رادیو و تلویزیون از چه سالی در ارومیه آغاز به کار کرد؟
فعالیت رادیویی درآذربایجان غربی برای اولینبار سال 1326 با پخش برنامههای رادیو سراسری در میدانهای اصلی شهر ارومیه آغاز شد. در این سال طی ساعاتی از روز برنامههای رادیو تهران به وسیله یک گیرنده دریافت و برای مردمی که پیرامون بلندگوها جمع شده بودند، پخش میشد. در سال 1330 با راهاندازی یک فرستنده رادیویی که روزانه 5/1 ساعت برنامه برای شهر ارومیه پخش میکرد فعالیتهای رادیویی در آذربایجان غربی وارد مرحله جدیدی شد. 7 سال بعد، فرستنده 500 وات رادیویی در ارومیه راهاندازی شد و پوشش برنامههای رادیو ارومیه وسعت بیشتری یافت.
تا سال 1347 هیچ فعالیتی در زمینه پخش برنامههای تلویزیونی در آذربایجان غربی صورت نگرفت، اما دراین سال اولین مرکز تلویزیونی استانی کشور در ارومیه راهاندازی شد. این مرکز ضمن پخش برنامههای محلی، برنامههای شبکه یک تلویزیون ایران را تقویت و در منطقه شمال غرب کشور پخش میکرد. بهرهبرداری از سایت رادیویی و تلویزیونی جامجم در ارومیه با سیستم پخش سیاه و سفید در سال 1352 و راهاندازی فرستنده شبکه 2 ارومیه آخرین اقدامات انجام شده در زمینه گسترش امکانات رادیو، تلویزیون در آذربایجان غربی از دوران قبل از پیروزی انقلاب اسلامی بود.
با پیروزی انقلاب اسلامی چه تحولاتی صورت گرفت؟
با پیروزی انقلاب اسلامی روند توسعه همانند سایر زمینهها در زمینه گسترش امکانات رادیو و تلویزیون شتابی قابل توجه و روزافزون پیدا کرد. 4?سال بعد از پیروزی انقلاب با بهرهبرداری از طرح سیگنال رسانی ماهوارهای شبکههای ملی امکان احداث ایستگاههای کوچک تلویزیونی در آذربایجان غربی نیز فراهم شد و این دستاورد به لحاظ کوهستانی بودن استان نقش اساسی در گسترش برنامههای صدا و سیما در آذربایجان غربی ایفا کرد.
در کنار این تحول، افزایش پیدرپی شبکههای رادیو و تلویزیونی طیف گسترده و متنوعی از پیامها و برنامههای مختلف را در دسترس مخاطبان پرشمار این رسانه ملی قرار داد. راهاندازی فرستنده شبکه 3 سیما در سال 1372، افتتاح شبکه 4 سیما در سال 1375، آغاز به کار شبکه استانی سیمای آذربایجان غربی در سال 1377، راهاندازی فرستنده ویژه شبکه خبر در سال 1378 وافتتاح شبکه استانی صدای آذربایجان غربی در سال 1381 افقهای جدیدی از توسعه و تکامل را پیشروی صدا وسیمای مرکز آذربایجان غربی قرار داد. راهاندازی 65 ایستگاه ماهوارهای در چار چوب طرح P.1000، آغاز پخش ماهوارهای به طریق دیجیتال و راهاندازی سایت پرسرعت اینترنت در کنار بهرهبرداری از دهها فرستنده رادیویی وتلویزیونی از دستاوردهای مهم صدا وسیمای مرکز آذربایجان غربی در سالهای اخیر به شمار میرود. صدا و سیمای مرکز آذربایجان غربی هم اکنون علاوه بر تقویت و پخش برنامههای 6 شبکه رادیویی و 6 شبکه تلویزیونی سراسری، روزانه 5/18 ساعت برنامه رادیویی و 9?ساعت برنامه تلویزیونی از شبکههای استانی پخش میکند. برنامهسازان این مرکز در سالهای اخیر همگام با توسعه کمی امکانات صدا و سیما گامهای مهم در کیفی سازی برنامههای این رسانه برداشتهاند و در این زمینه به توفیقات چشمگیری دست یافتهاند.
