از بچه‌ها توقع همراهی داشت.

2ـ دزد و پری در جشنواره فیلم‌های کودکان و نوجوانان اصفهان جایزه بهترین فیلم را دریافت کرده است. جشنواره‌ای که هنوز پس از سه دهه نه تاریخ مشخصی دارد و نه مکان ثابت که حیرت‌انگیز است و امسال هم برگزار نخواهد شد و مهم‌ترین دلیل آن نبود فیلم کودک است. در چند دوره گذشته، بنیاد سینمایی فارابی دو سه ماه مانده به جشنواره با تزریق پول تعدادی فیلم ویدئویی ساخته و به همان‌ها جایزه می‌داد که دزد و پری یک نمونه از آنهاست و جالب اینجاست که بسیاری از فیلم‌های برگزیده هرگز اکران نشده‌اند زیرا فیلم‌هایی هستند که با سفارش و در مدت یکی دو ماه برای پرکردن برنامه جشنواره تولید شده و اصلا قابلیت اکران ندارند.

روزگاری سینمای کودک ایران یک برند جهانی و بی‌نظیر بود که حالا وجود خارجی ندارد و این روزها وسیله‌ای است برای خرج کردن قسمتی از بودجه دولتی سینمای ایران که بازگشتی ندارد و مخاطبان هم به آن روی خوش نشان نمی‌دهند. همان‌گونه که نسل متولدان دهه‌های 50 و 60 با لذت از فیلم‌هایی که در سینما دیده‌اند تعریف می‌کنند متاسفانه بچه‌های امروز وقتی به بزرگسالی برسند چیزی برای تعریف نخواهند داشت و این غم‌انگیز است. غمی به اندازه دیدن آثاری که هیچ نشانی از شناخت سینمای کودک و جذابیت‌های آن ندارد.

مجتبی نوایی