سرانجام تلخ توتستان ها

به طور کلی از 10 سال گذشته آمار مهاجرت از شهرستانها به سوی تهران افزایش چشمگیری داشته است و در این پروسه مهاجرینی که از توان مالی کمتری برخوردار بودند در قصبه های حواشی تهران اقامت گزیدند؛ ضمن این که مهاجرین افغان نیز از سالها پیش با اقدام به حاشیه نشینی و ازدواج با دختران ایرانی در واقع با مهاجرین شهرستانی به گونه ای ادغام شده و قصبه های حاشیه شهر را به پایتخت وصل نمودند.
بدین ترتیب به گواهی اهالی منطقه کن و افراد بومی آمار فعلی سکنه این منطقه دهها برابر آمار افراد بومی ساکن در کن است که اتفاقا بخش اعظمی از ویرانی باغ های و توتستان های این منطقه در خدمت به سکونت این افراد در کن صورت می گیرد حاج رجب توتستانی پیرمرد 70 ساله کنی که در جوار امامزاده جعفر کن در حجره کوچک خود کاسبی می کند در مورد افراد غیر بومی منطقه و زمین خوارانی که به سوی کن سرازیر شده اند می گوید: «حدود نیمی از جمعیت فعلی این منطقه را مهاجرین افغان تشکیل می دهند که بیشتر آنها حتی مجوز قانونی کار را هم ندارند.
اما اکثر ویرانی های منطقه و تخریب باغ های به حکم زمین خواران و توسط این افراد انجام می شود.»
براساس اصل پنجاهم قانون اساسی «در جمهوری اسلامی ؛ حفاظت محیط زیست که نسل امروز و نسلهای بعد، باید در آن حیات اجتماعی روبه رشدی داشته باشند وظیفه عمومی تلقی می شود.
از این رو فعالیت های اقتصادی و غیر آن که با آلودگی محیطزیست یا تخریب غیرقابل جبران آن ملازم پیدا کند ممنوع است.»
در دو سوی خیابان اصلی کن (جایی که ناظران شهری از آن اظهار بی اطلاعی می کنند) حالا دیگر کمتر اثری از آن درختان و توتستان ها دیده می شود. گاه گاه در میان زمین هایی که روزگاری نه چندان دور مثمر و پربار بودند کنده درختانی دیده می شود که هر کدام شاید بیش از 70سال سن داشته باشند و قرار است در خدمت زندگی شهری و تجملی تبدیل به هیزم شوند؛ اما ناگوارتر آن است که این درختان به دلایل متعددی محکوم به تبر خوردن می شوند که از آن جمله سوزاندن قسمت پایینی آنها برای خشک شدن هر چه سریعتر است و هنوز کنده درختان بی جان از محل خارج نشده اند که بتون های سیمانی برای بناهای قدیمی کنار هم صف کشیده اند.
آیا ناظران وظیفه شناس شهری که در برابر قطع حتی یک درخت بی تفاوت نمی مانند تاکنون نسبت به برخورد قانونی با متخلفان در کن اقدام کرده اند؛
مهندس مختاری رئیس سازمان فضای سبز و پارکهای شهر تهران پاسخ می دهد: براساس تبصره یک ماده 6لایحه قانونی حفاظت از فضای سبز شهرداری مکلف است با شخص یا اشخاصی که به هر دلیلی قصد تخریب فضای سبز را دارند برخورد کند و مناطق 22گانه شهرداری تهران با نظارت پیگیر و مستمر هیچ تخلفی را نادیده نمی انگارند و هر موردی هم که توسط مردم به ما گزارش شده است از طریق دادسرا پیگیری کرده ایم.
مختاری درخصوص اقدامات شهرداری مبنی بر تخریب فضای سبز کن به این پاسخ کوتاه بسنده کرد که مواردی هست که از طریق دادسرای عمومی پیگیری می شود و در این رابطه دادسرا برخورد لازم را خواهد داشت ».
به علاوه حرص و طمع زمین خواران در ویرانی این منبع اکسیژن ساز قوی در غرب تهران ، باغداران بومی نیز به دلایل متعدد در میان باغ های و توتستان ها که اغلب در قسمت شرق رودخانه قرار دارند، اقدام به احداث ساختمان های اعیانی و تاسیسات شوفاژخانه ای ، گاوداری و ویلا نموده اند.
بیات ، معاون فضای سبز شهرداری منطقه 5ضمن اظهار بی اطلاعی از روند تخریب باغ های کن می گوید: شورای شهر به باغداران اجازه داده است که با متراژهای معین که مانع نابودی باغ نشود در باغهای خود ساختمان بسازند و شهرداری نیز اگر به مواردی از تخلف برخورد کند بی تفاوت نمی ماند!».
حال آن که براساس ماده 100قانون شهرداری ها ساخت بنا در حریم باغ غیرقانونی است چرا که کاربری این باغ های زراعی است و نه مسکونی.
نکته مهم و جالب توجه در کن وجود مراکز معاملات ملکی متعدد و فراوان در آن است. چون آپارتمان های در حال ساخت و یا آماده بهره برداری در کوچه باغهای باریک یک تا 2متری باید به سرعت معامله شوند.
با وسعت اندک محدوده کن و سولقان وجود این تعداد از مشاوران ملکی حکایت از بحران شهری در منطقه را دارد. حاج علی تهرانی که در کن واسطه خرید و فروش هفته ای بین 2 تا 5 باغ و آپارتمان است درباره وضعیت قیمت زمین و خانه ها عنوان می کند: رشد قیمت زمینها و باغ های طی سه چهار سال اخیر افزایش صددرصدی داشته است.
به طور مثال زمینی که 4سال پیش متری 15هزار تومان به فروش می رسید، قیمت فعلی آن بین 100تا 155هزار تومان است. این رقم می تواند نشاندهنده وضعیت قابل تامل منطقه و ازدیاد بی حد و حصر جمعیت و ساختمان های بی رویه آن باشد.
مهندس واعظ آشتیانی عضو شورای شهر تهران درباره این منطقه می گوید: من از وضعیت کن سولقان تا حدی خبر دارم و از این بابت متاسفم. شهرداری منطقه باید در این خصوص پاسخگو باشد. و من به عنوان عضو شورای شهر اعلام می کنم که شورای شهر این مساله را با جدیت پیگیری خواهد کرد.


