اتحادیه اروپایی و جلوگیری از سناریوپذیری

دیدار دبیر شورای عالی امنیت ملی با خاویر سولانا مسوول سیاست خارجی اتحادیه اروپایی که در ادامه مذاکراتشان در تهران صورت می گیرد ، می تواند به تلطیف کردن فضای مذاکرات ایران با اروپا به طور اعم و مذاکرات ایران با کشورهای عضو گروه 1+5 به طور اخص کمک زیادی کند.

کد خبر: ۱۰۱۲۶۹

مذاکراتی که هم اکنون حول محور بسته پیشنهادی 1+5 متمرکز شده و می تواند در معقولانه تر کردن این پیشنهاد حرکت کند. در این میان نقش سولانا به عنوان یک دیپلمات کارکشته بیش از پیش نمایان شده است . سولانا دیدگاه عمیقی نسبت به «اروپای گسترده» دارد و معنی امنیت و آینده انرژی برای اتحادیه اروپایی را بخوبی درک می کند. البته در اتحادیه اروپایی و پارلمان اروپا جریاناتی وجود دارد که تلاش می کنند نقش و موقعیت ایشان را زیر سوال ببرند. این جریان ها اگرچه خاموش حرکت می کنند لیکن ارزیابی های سولانا را در «سناریوسازی» پیرامون جهتگیری اروپا و نحوه تعامل فراآتلانتیکی نمی پسندند و تلاش می کنند تا با «شانتاژهای» غیرمستقیم عملا از به انتها رساندن سیاست های اتحادیه اروپایی و رسیدن به «پلورالیسم انرژی و سیاست» جلوگیری کنند. شناسایی این عوامل وظیفه ای است که باید مجددا مورد ارزیابی دقیق و سنجیده قرار گیرد تا اروپا را دچار خطا در محاسبات سیاسی و امنیتی نکند و اشتباه سولانا در تایید ادعای امریکا مبنی بر وجود سلاحهای کشتار جمعی در عراق تکرار نشود. ارزیابی اتحادیه اروپایی و شخص «دون فرانسیسکو خاویر سولانا» از مزاحمان در دیالوگ فراگیر و گسترده بین اتحادیه اروپایی و ایران باید شفاف شود. جناح دیپلماسی و جناح جنگ در عرصه داخلی امریکا و هژمونی نظام بین الملل سفارش دهندگان خاص خود را دارند. داغ کردن صحنه و احساسی کردن شرایط و غیرمعقول کردن ادبیات سیاسی از ابزار نومحافظه کار رادیکال در برابر محافظه کاران است . مانع زدایی و سالم سازی فضای تعامل تنها به عهده ایران نیست بلکه این وظیفه باید به عنوان یک «تعهد» و «تضمین» از جانب اتحادیه اروپایی نیز رعایت شود و بدانیم که «عجله کار شیطان» است ولی بر سرعت معقول برای رسیدن به نتایج معقول اصرار کنیم البته این یک موضوع طبیعی است . اگر به سال 2005 میلادی برگردیم آن زمان که طرف ایرانی درخواست ارائه پیشنهادها را ارائه می کرد ، در چند نوبت گروه EU3 زمان را تغییر داد و نهایتا اصرار داشت تا در اوت 2005 پاسخ و پیشنهادهای خود را رسما اعلام کند. به هر حال زمان که به پایان نرسیده است و نگاه طرف ایرانی به بسته پیشنهادی نیز در زمان لازم اعلام خواهد شد. مهم این است که روند به سمت نتیجه عادلانه و بر اساس سیاست پیروزی متقابل حرکت کند. زمان هدف نیست بلکه ابزار لازم برای قانونمندسازی تفاهمات متقابل است لذا سیاسی کردن زمان ، هدف دیگری را دنبال می کند که هوشیاری طرفین را درخواست می کند. از طرفی دیگر پیش شرطگذاری یک نوع «سنگ انداختن» در مسیر دیالوگ است اگر مذاکره را جدی می پنداریم «اصول و اهداف و روشها و شرایط» را باید در سبد مذاکرات کشف کنیم . مذاکرات را نباید ابزاری تعریف کرد بلکه مذاکرات قانون دستیابی است لذا در هر نقطه از محورهای تعامل نیاز به درک و ادبیات مشترک است . به هر حال خاویر سولانا تنها وظیفه مذاکرات را به عهده ندارد بلکه رساندن همکاران بین المللی اش را به ادبیات لازم خصوصا در حوزه غرب نیز به عهده دارد و فراهم کردن بستر لازم برای منسجم کردن نتایج مشترک با جمهوری اسلامی ایران را نباید فراموش کند. خاویر سولانا که خود با فیزیک آشنایی کامل دارد بخوبی خروج از شرایط استاتیک به شرایط دینامیک را می تواند طراحی کند و اجازه ندهد تا لایه های مبهم و مشکوک از موضع شرایط سازی و دستور پنهان ، مسیر «دیالوگ سازنده و پیشرو و حرکت به سمت جلو» را به تاخیر بیفکند.