جوانان جذب دو و میدانی نمی شوند ، چرا؛

در گرماگرم بازیهای آسیایی تهران در سال 1353 ، تیمور غیاثی قهرمان آن زمان پرش ارتفاع ایران و آسیا در نمایش خیره کننده و رقابتی نزدیک با نی چی چین از کشور چین ، از مانع 2.21 متر گذشت و قهرمان شد. ضمن این که نام او به عنوان رکورددار رسمی این ماده در آسیا ثبت شد. رقابت غیاثی با رقیب چینی اش در ورزشگاه آزادی تهران چنان پرهیجان بود که توجه هزاران نفر را به دو و میدانی معطوف کرد و پس از آن عده زیادی از جوانان مشتاق شدند که به دو و میدانی و بخصوص پرش ارتفاع بپردازند. خاطره پرواز قهرمانی غیاثی هنوز در اذهان است ؛ اما چرا دو و میدانی ما هر چند سال یکبار یک باغبانباشی ، یک غیاثی یا یک احسان حدادی ظاهر می شود و چرا ستاره های زیادی در آسمان دوومیدانی ایران نمی درخشند؛ تیمور غیاثی پاسخ می دهد: دیگران برنامه ریزی دارند و توجه آنها به ورزشهای پایه ، از جمله دوومیدانی اساسی و پایدار است ؛ اما ما مقطعی فکر می کنیم. همیشه همین طور بوده است. وقتی بازیهای آسیایی یا قهرمانی آسیا پیش می آید ما تازه می آییم و می نشینیم که چه کار کنیم. شما به آمار مدالهای چین ، کره و ژاپن در بازیهای آسیایی دقت کنید. آنها قهرمانان جهان و المپیک دارند.
چرا این طور شده است؛ آنها به ورزشهای پایه از جمله دوومیدانی در مدارس خوب توجه می کنند و کار بنیادی خود را حتی از دوران پیش از دبستان آغاز می کنند. حاصل چنین کارهای گسترده و برنامه ریزی شده ای ، قهرمانان زیادی است که در آسیا و جهان می درخشند ؛ اما در کل دوومیدانی ایران ، 10 قهرمان درجه اول نداریم.

رنجش از تبعیض مسوولان ورزش ما بیشتر به فوتبال توجه می کنند ، چون طرفدارانش زیاد است و حامیان مالی زیادی دارد و تبلیغات در فوتبال بیداد می کند و خیلی ها با چسبیدن به فوتبال خود را مطرح می کنند. مگر ورزش اول ما کشتی نیست؛ چرا به آن به اندازه فوتبال توجه نمی شود؛ شما تیمهای باشگاهی فوتبال را ببینید. بیشتر آنها دولتی هستند یعنی به شرکتها و نهادها یا کارخانه های دولتی تعلق دارند. هر کدام سالانه چند میلیارد تومان پول هزینه می کنند. این پول بخش خصوصی نیست. پولهایی که برای تیم ملی فوتبال هم خرج می شود ، بسیار بالاست. اگر درصد کوچکی از پولی که در فوتبال خرج می شود به دوومیدانی اختصاص یابد آن وقت خواهید دید که در این ورزش چه پیشرفتی می کنیم. وقتی یک مربی فوتبال 200 میلیون تومان می گیرد و یک مربی متخصص دوومیدانی ، ماهی 200 هزار تومان هم دستمزد ندارد ، چه توقعی دارید؛

تیمور غیاثی در پاسخ به این پرسش که چرا استعدادها جذب دوومیدانی نمی شوند ، می گوید: وقتی ورزشهایی مثل فوتبال هست و برایشان این همه تبلیغ می کنند و جذابیت ایجاد می شود ، چگونه یک نوجوان به سراغ دوومیدانی بیاید؛ در فوتبال به بازیکن پول کلان می دهند. یک بازیکن می آید و مثلا به امارات می رود و در یک سال چند صد میلیون می گیرد ؛ اما به احسان حدادی که قهرمان جهان و آسیا شده چه داده اند؛ آیا آنچه او دریافت کرده به اندازه دستمزد و پاداش یک بازیکن درجه دوم فوتبال است؛
نوجوانان و جوانان امروز زرنگ هستند و در کارهایشان آینده نگری مادی دارند. می آیند حساب می کنند به سراغ چه ورزشی بروند که پول بیشتری گیرشان بیاید. اول به سراغ فوتبال می روند و بعد به سراغ کشتی ، والیبال ، تکواندو یا رشته های پولساز دیگر ؛ اما در دوومیدانی هیچ چشم انداز مادی روشنی را نمی بینند.
غیاثی می افزاید: سالها در عرصه اول دوومیدانی آسیا رقابت کردم و افتخارات زیادی را برای کشورم حاصل آوردم. اما از نظر مادی چه دستاوردی نصیب من شد. من عاشق دوومیدانی بودم و خود را سوزاندم. ناراحتی های جسمانی زیادی هم به سراغم آمد که هنوز مرا آزار می دهد.وقتی هم که مدیر تیمهای ملی دوومیدانی شدم دستمزد ماهیانه ام فقط 180 هزار تومان بود. در وضع کنونی ، یک جوان بااستعداد به سراغ دوومیدانی نمی آید و اگر موفق به جذب تک چهره هایی شویم ، کاری بزرگ انجام داده ایم. بله ، واقعیت این است که وقتی نوجوان یا جوانی می آید و می بیند دوومیدانی آینده اش را تامین نمی کند، جذب این ورزش نمی شود.

