بنیاد سعدی به جهانیان فارسی می‌آموزد

رئیس فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی، بنیاد سعدی را حاصل تجربه ‌32 ساله پس از پیروزی انقلاب خواند و تاکید کرد: در تاسیس بنیاد سعدی همچنین تلاش می‌شود از تجارب جهانی سایر ملت‌ها بهره گرفته شود.

حداد‌عادل با اشاره به کمبود نیروی انسانی متخصص برای آموزش زبان فارسی، یکی از مهم‌ترین وظایف بنیاد سعدی را تربیت معلم و استاد دانست و گفت: بنیاد سعدی باید با فراهم کردن مجموعه‌ای از انواع نرم‌افزارها، مجلات، کتاب، لوح فشرده و با طراحی دوره‌های دانش‌افزایی از استادان زبان فارسی در کشورهای دیگر دعوت کند تا برای گذراندن دوره‌های کوتاه مدت و به‌روزآوری دانش زبان فارسی خود به ایران سفر کنند.

با تشکیل بنیاد سعدی، سرنوشت فعالیت‌های نهادهایی چون شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی، سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی و وزارتخانه‌های فرهنگ و ارشاد اسلامی و علوم و تحقیقات و فناوری در این حوزه به پرسشی بزرگ تبدیل می‌شود که هنوز پاسخش مشخص نیست.

در این ارتباط وقتی به سراغ احمد تمیم‌داری، استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه طباطبایی می‌رویم، او می‌گوید: من برای نخستین بار 2 ماه پیش در یکی از جلسه‌های شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی خبر تشکیل بنیاد سعدی را شنیدم که بعد از آن نه کسی با ما مشورت کرد و نه درباره آن چیز دیگری شنیدم.

او ادامه می‌دهد: با تشکیل بنیاد سعدی برای آموزش زبان فارسی به غیر ایرانیان، باید دید که آیا فعالیت‌های دانشگاه‌ها و دیگر نهاد‌های مرتبط با این کار چگونه تعریف می‌شود.

این عضو شورای گسترش زبان و ادبیات فارسی در حالی که از مشورت نکردن با جامعه استادان این عرصه گله‌مند است، می‌افزاید: مساله مهمی که در تعریف اهداف بنیاد سعدی باید لحاظ شود، جداسازی آموزش زبان فارسی از ادبیات کهن آن است. در واقع وظیفه اصلی چنین نهادی باید آشنایی جهانیان با ادبیات ایران‌زمین و فرهنگ والای نهفته در آن باشد و نه آموختن زبان فارسی به کسانی که برای فعالیت‌های تجاری، صنعتی یا سیاسی به یادگیری آن روی می‌آورند.

تمیم‌داری با اشاره به این که ما 12 هزار شاعر پارسی‌زبان صاحب دیوان داریم، می‌گوید: با این که سعدی از سردمداران ادبیات فارسی است، اما این پرسش پیش می‌آید که چرا چنین بنیادی نباید به نام یکی از بزرگان دیگر این عرصه از جمله فردوسی، مولانا، نظامی، حافظ یا... نامگذاری شود.

آموزش زبان فارسی در ایران در چند دهه گذشته اگر چه از رسانه‌ها و قالب‌های جدید چون برنامه‌های تلویزیونی، پویانمایی، تصویرسازی و... بهره گرفته، اما این فعالیت‌ها به نسبت دیگر کشور‌ها بسیار اندک است. از سوی دیگر این فعالیت‌ها بیشتر برای کودکان ایرانی صورت گرفته تا زبان‌آموزان خارجی و به همین دلیل، در تشکیل بنیاد سعدی به این کاستی باید توجه ویژه داشت.

فردوس حاجیان که برنامه شهرک الفبای او نمونه‌ای موفق در آموزش زبان فارسی به کودکان به شمار می‌آید، در این باره می‌گوید: استفاده از قالب‌های هنری و بویژه ساخت برنامه‌های تلویزیونی و فیلم‌های کوتاه، ضرورتی انکار ناپذیر در آموزش زبان و ادبیات فارسی به غیرایرانیان است.

این استاد دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد ادامه می‌دهد: بنیاد سعدی باید دارای معاونت یا زیرمجموعه‌ای هنری و بویژه سینمایی و تلویزیونی باشد تا بتواند در دنیای امروز که عصر بی چون و چرای رسانه‌هاست، علاقه‌مندان به زبان و ادبیات فارسی را با شیوه‌های نو آموزش دهد.

مهدی یاورمنش / گروه فرهنگ و هنر