نمایش‌ها در ایران جوانمرگ می‌شوند

بهروزغریب پور یکی از کارگردانانی است که از سال گذشته به طور جدی رپرتواری از اپراهای عروسکی اش را در ایران و خارج از کشور روی صحنه برده است. او با اشاره به این که با این شیوه، تئاتر دیگر یک اثر موقت و میرا نخواهد بود، می‌افزاید: برنامه‌ریزی برای اجراهای متناوب یک اثر نمایشی رویکردی اقتصادی، فرهنگی و آموزشی است که هم زحمات هنرمندان را پاس می‌دارد و هم تماشاگران بیشتری را جذب این هنر می‌سازد.

ایوب آقاخانی دیگر هنرمند تئاتری است که این روزها اجرای مجددی از یک نمایش را روی صحنه دارد. او که نمایش رودکی، جادوگر واژگان سبز را در پایان یک کارگاه آموزشی در بیرجند به کمک هنرمندان آن شهر به صحنه برده است، با اشاره به این که از اجرای سال گذشته این نوشته اش از سوی یک کارگردان دیگر در تهران چندان راضی نبوده، تاکید می‌کند: با برنامه‌ریزی برای رپرتوارهای نمایش‌های حرفه‌ای در دیگر شهرهای ایران، فاصله تئاتر تهران با شهرستان‌ها کم خواهد شد و بتدریج این هنر از چار دیواری پایتخت خارج می‌شود.

یکی از دلایل جدی گرفته نشدن رپرتوارهای نمایشی در ایران، آماده نبودن زیربناهای مورد نیاز آن است. بهروز غریب‌پور در این باره می‌گوید: بدون داشتن گروه منسجم و دائمی نمایشی، نه تنها اجراهای رپرتوار، بلکه اصولاً تئاتر بی معناست اما در کشور ما متاسفانه این ضرورت نادیده گرفته شده است.

آقاخانی هم می‌افزاید: این کار ، گروه متشکل و منسجم، برنامه‌ریزی چند ساله و منظم، سالن ثابت و سرمایه‌گذار می‌خواهد که متاسفانه در شرایط امروزی تئاتر ما چندان دست یافتنی نیست و برای همین هم تحقق پیدا نکرده است.

کوروش نریمانی نیز که پس از یک سال از اجرای موفق نمایش جن‌گیر در سالن قشقایی، بار دیگر این اثر را در تماشاخانه ایرانشهر به صحنه آورده است، بر نقش سرمایه‌گذار انگشت گذاشته و تاکید می‌کند: برای اجرای مجدد این نمایش ما هیچ سرمایه‌گذاردولتی یا خصوصی نداریم و با موجودی جیب خودمان این کار را انجام دادیم که در هیچ جای جهان سابقه ندارد.

این کارگردان ادامه می‌دهد: متاسفانه در تئاتر ما دغدغه‌ای به عنوان رپرتوار نمایشی وجود ندارد و برنامه‌ریزی خاصی در این زمینه از سوی مدیران انجام نمی‌شود.

داوود رشیدی هم که تا چند هفته پیش نمایش موفق منهای دو را روی صحنه داشت، می‌گوید: اگر از همان ابتدا برای اجراهای تناوبی یک نمایش برنامه‌ریزی نشود، دیگر نمی‌شود این کار را انجام داد.

این کارگردان پیشکسوت می‌افزاید: اگر برنامه‌ای برای اجرای مجدد یک نمایش اعلام نشود، بازیگران و دیگر عوامل، جذب کارهای دیگری می‌شوند که در آن صورت نمی‌توان براحتی آنان را دور هم جمع کرد.

نریمانی هم در همین ارتباط تاکید می‌کند: متاسفانه مسوولان، ما را در اجرای دوباره نمایش‌هایمان تنها می‌گذارند و هیچ کمکی در این زمینه نمی‌کنند. به نظر می‌رسد برای آنان مرگ زود رس نمایش‌ها در ایران چندان اهمیتی ندارد. وقتی در تهیه این گزارش، سراغ مدیران اداره کل هنرهای نمایشی رفتیم و بارها برای آنان پیغام گذاشتیم تا نظرشان را در این باره با ما در میان بگذارند اما پاسخی دریافت نکردیم، تازه به حرف دل هنرمندان تئاتر پی بردیم که می‌گفتند اجرای مجدد و چند باره نمایش‌ها دغدغه مدیران و مسوولان هنری ما نیست.

مهدی یاورمنش ‌‌‌/‌‌‌ گروه فرهنگ و هنر