گفت‌وگو با جمشید جم، پژوهشگر و تهیه‌کننده رادیو

موسیقی در رادیو باید جدی گرفته شود

جمشید جم، خواننده ترانه ماندگار «یار دبستانی من» سال‌های طولانی است که به عنوان پژوهشگر و تهیه‌کننده رادیو در میدان ارگ روزگار می‌گذراند. او بهمن 57 به رادیو آمد و پایبند آن شد و تا امروز هم در رادیو مانده است. بیشتر فعالیتش در این عرصه به دلیل شناختی که از موسیقی داشت تهیه و تولید برنامه در حوزه موسیقی بوده است. از برنامه‌های او می‌توان به صدای هنر، سرودها و نامه‌ها، کوک سکوت، تهران در شب، گذر هفتم و... اشاره کرد. با او به گفت‌وگو نشستیم تا درباره موسیقی در رادیو بیشتر بدانیم.
کد خبر: ۳۹۱۵۵۷

تولید برنامه‌های موسیقایی برای رادیو چه ویژگی‌هایی دارد؟

تولید برنامه‌های موسیقایی برای رادیو ویژگی‌های خاص خود را دارد. چون ما باید همه پیچیدگی‌های دستگاه‌ها و ابزار موسیقی را برای مخاطبان تشریح کنیم. بعد از دوران دفاع مقدس برنامه رادیویی به نام سرودها و نامه‌ها را برای رادیو تهیه کردم. این برنامه 10 سال از رادیو پخش شد. ما با پخش هر سرود تمام جزئیات موسیقی آن ازجمله نوازندگان و انواع سازهایی را که در آن سرود استفاده شده بود معرفی می‌کردیم. الان هم در برنامه‌های تک‌نوازی، اطلاع‌رسانی دقیق داریم و در خلال برنامه اعلام می‌کنیم که مثلا این سنتورنوازی استاد پایور است یا آنچه پخش شد سه‌تار زنده‌یاد مشکاتیان است. این اطلاع‌رسانی به این دلیل است تا مردم بیشتر با محتوای کار آشنا شوند.

معمولا در تولید برنامه‌های موسیقایی با چه مشکلاتی روبه‌رو هستید؟

ما براساس نیاز برنامه‌های مختلف خود، موسیقی بی‌کلام و باکلام انتخاب و پخش می‌کنیم، اما در کل میزان موسیقی‌ای که داریم برای نیاز همه شبکه‌های رادیویی کافی نیست و ما با کمبودهایی در این زمینه مواجه هستیم که باید فعالیت بیشتری صورت بگیرد و برای جذب جوان‌ها کارهای مفیدی انجام شود.

به نظر شما برای جذب جوان‌ها به برنامه‌های هنری رادیو چه اقداماتی باید صورت گیرد؟

در عرصه برنامه‌های موسیقی باید از سازهای الکترونیک، اکوستیک و زنده بیشتر استفاده کنیم تا جوان‌ها را به موسیقی بی‌کلام و باکلام علاقه‌مند کنیم و نیاز جوان‌ها را به هنر موسیقی جدی بگیریم و به آنها اعتبار دهیم و اعتماد کنیم. آن زمان حتما اتفاق خوبی در عرصه موسیقی می‌افتد.

شما بیش از 3 دهه است که برنامه‌های ویژه موسیقی تولید می‌کنید، در این سال‌ها در تولید چنین برنامه‌هایی چه اهدافی داشتید؟

معمولا در تولید برنامه‌هایم سعی می‌کنم به نوعی آموزش موسیقی برای عموم مردم را هم بگنجانم. چون شنوندگان ما عموم مردم هستند و باید برنامه‌هایمان را طبق سلیقه آنها پخش کنیم. به نظر من باید اطلاعات مربوط به موسیقی را از شکل آکادمیک و تخصصی خارج کنیم تا عموم مخاطبان رادیو، بخصوص جوانان بتوانند از این برنامه‌ها استفاده کنند. این برنامه‌ها می‌توانند جوانان را راهنمایی کنند تا موسیقی خوب را از موسیقی بد تشخیص دهند.

به نظر خودتان شاخص‌ترین برنامه هنری شما در سال‌هایی که در رادیو فعالیت دارید کدام برنامه است؟

سال 1359 برنامه‌ای داشتیم به نام «صدای هنر» که به نقد و بررسی و معرفی همه نمادهای هنری می‌پرداخت، آن برنامه خیلی موردپسند مردم بود، بعد از آن هم برنامه سرودها و نامه‌ها بود که آن زمان با برنامه طنز «صبح جمعه با شما» رقابت می‌کرد و خیل عظیم نامه‌های مردم و استقبال بی‌نظیرشان از این برنامه باعث شد پخش آن 10 سال ادامه داشته باشد.

دلیل استقبال و علاقه مردم به برنامه سرودها و نامه‌ها چه چیزی بود؟

شاید به خاطر مشارکتی بود که برای پخش سرودهای مورد علاقه خود داشتند و این زمان یک ساعت یک فصل نو در زندگی آنها بود که آنچه دوست داشتند، می‌توانستند در این برنامه بشنوند.

برای اهالی موسیقی ایرانی باید چه کار کرد؟

باید به موسیقی ایرانی بیشتر بپردازیم و این موسیقی را به شکل روز به جوان‌ها و نسل‌های بعد منتقل کنیم. باید موسیقی ایرانی را بیشتر به جوان‌ها بشناسانیم. ما موسیقی فاخری داریم که باید به دور از تعارف و کلام این موسیقی مهم را اشاعه دهیم و اینها می‌تواند به جذب علاقه‌مندان به موسیقی رادیو کمک کند. دنیا از موسیقی اصیل ایرانی ما استفاده می‌کند، بدون این که نامی از ایران مطرح کند، پس ما باید خودمان دست به کار شویم و موسیقی ایران را به دنیا بشناسانیم.

آقای جم! بیشتر مردم شما را با سرود «یار دبستانی من» می‌شناسند. این سرود چگونه تولید و پخش شد؟ از کجا آمد؟

سرود «یار دبستانی من» برای فیلمی خوانده شد که کارگردان و نویسنده آن منصور تهرانی بود. این فیلم همزمان با پیروزی انقلاب اسلامی ساخته شد. دوستی‌ام با وی موجب شد که برای خواندن این سرود انتخاب شوم، وقتی سرود را اجرا کردم به آقای تهرانی گفتم با توجه به نقش دانش‌آموزان و دانشجویان در پیروزی انقلاب حیف است که سرود یار دبستانی من به صورت گسترده عرضه نشود و این بود که این نوار به بازار آمد و در اوایل پیروزی انقلاب اسلامی زمزمه شد و تا امروز... .

زینت پستادست / گروه رادیو و تلویزیون

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها