این بیماری ترس ندارد، درمان دارد

بله، در بسیاری از سرطان‌ها افزایش سن با بروز سرطان ارتباط مستقیم دارد. در واقع بعد از دهه چهارم زندگی احتمال ابتلا به سرطان‌ها افزایش می‌یابد.

پاسخ به این سوال نیز به هرم سنی جمعیتی کشور برمی‌گردد، در حال حاضر بخش اعظم جمعیت کشور ما در پایه‌های هرم جمعیتی وجود دارد که شامل جمعیت میانسال کشور است. در واقع این بخش از هرم جمعیت، بیشتر در معرفی عوامل سرطان‌زا هستند بنابراین در یک گروه سنی با افزایش بروز سرطان مواجه می‌شویم که با جمعیت نرمال در کشورهای توسعه یافته متفاوت است. اگر سرطانی در کشورهای پیشرفته در دهه‌های پنجم و ششم زندگی افراد بروز می‌کند در کشور ما این بیماری در دهه چهارم زندگی افراد که در هرم جمعیتی کشور در قاعده قرار دارند و از لحاظ عددی نیز تعداد زیادی از جامعه را شامل می‌شوند، بروز بیشتری دارد.

سرطان‌های ناشی از عوامل ژنتیک نیز شایع هستند و علاوه بر این سبک زندگی شامل تغذیه، تحرک، مصرف دخانیات و استرس‌ها نیز از عوامل بروز سرطان‌ها در افراد عنوان می‌شود.

بله، درست است. به این دلیل که بسیاری از کارهای پیشگیرانه و درمانی که در حال حاضر در کشور ما در حال اجراست در آن کشورها، سال‌ها قبل شروع شده و به همین دلیل در شاخص‌های کیفیت زندگی مثل شاخص مرگ مادران کشورهای پیشرفته آمار بهتری به نسبت ما دارند، اما در هر حال در کشور ما نیز اغلب برنامه‌های کنترل بیماری‌ها در حال اجراست. برای مثال باید به برنامه ثبت سرطان‌ها اشاره کنم که در آلمان و انگلستان اجرای آن در سال‌های 1836 و 1868 آغاز شده، یعنی بیش از یک قرن است که در آن کشورها برنامه‌های ثبت سرطان شروع شده، اما در کشور ما چند دهه است که این برنامه آغاز شده که در حال حاضر به پوشش 90 درصدی ثبت سرطان‌ها در کشور رسیده‌ایم.

میزان بروز سرطان در برخی استان‌های کشور با هم متفاوت است، اما در بررسی کلی تفاوت چندانی ندارد.

ببینید مساله این است که در حال حاضر به دلیل وجود رسانه‌ها و افزایش اطلاع‌رسانی اغلب افراد کشور، چه آنها که در شهرهای بزرگ زندگی می‌کنند و چه افرادی که در مناطق کوچک‌تر شهری سکونت دارند، سبک زندگی مشترکی پیدا کرده‌اند. تغذیه افراد در بسیاری از مناطق شبیه هم شده است. بر این اساس اگر زمانی سرطان معده در مناطق شمالی کشور زیاد بود، حالا جزو سرطان‌های اول کشور است. در واقع اغلب مناطق کشور دارای فرهنگ مشترک تغذیه، تحرک و در مجموع سبک و شکل زندگی هستند، البته استثناءهایی نیز در این خصوص وجود دارد، مثلا در استانی سرطان پروستات بیشتر از سایر مناطق است.

مرز بین اطلاع‌رسانی و ایجاد ترس و اضطراب کاذب بسیار باریک است. فهرست ده سرطان اول کشور در اختیار همه رسانه‌ها قرار می‌گیرد، اما این که بخواهیم متمرکز شویم به استانی خاص و به مردم آن منطقه اطلاع‌رسانی کنیم که سرطانی در میان آنها شایع است و در کنار این اطلاع‌رسانی نسبت به آگاه کردن آنها کاری انجام ندهیم، فقط ایجاد اضطراب کرده‌ایم که این کار درست و علمی نیست.

وظیفه وزارت بهداشت درخصوص همه بیماری‌های غیرواگیر اطلاع‌رسانی درست است.

ما وظیفه داریم عوامل خطر بیماری‌ها ازجمله سرطان‌ها را به اطلاع مردم برسانیم که اغلب مسئولان وزارت بهداشت به شکل گسترده با رسانه‌ها گفت‌وگو کرده و مسائل پیشگیرانه را به اطلاع مردم می‌رسانند.

درواقع باید بپرسید تاثیر نداشته که جواب منفی است. باید شاخص‌های بروز را مورد بررسی قرار دهیم مثلا درخصوص مصرف دخانیات که با ابتلا به بسیاری از سرطان‌ها ارتباط دارد، بارها از سوی مسئولان وزارت بهداشت هشدار داده می‌شود، از طرفی آمار 12 درصدی مصرف‌کنندگان سیگار در کشور در سطحی ثابت مانده و همین اطلاع‌رسانی‌ها شتاب افزایش مصرف را گرفته است.

به نظر می‌رسد مصرف قلیان در جوانان افزایش یافته است.

وزارت بهداشت بشدت مخالف توقف قانون جمع‌آوری قلیان‌ها بود و بارها در این خصوص هشدار داده‌ایم و همچنان ادامه خواهیم داد.

ما خسته نمی‌شویم، اما این مساله هم قابل تامل است که ذات انسان به شکلی است که وقتی از کاری منع می‌شود در برخی موارد تکرار از بار ارزشی هشدار می‌کاهد و افراد به ادامه آن عمل اصرار می‌ورزند. بنابراین باید ترفندها را عوض کنیم، مثلا در حال حاضر باید عواقب رفتارهای غیربهداشتی بیشتر به مردم نشان داده شود.

با وجود این نمی‌توان گفت این قانون حمایت لازم از بیماران بی‌بضاعت مبتلا به سرطان را انجام نمی‌دهد. شاید خدماتی ارائه شده براساس این قانون کامل و ایده‌آل نباشد، اما مطمئن باشید خدماتی خوبی به این بیماران ارائه می‌شود.

اولین مشکل ترس از سرطان است.