مامایی؛ حرفه‌ای مهجور

در ایران مامایی به عنوان یک رشته تحصیلی نسبت به بسیاری از رشته‌ها نیز قدمت قابل ملاحظه‌ای دارد. اولین بار سال 1298 شمسی، زمانی که دارالمعلمات تاسیس شد، 10 نفر از شاگردان این مدرسه هفته‌ای 3 روز تحت آموزش درس «قابلگی و درمان امراض آن» قرار گرفتند و این اقدام، پایه‌های آموزش مامایی در ایران است.

با این تفاسیر، برخلاف انتظار، حرفه مامایی مهجور واقع شده است. در حال حاضر بر اساس اعلام انجمن مامایی حدود ۵۰ هزار فارغ‌التحصیل مامایی در کشور وجود دارد که به طور تقریبی حدود 20 هزار نفرشان در تیم‌های سلامت و پزشک خانواده و مراکز بهداشتی و درمانی مشغول فعالیت هستند و ۳۰ هزار نفر باقیمانده یا در حرفه‌های غیرمرتبط کار می‌کنند یا بیکار هستند.

گره مهجور ماندن این رشته علل مختلفی دارد که بی‌تردید باز کردن آن تنها با تدبیر وزارت بهداشت میسر است؛ تدبیری که دست کم در سال‌های اخیر وجود نداشته است.

بی‌توجهی به اهمیت نقش ماما در بهداشت باروری، آموزش تنظیم خانواده، مباحث بلوغ و مراقبت از
مادران باردار، در کنار تداخل کاری با متخصصان زنان و زایمان و بی‌توجهی به زایمان طبیعی و بالابودن غیراصولی آمار سزارین، سبب کمرنگ شدن نقش ماماها شده است.

تدبیر وزارت بهداشت برای بهره بردن از نقش ماماها نه‌تنها می‌تواند به فارغ‌التحصیلان این رشته کمک کند، بلکه برای سلامت جامعه اهمیت دو چندان دارد.

براساس برنامه پنجم توسعه قرار است، میزان مرگ‌ومیر مادران که در حال حاضر از هر 100 هزار تولد زنده حدود 22 مادر است، تا پایان این برنامه به 15 نفر برسد. بر این اساس، توجه به نقش و جایگاه ماماها در نظام مراقبت از زنان باردار در ارتقای سلامت مادران و نوزادان نیز گامی بزرگ محسوب می‌شود.