وقتی همه کارشناس هستیم!

اما گاهی هم ما تنها به اظهارنظر می‌پردازیم؛ اظهارنظرهایی که به طور معمول دایره وسیعی را تشکیل می‌دهند. از آن چه ما در آن سررشته و تجربه داریم تا موضوعاتی که به هیچ وجه در حیطه تخصص و اختیارات ما
نیستند.

اگر بحثی پیش بیاید یا نکته‌ای مطرح شود، گویی بسیاری از ما ندانستن و عدم دخالت در موضوع را کسر شأن خود دانسته و برای اثبات توان علمی و فکری خود، در آن مساله اظهار نظر می‌کنیم. عجیب هم آن که انتظار داریم سخنران و شنوندگان، همه بر نظر ما مهر تأیید بزنند و آن را در بست و بدون اما و اگر بپذیرند.

*‌*‌*‌

4 نفر مهندس برق، مکانیک، شیمی و نرم‌افزار با یک ماشین در حال مسافرت بودند. پس از طی مسافتی، ماشین خراب می‌شود، خاموش می‌کند و راننده هر چه استارت می‌زند ماشین روشن نمی‌شود. همه از هم می‌پرسند: «یعنی چه شده؟»

راننده پیاده می‌شود و هر چه بیشتر تلاش می‌کند، ماشین بیشتر بدقلقی می‌کند.

مسافران، دست بر چانه به راننده خیره می‌شوند و کارهای او را زیر نظر می‌گیرند. پس از چند دقیقه‌ای مهندس برق می‌گوید: «احتمالاً مشکل از مدارها و اتصالات و سیم‌کشی‌هاست. قطعاً یکی از اینها‌ ایرادی پیدا
کرده.»

مهندس مکانیک با شنیدن این اظهار نظر، می‌گوید: «نه فکر نمی‌کنم، به احتمال زیاد مشکل از میل‌لنگ یا پیستون است که به خاطر کار زیاد از محور اصلی انحراف پیدا
کرده.»

مهندس شیمی معطل نمی‌کند و در ادامه صحبت مهندس مکانیک می‌گوید: «نه، ایراد از روغن موتور است. سر وقت عوض نشده، به همین دلیل حالت روان کنندگی‌اش را از دست داده و ماشین خاموش کرده.»

چند دقیقه‌ای می‌گذرد و مسافران می‌بینند‌مهندس رایانه ساکت ایستاده و هیچ اظهار نظری نمی‌کند، از او می‌پرسند: «شما چه می‌گویید؟ مشکل از کجاست؟ چه کارش کنیم درست بشود؟»

مهندس رایانه نگاهی به جمع می‌کند و می‌گوید: «دقیقاً نمی‌دانم چه شده، ولی به نظرم خوب است همه پیاده شویم و دوباره سوار شویم شاید درست شده باشد!!!»

*‌*‌*‌

بله، این مهندس نرم‌افزار هم ماشین را رایانه‌ای دیده بود که باید به نحوی آن را خاموش و روشن یا ری‌استارت کرد شاید درست شود.

این مشکلی است که در هر کوی و برزنی با آن مواجه می‌شویم. از کارشناس شدن همه در یک تصادف ساده تا تجویز دارو برای یک مریض بد حال.

اما یادمان نرود که ندانستن عیب نیست؛ پرسیدن هم عیب نیست.

اما گفتن از آن چه که اطلاعی نداریم و به‌اشتباه انداختن دیگران، عملی ناشایست است.

یادمان نرود گاهی هم می‌توان سکوت کرد. همیشه و در همه حال، سخن گفتن نشانه علم و دانایی نیست چه بسا گاهی معنایی عکس بدهد.

و حالا که تا تعطیلات نوروز چند روزی بیشتر باقی نمانده، یادمان نرود که نگاهی به ماشین‌مان بیندازیم تا سفری بی‌خطر و پر از خاطره‌های خوش داشته باشیم.

علی مهربان