تجاوز به حریم رودخانه

رودخانه کن که روزگاری پذیرای مردم دوستدار طبیعت در 13نوروز و دیگر ایام تعطیل سال بود، همچون باغ های کن دستخوش چپاول شده است.
زمینهای بین رودخانه و آزادراه احداثی تهران شمال نیز از این رهگذر در امان نمانده است. حوزه آبریز و آبخیز منطقه که از چند سال گذشته به دلیل احداث بزرگراه تهران - شمال محکوم به نابودی شده بود اینک توسط زمین خواران به بهانه احداث باغ ، نهال کاری شده و از طریق حصارکشی و دیواربندی بطور غیرقانونی حریم رودخانه مورد غصب قرار گرفته است.
اگر چه بیات معاون فضای سبز منطقه 5معتقد است که اگر در این منطقه نهال کاشته شده است بهتر از ساخت و ساز است اما اگر نیازی به فضای سبز در غرب رودخانه نیز بود آیا نباید خود شهرداری نسبت به ایجاد آن اقدام می کرد.
کسی چه می داند که در آینده ای نه چندان دور بر سر همین نهال ها نیز همان بلایی بیاید که امروز توتستان های کن به آن دچار شده اند؛! و اماکن عمومی نظیر پذیرایی کنار جاده ای ، آپاراتی ها، آپارتمان ها، بقالی ها و چایخانه ها جانشین درختان و باغها شوند و از این طریق طبیعت بکر غرب تهران به خاطره ها سپرده شود.
چگونه است که محدوده رودخانه چالوس و سد کرج به دلیل جلوگیری از آلودگی آبهای سطحی و زیرزمینی و محیطزیست مورد توجه ارگان های ذیربط قرار گرفته ؛ اما حریم رودخانه کن از این محبت بی نصیب مانده است.
آیا تاثیرات زیست محیطی ناشی از تخریب باغها و غصب حریم رودخانه در این منطقه بررسی شده است؛! آیا ساخت و ساز و تاسیسات کارخانه ای در حریم رودخانه از طریق آلودگی آبهای سطحی منجر به آلودگی آبهای زیرزمینی نمی شود؛!
آیا اثرات مخرب از بین رفتن این محل اکسیژن ساز توسط کارشناسان محیطزیست مورد مطالعه قرار گرفته است؛! چرا با وجود قوانین مبسوط حفظ باغهای قدیمی و حریم رودخانه ها و برخورد با تخلفات شهری از طریق قوه جبریه و ناظران شهری این مناطق مورد تعرض سودجویان قرار می گیرند.

فاطمه رحیمی