یکی از موضوعات مهمی که در دادگاه های خانواده مطرح است، شکایت خانواده ها و دختر و پسران جوانی است که خواستار آن هستند عکسها و فیلمهایی که از دوران نامزدی با طرف مقابلشان دارند به آنها برگردانده شود،
کد خبر: ۹۲۷۵۸
(البته در اینجا منظور از دوران نامزدی پس از عقد است وگرنه در صورتی که عقد جاری نشده باشد دادگاه خانواده صلاحیت رسیدگی ندارد) آنها از این ترس دارند که طرف مقابلشان بعدها از این عکسها یا فیلمها سوئاستفاده کند یا آنها را به دیگران نشان دهد.
به هر حال آنها در صورت به هم خوردن نامزدی و جدایی ، خواهان پس گرفتن عکسهایشان هستند. به رغم آن که در قانون ما به صورت روشن و واضح در این باره تصریح نشده است ، اما شیوه ای که در حال حاضر انجام می شود به این صورت است که در محضر از طرف مقابل خواسته می شود عکسها معدوم شود یا آن که آنها را تحویل بدهد و در ضمن تعهد بدهد که از آنها سو استفاده نکند و اگر استفاده کرد تحت تعقیب قرار می گیرد.
در بیشتر موارد این مساله به این صورت حل می شود و مشکلی پیش نمی آید، اما در صورتی که فرد فیلمها و عکسها را پس نداد و مدعی شد که آنها را معدوم کرده است ، ولی آنها را نزد خود نگه دارد یا آن که از آنها کپی تهیه کند و بعد از آنها سو استفاده کند، شخص شاکی می تواند از جنبه حقوقی ، دادخواستی مبنی بر بازگرداندن وسایل نامزدی به دادگاه خانواده بدهد و آنها را پس بگیرد، ولی اگر بخواهد شکایت کند و از جنبه کیفری موضوع را پیگیری کند، می تواند به دادسراهایی که صالح به رسیدگی هستند شکایت کند.
مساله دیگری به عنوان یک قاضی دادگاه خانواده در موارد زیادی شاهد بوده ام که خانواده های دختران جوان به دادگاه مراجعه کرده و می گویند نامزد دخترشان هنگام خواستگاری فلان تعداد سکه یا زمین یا اموال غیر منقول (ماشین و...) را به عنوان مهریه تعیین کرده است ، اما وقتی به دفترخانه برای ثبت ازدواج رفته اند با این عنوان که مثلا فعلا سند زمین یا ماشین در دستش نیست یا به بهانه هایی از این دست، از سند زدن یا ثبت این اموال منقول یا غیرمنقولی که به عنوان مهریه تعیین شده است در دفترخانه و هنگام خواندن خطبه محرمیت خودداری کرده و به آنها گفته است که بعد این کار را انجام می دهد اما اکنون که به مشکل برخورده اند و دخترشان قصد جدایی دارد این اموال در سند ازدواج نیست.
ما در این مواقع از دفترخانه استعلام می کنیم اما می بینیم که آنها چنین چیزی را ثبت نکرده اند و بنابراین نمی توانیم در این زمینه حکمی صادر کنیم ، پس خانواده ها باید مراقب باشند تا زمان نامزدی به این امید که هنگام ازدواج مهریه در سند ثبت و سند قطعی شود، موضوع مهریه را سرسری نگیرند و این احتمال را هم بدهند که بعد ممکن است آنها به مشکل بربخورند.
مساله دیگری که درباره نامزدی مطرح است این که رسم شده برخی خانواده ها بدون آن که عقد جاری و موضوع ازدواج ثبت شود، به این تصور که آنها نامزد هستند اجازه معاشرت و رفت و آمد به دختر و پسر جوان را می دهند و می گویند آنها نامزد هستند، اما باید توجه داشت که نامزدی یک توافق ضمنی است و توافق برانجام معامله نیست.
در بحث ازدواج تا عقد جاری نشده باشد، هیچ مسوولیت حقوقی برای طرفین ایجاد نمی کند و علاوه بر آن ارتباط این دختر و پسر نامشروع است و تنها پس از عقد است که آنها به هم محرم می شوند و زن مالک مهرش می شود و مساله نفقه پیش می آید.
پیش از عقد نکاح ، نامزدی فلسفه حقوقی ندارد و مرد حتی اگر مهریه ای هم زده باشد می تواند زیر بار نرود و با این که مدتها با این دختر ارتباط داشته است با وی ازدواج نکرده و بنابراین مهری را هم که تعیین کرده است، نپردازد.