سینما هم، تهرانی - شهرستانی میشود
فرمول پیشنهادی اداره کل نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی در خصوص صدور مجوز «اکران محدود» برای فیلمهای سینمایی، این روزها دردسرساز شده و در همه صنوف سینمایی، از شورای عالی تهیه کنندگان گرفته تا انجمن سینماداران، این موضوع دستمایه بحث و بررسی شده است.
بر اساس این فرمول، برخی فیلمها به دلیل مباحث حساسیت برانگیزشان، با وجود صدور پروانه نمایش از سوی این اداره کل امکان نمایش در همه شهرهای ایران را ندارند و نمایش آنها در شهرستانها منوط به موافقت شورای فرهنگ عمومی استانهاست.
اولین فیلمی هم که دستمایه این «آزمایش» شده، «تسویه حساب» ساخته تهمینه میلانی است که امکان نمایش در شهرهای «اردبیل» و «مشهد» را پیدا نکرده است.
فیلم تسویهحساب که بعد از 2 سال توقیف به اکران درآمد به خاطر موضوع آن که در مورد زنان بزهکار بود با محدودیت اکران مواجه شد.
روز گذشته خبرنگار ما با فرشته طائرپور، تهیهکننده سینمای ایران تماس گرفت تا نظر او را در خصوص این طرح جویا شود. طائرپور با اشاره به اینکه این موضوع به عنوان یکی از بندهای دفترچه سیاستهای سینمایی سال 89 در حال بررسی در «شورای عالی تهیهکنندگان» است، گفت: « شرایط کنونی اکران فیلمهای سینمایی، بسیار پیچیده و بغرنج است و بهتر است در دفتری جداگانه با جزئیات شفاف اجرایی به آن پرداخته شود.»
طبق یکی از بندهای دفترچه سیاستهای سینمایی سال 1389 برای تولیدات سینمایی با موضوع خاص یا آن دسته از آثاری که تابع شرایط ویژه هستند، اکران با اعمال محدودیت انجام خواهد شد که این شامل محدودیت نمایش برای سنین خاص، مناطق خاص یا محدودیت تبلیغات است.
طائرپور اضافه کرد: «به عنوان تهیهکننده معتقدم وقتی فیلمی مجوز اکران از مجموعه معاونت سینمایی میگیرد و معاونت سینمایی بالاترین و تنها مرجع قانونی تشخیص مسائل سینماست؛ باید در همه جای کشور امکان نمایش و مصونیت اکران داشته باشد.
شرایط بسیار نادری که ممکن است گاهی در مورد فیلمی پیش آید و اداره کل نظارت طی توافق با تهیهکننده تصمیم متفاوتی برای اکران آن فیلم بخصوص در برخی شهرهای خاص بگیرد، جزو استثناهایی است که نمیتواند به عنوان قاعده و ضابطه مستمسک سایر مراکز مداخله جو در استانها و شهرستانها شود.
طائرپور با بیان این مطلب که بههرحال یک مملکت نمیتواند در هر استان قانون جداگانهای داشته باشد و مشخص نیست حوزه کارشناسی فرهنگی در آن شهرها چقدر درست و اصولی است، ادامه داد: اگر اداره کل نظارت نمایش فیلمی را مجاز میداند، باید در همه حوزهها مجوز صادره معتبر باشد.
به گفته این تهیهکننده سینمای ایران معنای تلویحی چنین شیوهای این است که تماشاگران شهرستانی، با تماشاگران تهرانی تفاوت دارند و قرار است مجاز به دیدن برخی آثار نباشند.
طائرپور خاطرنشان کرد: آن وقت باید فکر کرد وقتی همان فیلم به حوزه نمایش خانگی ورود پیدا میکند چه میشود؟ آیا تحریم و محدودیت نمایش فیلمها آن هم با تشخیصهای غیر سینمایی و استانی قرار است به مشکلات فعلی اکران اضافه شود؟ آیا فیلمسازان باید بعد از این استان به استان برای رفع موانع و ادای توضیح سفر کنند؟ آیا باید پس از این برای بازگشت سرمایه یک فیلم فقط اکران پایتخت را قابل محاسبه فرض کنند؟
سینماداران با این طرح مخالفند
خبرنگار ما دیروز با منصور نورپور مالک سینما قدس اصفهان و رئیس هیات مرکزی انجمن سینماداران پشت در اتاقی که قرار بود در آن جلسهای با مسوولان سینمایی برگزار شود، گفتگو کرد. او با اشاره به جلسه دیروز مسوولان ارشاد و اعضای این انجمن، از مخالفت قاطع سینماداران با این طرح خبر داد و گفت: « همه مردم ایران تابع یک قانون هستند و اگر چیزی برای مردم یک منطقه بد است، برای همه کشور بد است.»
