ورزش ؛ عرصه فرهنگی یا بی‌فرهنگی؟

هر چند ورزشی‌ها از شنیدن این حرف ناراحت می‌شوند اما واقعیتی است که وجود دارد و این به این خاطر است که فرهنگ در ورزش مورد غفلت واقع شده و مسوولان ورزش نیز به علت پیچیدگی‌های موضوع و درگیری تمامی نهادها و سازمان‌ها با مقوله فرهنگ، از خویش بعضا رفع مسوولیت کرده وآن طور که باید و شاید به موضوع ورود نکرده‌اند.

این‌که غلامعلی حداد عادل در نشست اعضای کمیسیون فرهنگی اشاره دارد که 50 درصد برنامه‌های تلویزیونی نیز گزارش بی فرهنگی از ورزش است و حاشیه‌ها باعث فراموش شدن ورزش شده که در این زمینه باید کاری انجام شود، نکته‌ای وارد است و موضوع به این بر می‌گردد که در ورزش تنها ژست فرهنگی گرفته و نخواسته‌ایم به عمق این موضوع ورود کنیم.

هر چند اصولا ورزش با حاشیه همراه است و درصدی از این حواشی نیز به صورت ناخواسته می‌تواند طبیعی جلوه کند، اما این حواشی که ناشی از بی‌توجهی و سهل‌انگاری به مسائل فرهنگی ورزش است، نباید کلیت ورزش ما را تحت تاثیرات منفی خود قرار دهد. موضوعی که فعلا عکس آن صادق است تا این حواشی ضربات کشنده‌ای را بر پیکره ورزش ایران وارد کند.

بی‌شک کار فرهنگی در ورزش باید حرکتی پیوسته باشد و نباید انتظار داشت که با برگزاری یکی، دو سمینار در این زمینه و تهیه تراکت و بنرهای تبلیغی، می‌توان بستر ورزش را از هرگونه کژی و ناهنجاری تهی و پاک ساخت.

متاسفانه طی این سال‌ها واژه فرهنگ تنها ضمیمه نام باشگاه‌ها شده است، باشگاه فرهنگی ورزشی فلان و بهمان، اما دریغ از یک کار فرهنگی و سرمایه‌گذاری کلان در این مقوله مهم.

باشگاه‌ها آنقدر که به برد و باخت‌ها اهمیت می‌دهند، دغدغه‌ای از این بابت ندارند که بازیکن و ورزشکارشان چگونه در انظار و اجتماع حاضر می‌شوند و در زمین مسابقه چه رفتاری از خود بروز می‌دهند.

دلیل نیز به پیروزی به هر قیمت برمی‌گردد و بر همین مبنا نیز هست که مشاهده می‌شود مربیان و بازیکنان و حتی مدیران باشگاه‌ها در یک رویارویی و تضاد همیشگی با یکدیگر قرار گرفته و حتی جلوی دوربین‌های تلویزیونی نیز ابایی از این ندارند که اظهار نظرهایشان که معمولا جنبه یقه‌گیری و اتهام زدن دارد، چه تبعاتی را متوجه ورزش ساخته و چه تصویری را از آنان در ذهن مردم به تصویر می‌کشد.

به‌طور طبیعی اگر می‌خواهیم قدمی اساسی در زمینه مسائل فرهنگی ورزش برداریم، این حرکت باید به صورت پیوسته از باشگاه‌ها شکل بگیرد.

حضور مربیانی تحصیلکرده و صاحب دانش در باشگاه‌ها در این زمینه بی‌تاثیر نیست و نباید کار فرهنگی در ورزش را به صورت حرکتی مقطعی دید.

ضمن آن‌که اصولا دیگر سازمان‌ها و نهاد‌های مرتبط با موضوع فرهنگ نیز باید به یاری بخش ورزش بشتابند تا با شکل‌گیری بستری خوب در این زمینه، مسائل فرهنگی غنای لازم را به خود گرفته و ورزش و محیط‌های ورزشی زمینه‌ای برای کارهای فرهنگی باشند تا حرکتی ضد آن.

حجت ‌الله اکبرآبادی