به ‌مهمانی ‌‌سلطان ‌‌بروید!

به غیر از مسافران، خود مردم بومی یک شهر نیز دوست دارند که از فرهنگ و نحوه زندگی‌شان به نوعی در برابر تغییرات روز افزون صیانت شود. می‌توان شاهد این ادعا را در همکاری اهالی شهرستان قائن برای افتتاح موزه مردم‌شناسی عنوان کردکه تنها طی مدتی کوتاه و پس از اعلام فراخوان از سوی مسوولان، اشیای مربوط و مورد‌نیاز موزه را تهیه، جمع‌آوری و به موزه تحویل دادند تا برای نمایش عموم آماده شود.

منزل ثبتی شماره 4807 در فهرست آثار ملی، مکانی بود که توسط مسوولان و با همکاری مالک آن به موزه مردم‌شناسی تبدیل شد. این بنای قدیمی که به نام سلطانی مشهور است در سال 1384 افتتاح شد. بازدید از این خانه قدیمی می‌تواند هر بیننده‌ای را با آداب و رسوم کهن منطقه که بیانگر چگونگی زندگی گذشتگان است به صورت عینی و ملموس آشنا کند.

این موزه دارای غرفه‌های متعددی است که هر‌کدام به بخشی از جنبه‌های فرهنگی و معیشتی مردم اختصاص داده شده است. در یکی از غرفه‌ها با مراحل مختلف ریسندگی، چلک‌ریسی و چرخ حلاجی که روزگاری بخشی از کسب و کار مردم این منطقه محسوب می‌شده است، آشنا می‌شویم و همچنین نحوه استفاده از ابزارهای قدیمی و نمونه دست‌بافته‌های قدیمی نیز به نمایش گذاشته شده است.

غرفه دیگر موزه بیانگر رونق هنرهای قدیمی این شهرستان همچون جاجیم‌بافی است که سابقه دیرینه‌ای در منطقه دارد. فضای دیگر طراحی شده مربوط به مراحل مختلف کاشت، داشت و برداشت زعفران است.

اما این موزه تنها نمایشگاهی صرف از چند شی‌ء مرتبط با کار و فرهنگ مردم نیست. در هر غرفه با استفاده از مانکن‌هایی، نحوه استفاده از اشیا‌ی موجود به نمایش در آمده است. در غرفه تلم‌زنی با استفاده از یک مشک که از جنس پوست گاو است، چگونگی تهیه مواد لبنی شامل کره، دوغ و کشک به نمایش گذاشته شده است.

دیدن مراسم سنتی عروسی که همراه با آداب و رسوم خاص و رقص چوب با نوای ساز و دهل بوده است، دوباره تمامی آواها را در ذهن و جان زنده ‌می‌کند.

فاطمه حامدی‌خواه