نورپور که از پیش از انقلاب جزو سینماداران اصفهان بوده، این تصمیم را «بی سابقه» دانست و افزود: شاید تصور شود نمایش برخی فیلمها در شهرستانها مشکلساز است، اما طبق تجربه بنده و همکارانم، حتی نمایش فیلمهایی مانند «مارمولک» و «آدم برفی» نیز مشکلی در شهرستانها ایجاد نکرد اما گاهی مسوولان از ما خواستهاند که بعد از یک ماه، نمایش فیلمی را خاتمه دهیم که ما نیز این پیشنهاد را قبول کردهایم، اما عدم اکران برخی فیلمها کار درستی نیست.
«وقتی کشوری به نام جمهوری اسلامی ایران وجود دارد، این به معنای تمام ایران است و نباید کشور را به تهران و شهرستان تقسیم کرد. در دنیا نیز وقتی از آمریکا یا فرانسه سخن گفته میشود، این به مفهوم کل آن کشور است، اما متاسفانه ما گاهی کشور را به پایتخت و شهرستان تقسیم میکنیم.» این جملهای است که ابوالفضل جلیلی، کارگردان سینمای ایران در خصوص طرح معاونت سینمایی برای اکران محدود فیلمها بیان میکند و در تفضیل آن میگوید: «ممکن است نمایش فیلمی به دلیل پرداختن به مسائل مرتبط با مباحث مذهبی بین اقوام در تهران حساسیت برانگیز نباشد، اما نمایش آن در جایی مانند زاهدان حساسیتزا باشد، اما این نوع تصمیمها سبب دوگانگی شده و اتحاد کشور را خدشهدار میکند.
متاسفانه گاهی در زمینه صدور مجوز برای ساخت فیلم نیز شاهد چنین مسالهای هستیم و مثلا مجوز صادره از سوی موسسه رسانههای تصویری، برای خیلی جاها معتبر نیست و همه میخواهند فیلمنامه را بخوانند!»
علیرضا سجادپور 18 اسفندماه در گفتگو با ایسنا با اشاره به صدور پروانه نمایش محدود برای فیلم تسویهحساب گفته بود: «برای اکران فیلمهایی که به برخی آسیبهای اجتماعی و حاد میپردازند؛ ممکن است برای اکران در شهرستانها نیاز به همفکری با مقامات استان باشد که اکران آنها انجام شود یا نه؟ به همین دلیل برای چنین فیلمهایی پروانه نمایش مشروط صادر میشود و برای اکران آن در هر استان باید مجوز شورای فرهنگ عمومی از آن استان دریافت شود. اگر در نتیجه اکران هم اعتراضی برانگیخته شود، میتوان به مجوز شورای فرهنگی عمومی رجوع شود و این طرح اطمینان بیشتری برای خانوادهها و فیلمساز در استان ایجاد میکند.»
روز گذشته نیز مدیر اداره کل نظارت و ارزشیابی معاونت سینمایی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در گفتگو با مهر، به این مساله اشاره کرد که «قبل از شروع اکران هم قرار بود تسویه حساب در چند شهر به نمایش در نیاید.»
او سپس به این نکته اشاره کرد که «در شهر اردبیل یکی از سینماداران بر این موضوع اصرار داشته که فیلم تسویه حساب را اکران کند ولی از ابتدا ما با مدیر کل ارشاد این استان به توافق رسیده بودیم. تهیهکننده فیلم نیز بر نمایش فیلم در این شهرها اصرار داشت ولی این توافق از قبل انجام شده بود».
این نکته به این معنی است که ظاهرا نظر شورای فرهنگ عمومی استان نیز چندان اهمیتی ندارد و مهم توافقی است که میان اداره کل نظارت و مسوولان ارشاد شهرستانها شکل میگیرد. توافقی که میتواند هر نظری را «وتو» کند.
رضا استادی / گروه فرهنگ و هنر
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
