مردمی برهم زننده محاسبات و معادلات دشمن

اینکه چرا محاسبات و معادلات آمریکایی‌ها درباره ایران به نتیجه نرسید به یک خطای بنیادین برمی‌گردد: آنان ایران را همچون سایر کشور‌ها در چارچوبی صرفاً مادی تحلیل کردند. تجربه‌های پیشین، مانند برخورد با برخی کشور‌ها یا تلاش برای تغییر حکومت‌ها، این تصور را برای آنان ایجاد کرده بود که می‌توانند در مدت کوتاهی، سناریوی «رژیم‌چنج» را در ایران نیز پیاده کنند و حتی به تقسیم این کشور به چند بخش بیندیشند. اما این تصور از اساس نادرست بود.

واقعیت آن است که ایران، صرفاً یک کشور در معنای متعارف نیست، بلکه پدیده‌ای فراتر از محاسبات کلاسیک است. نخستین مؤلفه این تمایز، «مردم» هستند. در شرایطی که بیش از یک ماه از جنگ می‌گذرد، حضور مستمر و شبانه مردم در خیابان‌ها، آن هم بدون سازماندهی رسمی، پدیده‌ای کم‌نظیر در نظام بین‌الملل است.

این حضور، نه‌تنها پیش‌بینی‌ناپذیر بود، بلکه به‌طور کامل معادلات دشمن را برهم زد؛ چراکه انتظار آنان، شکل‌گیری ناآرامی و فروپاشی اجتماعی پس از حمله بود، نه انسجام و حضور میدانی مردم.

این حضور مردمی، خود به شکل‌گیری یک «معادله جدید» انجامید: معادله «خیابان و میدان». خیابان، به پشتوانه میدان تبدیل شد و مردم، با تأمین امنیت اجتماعی و حمایت از نیرو‌های مسلح، نقش تعیین‌کننده‌ای در تغییر موازنه‌ها ایفا کردند. این همان عاملی است که دشمن در محاسبات خود نادیده گرفت.

دومین عامل، «دکترین مقاومت» جمهوری اسلامی ایران است. دشمن، عمق و کارکرد این دکترین را به‌درستی درک نکرده است. در حالی که در بسیاری از کشورها، فشار‌های خارجی می‌تواند به تضعیف مقاومت منجر شود، در ایران هرچه فشار افزایش می‌یابد، مقاومت نیز تشدید شده و واکنش‌ها قوی‌تر می‌شود. نمونه آن، پاسخ متقابل ایران در جنگ ۱۲ روزه و تحمیل آتش‌بس به دشمن بود.

در مرحله بعد، با آغاز دور جدید درگیری‌ها، این بار ایران نه‌تنها معادلات را برهم زد، بلکه سطح درگیری را نیز تغییر داد و «جنگ منطقه‌ای» را به‌عنوان یک معادله جدید وارد صحنه کرد؛ معادله‌ای که دشمن نه آن را پیش‌بینی کرده بود و نه باور داشت که ایران بتواند آن را عملیاتی کند. با این حال، تحقق این امر، بار دیگر نشان داد که قدرت مردمی و دکترین مقاومت، توان خلق معادلات جدید را در بزنگاه‌های حساس دارند.

در ادامه همین روند، موضوع تنگه هرمز نیز به‌عنوان یکی دیگر از مؤلفه‌های قدرت موازنه‌ای ایران مطرح شد؛ جایی که تلاش‌های چندین‌هفته‌ای دشمن برای تغییر وضعیت، به نتیجه نرسید و نشانه‌هایی از استیصال در رفتار آنان بروز یافت.

بر این اساس، آنچه امروز در صحنه مشاهده می‌شود، برتری ایران در هر دو عرصه «جنگ محاسبات» و «جنگ معادلات» است؛ برتری‌ای که ریشه در قدرت مردمی و دکترین مقاومت دارد و با خلق مستمر معادلات جدید، ابتکار عمل را در اختیار جمهوری اسلامی ایران قرار داده است.