مهاجر شجاعی: رسانه ها به دوومیدانی اهمیت نمی دهند

احسان مهاجر شجاعی ، دونده نیمه استقامتی موفق ایران که در بازیهای آسیایی دوحه برنده مدال برتر ماده 800 متر شد درباره این که چرا استعدادها کمتر جذب دوومیدانی می شوند ، نظرش را این گونه بیان می کند: در جذب یک استعداد به ورزشی خاص تبلیغات نقش مهمی دارند. در دوومیدانی ایران تبلیغات بسیار ضعیف است و خیلی از مردم اساسا اطلاعات خوبی درباره رشته های مختلف ورزش دوومیدانی ندارند. یک سوال را مطرح می کنم. چند درصد مردم می دانند که ما قهرمان جوانان جهان داریم. خیلی ها خبر ندارند که من مدال برنز بازیهای آسیایی را کسب کردم. تبلیغات باید در مدارس گسترش یابد و رسانه ها به دوومیدانی اهمیت دهند. اگر خوب تبلیغ شود و جذابیت دوومیدانی نشان داده شود ، افرادی که می آیند ، با چند جلسه تمرین جذب این ورزش می شوند ، چون به آن عادت خواهند کرد. متاسفانه تلویزیون به دوومیدانی چندان بها نمی دهد. ما نیازمند پخش مستقیم مسابقه ها هستیم. پارسال حتی یک مسابقه را هم پخش نکردند. مهاجر شجاعی در پاسخ این سوال که آیا وجود ورزشهایی مثل فوتبال ، سبب نمی شود تا نوجوانان و جوانان به دوومیدانی جذب نشوند ، این طور گفته: مگر چند نفر می توانند فوتبالیست خوب شوند و درآمد زیادی از این راه کسب کنند تازه در فوتبال مسائل و مشکلات زیاد است و معلوم نیست هر کس بتواند به حق خود برسد. اما دو و میدانی حکایت دیگری دارد و کسی نمی تواند حق شما را ضایع کند. وقتی خوب بدوید یا خوب پرتاب کنید ، حد نصاب های بالای به دست می آورید و پیشرفت می کنید. همه ورزش پول نیست. می توان افراد علاقه مند زیادی را پیدا کرد که به این ورزش بیایند و با عشق کار کنند. وقتی تبلیغات خوب و مستمر باشد ، طرفداران دوومیدانی زیاد می شوند. اگر تلویزیون دلسوزانه به این ورزش توجه کند ، باشگاه ها تیم دوومیدانی تشکیل می دهند و لیگ ما قوی می شود و درآمد ورزشکاران نیز افزایش می یابد. آن وقت دیگر قهرمان برجسته ما فقط 10 میلیون تومان دستمزد نخواهد گرفت. در حالی که حتی در لیگ پینگ پنگ دستمزدها چند برابر دستمزد در دوومیدانی است. باز هم تاکید می کنم در جذب جوانان به ورزش دوومیدانی تبلیغات مهمترین عامل است.