رسانه استانی چه برنامهریزی برای پاسخگویی به نیاز همه اقوام استان و در عین حال ایجاد وحدت و همدلی بین آنان دارد؟
با توجه به اینکه استان آذربایجان غربی با کشورهای جمهوری آذربایجان (نخجوان)، عراق و ترکیه دارای مرز مشترک است، لذا موقعیت و حساسیت استراتژیک خاصی دارد و تنوع قومیتی نیز بر ظرفیت و اهمیت این استان افزوده است. بر این اساس صدا و سیمای مرکز آذربایجان غربی در حوزههای سیما و صدا با تولید برنامههایی به زبانهای محلی (آذری و کردی) پاسخگوی نیاز مردم شریف استان است. در حوزه صدا به 4 زبان آذری، فارسی، کردی و آشوری و در حوزه سیما به 3 زبان کردی، فارسی، آذری با محوریت فرهنگ بومی و فولکلور برنامه تولید میشود. در این راستا توجه به آداب و رسوم و دیگر رویدادهای مربوط به اقوام که در جریان زندگی مسالمتآمیز نوعی همگرایی محسوب میشود، مد نظر قرار میگیرد.
توجه به نیاز مخاطبان و پاسخگو بودن شبکه استانی مرکز آذربایجان غربی به این نیازها را چگونه ارزیابی میکنید؟
طبق آخرین نظرسنجیها در پاییز 89 میزان مخاطب در شبکه استانی سیما 71 درصد و میزان رضایت مخاطبان از برنامههای این شبکه 73 درصد بوده که جزو مراکز برتر در جذب مخاطب در سطح کشور است که میزان مخاطب قابل قبولی دارد. در حوزه صدا میزان مخاطب 42 درصد و میزان رضایتمندی مخاطبان 86 درصد است که یکی از پر مخاطبترین شبکهها در بین مراکز صدا و سیما به شمار میرود. حوزه اطلاعات و اخبار مرکز آذربایجان غربی نیز دارای 66 درصد میزان مخاطب و 69 درصد اعتماد از این میزان مخاطب است.
تولیدات مرکز در ساختار مستند در سالی که به همین عنوان نامگذاری شده است، چیست؟ آیا موضوعات این تولیدات رویکرد بومی و محلی دارد؟
مستند اریشته، ماهیان خاک و سار مستندهایی هستند که تولید آنها به پایان رسیده و مستند چشمههای آئینی استان در 3 قسمت در حال تدوین است.
مستند اقلیم دریاچه ارومیه در حال تصویربرداری میباشد و همچنین مستند ماکوی سنگ و با ارس از چشمه تا دریا در 25 قسمت 20 دقیقهای در حال تحقیق و نگارش است که همگی آنها ویژگیهای بومی و محلی دارند.
موفقیت سریال «باجناقلار» در 2 سری قبلی موجب شد تا سری سوم آن در دست تهیه قرار بگیرد. هم اکنون این سریال در چه مرحلهای از تولید قرار دارد؟ برای آن، پخش سراسری هم در نظر گرفتهاید؟ در صورت پخش سراسری زبان سریال چگونه خواهد بود؟
پس از تصویب طرح و تحقیق، سریال باجناقلار نگارش آن بموقع زیر نظر مشاور فیلمنامه که از سوی سیمای استانها معرفی شده بود، انجام شد و بعد از تایید و نگارش، برآورد مالی تولید آن نیز از جانب سیمای استانها صورت گرفت و در کمیته برآورد مصوب شد که سریال یاد شده در 2 سری (یک سری به زبان فارسی و یک سری به زبان آذری) و هر سری در 26 قسمت 35 دقیقهای تولید شود. پیشتولید این سریال از ابتدای دی ماه شروع شده است، چون تصمیم بر این است که از شبکههای سراسری نیز پخش شود لذا به زبان فارسی تولید خواهد شد.
اعتقاد دارید عوامل سازنده آثار نمایشی از نیروها و هنرمندان استانی باشند یا هنرمندان ملی؟
انتخاب عوامل براساس نوع فیلمنامه و ایفای نقش هنرمندان است و به آن بستگی دارد. نهایت تلاش بر آن است که این عوامل از استان باشند و تاکنون نیز رعایت شده، مگر در مواردی که کارگردان نیاز ببیند به صورت محدود از هنرمندان غیربومی یا ملی استفاده کند این عمل نیز در راستای تبادل تجربه مفید واقع میشود، البته اذعان داریم ظرفیت و توان هنری هنرمندان بومی قابل توجه است و در فیلمها و سریالهای تولید شده این موضوع خودش را نشان داده است.