کریمی: مسوولان به خود زحمت نمی دهند

اصغر کریمی قهرمان سابق رشته دهگانه ایران بر این باور است که می توان استعدادها را جذب دوومیدانی کرد ، اما راه دارد و راهش هم دشوار نیست. به اعتقاد او اگر کسی به دوومیدانی بیاید و مدتی بماند به این ورزش معتاد خواهد شد و دیگر دلش نمی خواهد آن را ترک کند. او البته می گوید: ایجاد جذابیت برای دوومیدانی دشوار است. این ورزش زمین می خواهد و در مرحله قهرمانی باید امکانات خوبی داشته باشید. کشورهای زیادی در دوومیدانی سرمایه گذاری کرده اند و یک دوومیدانی کار ایرانی در عرصه بین المللی کاری دشوار برای کسب مدال پیش رو دارد. اما مثلا در ورزش های رزمی کارش به این سختی ها نیست و زودتر نتیجه می گیرد. کریمی درباره چگونه جذب کردن استعدادها می گوید: برای هر رشته دوومیدانی باید آدم خاصی پیدا کرد. برای سرمایه گذاری کافی است 20 یا 30 نوجوان و جوان مستعد را پیدا کنید. آنها تا چندین سال افتخارآفرینی خواهند کرد. اگر استعدادهای اصلی آمدند و پرورش یافتند ، خیلی از مشکلات حل می شود. خیلی می آیند و دیسک پرتاب می کنند ، اما احسان حدادی نمی شوند.کریمی حرفهایش را این گونه ادامه می دهد: متاسفانه مسوولان برای استعدادیابی و حمایت از استعدادها به خود زحمت نمی دهند. در تهران افراد زیادی در حوزه دوومیدانی تحت عنوان مربی و... حقوق می گیرند و شاید به خودشان زحمت ندهند که به شهرستان های دور بروند و استعدادها را شناسایی کنند. من خودم در ورزشگاه حافظیه شیراز بچه های مستعد زیادی را دیدم.
وقتی با آقای زارع رئیس هیات دوومیدانی استان فارس صحبت می کردم ، او گفت: از اول سال تا به حال به ما فقط 1.5 میلیون تومان پول دادند. مربیان ما تقریبا مجانی کار می کنند. اینجا بودجه کافی نداریم.

ریشه های ورزش دو و میدانی ، شنا و ژیمناستیک است. این ریشه ها نیازمند آبیاری است. بقیه ورزش ها ، ساقه هستند

کریمی با حسرت می گوید: وقتی وسایل بدنسازی بچه های دوومیدانی شیراز را دیدم ، انگار به قرن نوزدهم تعلق داشت.
کریمی در مورد استعدادیابی پیشنهاد خود را این طور مطرح کرد: باید به روسای هیاتها و مربیان شهرستانی بگوییم اگر برای رشته های مختلف دوومیدانی افراد خیلی مستعد را پیدا کردند ، جایزه می دهیم. مربیان شهرستانی و روسای هیاتها می توانند با جستجو در استان خود ، برای بسیاری از رشته ها ازجمله پرتاب ، افرادی با فیزیک بدنی عالی پیدا کنند. از بین آنها حدادی ها و صمیمی ها بیرون می آیند. مطمئن هستم.
کریمی اعتقاد دارد قهرمان پروری در دوومیدانی در همه جای جهان به همین شکل است. یعنی اول استعدادها را پیدا می کنند و بعد روی آنها که 10 ، 20 ، 30 یا بیشتر هستند ، سرمایه گذاری می شود. قطری ها و عربستانی ها نیز همین کار را انجام می دهند. حتی آوردن چند دونده از کنیا نیز نوعی استعدادیابی است. این کنیایی ها سطح دوومیدانی قطر یا کشوری دیگر را بالا می برند.
به عقیده اصغر کریمی اگر بخش عمده پولی را که در تهران فدراسیون دوومیدانی بابت حق الزحمه پرداخت می کند ، به هیاتها ، مربیان شهرستانی و استعدادهای جدید بدهند ، خون تازه ای در رگهای دوومیدانی ایران به جریان خواهد افتاد و شاهد جذب چهره های زیادی به این ورزش خواهیم بود.

داداشی: کم کاری کرده ایم

صادق داداشی دبیر فدراسیون دوومیدانی نیز بر این اعتقاد است که می توان جوانان را به دوومیدانی جذب کرد. البته او تایید می کند که در حال حاضر این ورزش برای جوانان جذابیتی ندارد که علتش کم کاری اهالی فدراسیون و رسانه هاست.
داداشی می گوید: شاید آن هیجان هایی را که یک جوان نیاز دارد ، در دوومیدانی وجود ندارد. یک جوان وقتی به دوومیدانی می آید ، می داند راهی سخت و طولانی را برای رسیدن به موقعیت و قهرمانی پیش رو دارد ، اما شاید این راه در رشته های دیگر کوتاه تر باشد. در دوومیدانی ایران ، ورزشکار معمولا در ورزشگاه خالی و بدون تماشاگر و بدون یار تمرینی می دود یا تمرین می کند. این وضع انگیزه ایجاد نمی کند. ماهیت دوومیدانی این است که معمولا در تنهایی انجام می شود. داداشی می افزاید: یکی دیگر از مشکلات دوومیدانی این است که جاذبه مادی ندارد و همین مساله باعث می شود تا خیلی ها اصلا به سراغ این ورزش نیایند. داداشی کمبود تبلیغات و نارسایی در این زمینه را یکی از اصلی ترین عامل هایی می داند که برای آمدن جوانان به دوومیدانی مانع ایجاد می کند. او تاکید می کند: دوومیدانی ورزشی پایه و مهم است و متاسفانه باید بپذیریم که در تبلیغات کم کاری کرده ایم و این مهم نادیده انگاشته شده است.

جهانگیر چراتی