آیا طرحهای نمایشی دیگری در نیمه دوم سال برای تصویب آماده کردهاید یا وقت خود را صرف به اتمام رساندن طرحهای مصوب کنونی کردهاید؟
چرخه فراخوان و اخذ طرح هیچگاه تعطیل نبوده و حوزه سیما و همچنین شورای طرح و برنامه مرکز در این راستا فعال برخورد میکنند. مرکز آذربایجان غربی ظرفیت لازم برای تولید چندین پروژه فیلم و سریال را به طور همزمان دارد. با وجود این که هم اکنون 3 سریال و 2 تلهفیلم و 8 انیمیشن در جریان تولید داریم، همچنان در تکاپو و دنبال طرحهای دیگر برای تولیدات فاخر نیز هستیم.
وضعیت تولید انیمیشن سفرهای من و فلامی، کبودان و تلهفیلمهای مد و آن سوی آرزوها چگونه است؟
انیمیشنهای کبودان و سفرهای من و فلامی زیر نظر ناظر کیفی منطقه در حال تولید است و تصویربرداری تلهفیلم آن سوی آرزوها رو به اتمام است و بموقع تحویل سیمای استانها خواهد شد و پیشتولید تلهفیلم مد و تلهفیلم یک سرباز در حال انجام است و تصویربرداری آن بزودی شروع خواهد شد.
برای حفظ و ارتقای کیفی این آثار چه تدابیری اندیشیدهاید؟
نظارت قبل از تولید را جدی میگیریم و با بهرهگیری از عوامل حرفهای، استفاده از تجهیزات فنی پیشرفته، بهرهگیری از نظرات مشاوران و نظرات کارشناسی سیمای استانها ارتقای کیفی آثار را محقق میسازیم.
اولویتهای توسعه استان در 5 سال آینده چیست؟
توجه به کشاورزی صنعتی، بالا بردن سهم استان در صنعت توریسم و توسعه گردشگری، افزایش مبادلات خارجی از طریق ترانزیت جادهای و برنامهریزی برای تولید و فرآوری معادن ازجمله اولویتهای توسعه استان در 5 سال آینده است.
آیا رسانه استانی برای تسریع در این خصوص برنامهریزی خاصی کرده است؟
ازجمله سیاستها و دستورالعملهای ابلاغی سازمان، کمک به محقق شدن سند چشمانداز و سند ملی توسعه استان است که رسانه استانی نیز همواره در این خصوص سعی کرده در جهت تسریع و تحقق اهداف این دو سند قدم بردارد.
رسانه استانی تا چه حد عملکرد مسوولان را نقد میکند یا به عنوان ناظر عملکرد آنان و مدافع حقوق مردم عمل مینماید؟
رسانه استانی در حوزههای صدا، سیما و خبر با ارائه برنامههای گفتوگو محور ازجمله برنامه گفتوگوی ویژه خبری، سلام یاشاسین، مردم و مسوولان و... با ارائه تحلیلهایی از مشکلات و مسائل مردمی، عملکرد مسوولان را نقد کرده و در برخی سوژهها با تهیه مصاحبه و ارائه نظرات مردمی به مسوولان پاسخ لازم را اخذ و منعکس میکنند. ضمنا از طریق روابط عمومی مرکز، مشکلات مردمی جمعبندی و از طریق بولتن صدای مکتوب به مبادی مربوط ارسال میشود تا در مقابل مطالبات بحق مردم، مسوولان استان پاسخگو باشند.
از نظر شما خط قرمزی برای بیان مشکلات مردمی وجود دارد؟
براساس تاکید ریاست محترم سازمان و دستورالعملهای ابلاغی از سازمان برای طرح مسائل و مشکلات مردمی هیچ خط قرمزی وجود ندارد و مطالبات بحق مردم در مواقع لزوم مطرح و پاسخ آنها اخذ و به اطلاع مردم رسانده میشود.
فرشید قرهلی