موزه ای از جنس بلور

موزه ها تشکیل دهنده بخشی از پیکره تاریخ هر ملت هستند ، از آنچه در دوران گذشته یا یک مقطع تاریخی خاصی مثل جنگ باقی مانده اند یا آنچه به مرور زمان و در پی اکتشافات به دست می آیند.
کد خبر: ۱۲۱۶۴۹

تفکیک شدن آنها برحسب نوع اشیایی که در آن نگهداری می شود این امکان را برای علاقه مندان فراهم می کند تا بدانند آثار تاریخی مورد علاقه شان را کجا می توانند جستجو کنند. موزه آبگینه و سفالینه های ایران در شهر تهران از جمله موزه هایی است که تنها به نمایش شیشه و سفال اختصاص داده شده است و بازدیدکنندگان را با سیر تحول آنها از قبل از تاریخ تا عصر حاضر و مراکز عمده سفال سازی در ایران که کاشان ، ری ، قزوین ، گرگان و نیشابور هستند ، آشنا می کند.

ساختمانی که موزه در آن قرار دارد ، عمارت بسیار زیبا میان باغی بسیار بزرگ است که اواخر دوره قاجاریه به دستور نخست وزیر احمدشاه ، احمد قوام (قوام السلطنه) به منظور استفاده شخصی در خیابان جمهوری اسلامی فعلی ساخته شد و تا سال 1330 هجری شمسی از آن به عنوان محل سکونت و دفتر کارش استفاده می کرد.
عمارت قوام السلطنه که زیربنای آن 1040 مترمربع است وسط باغی به وسعت 7000 مترمربع قرار داشت. سبک معماری آن تلفیقی از معماری سنتی ایرانی و اروپای قرن نوزدهم است و در 2 طبقه و یک زیرزمین با طرح 8 گوش و ستونهای کاذب در قسمت ورودی ساخته شده است.
طبقه زیرین عمارت به شکل سنتی با کاربرد کاشیهای بزرگ در قسمتی از دیوار همراه با گچبری زیباست. در معماری ساختمان به جای استفاده از ایوان از پنجره های دوگانه استفاده شده و پشت پنجره های شیشه ای درهای چوبی نصب شده است تا به این ترتیب تنظیم روشنایی و حرارت داخل ساختمان را امکان پذیر کند. برای تزیین و زیباسازی هر چه بیشتر ساختمان از آجرکاری نمای بیرونی با حدود 50 طرح مختلف که در آن از نقشهای هندسی و گل و بوته استفاده شده ، گچبری در قسمتهای ورودی و سرسرای طبقه همکف و طبقه دوم که نزدیک به معماری دوره سلجوقیان بوده ، آیینه کاری در حاشیه گچبری های سرسرای طبقه بالای موزه آیینه کاری به شکل نقشهای هندسی و ترنجهای زیبا و منبت کاری روی درها و سردرها و کناره های پلکان موزه تزیینات گل و برگ استفاده شده است.
همچنین ساختمان شامل 2 سرسرا و 6 تالار است. از سرسرای طبقه اول به واسطه پلکانی که به شکل نعل اسب ساخته شده است می توان به سرسرای طبقه دوم وارد شد.

پس از قوام السلطنه

پس از مرگ قوام این مکان به سفارت مصر فروخته شد که مدت 7 سال در اختیار آنها بود. پس از تیره شدن روابط سیاسی ایران و مصر در زمان حکومت جمال عبدالناصر در عصر پهلوی سفارت تعطیل و بانک بازرگانی این مجموعه را خریداری کرد.

فعالیت های فرهنگی در موزه


در این مرکز علاوه بر نگهداری آثار تاریخی و فرهنگی دوره های مختلف ، کتابخانه ای تخصصی وجود دارد که نزدیک 4000 جلد کتاب در زمینه های مختلف نظیر باستان شناسی ، تاریخ و هنر در آن نگهداری می شود که دانشجویان و محققان و علاقه مندان می توانند از آن استفاده کنند.

علاوه بر آن برگزاری کلاسهای هنری مرتبط با همین هنر و نمایشگاه های موقت از آثار هنرمندان و صنعتگران معاصر از دیگر برنامه های فرهنگی این مجموعه است ، همچنین به منظور معرفی و حمایت از صنایع دستی متناسب با مجموعه نگهداری شده در موزه ، تولیدات فرهنگی و نشریات متنوعی در قسمت فروش محصولات فرهنگی در اختیار علاقه مندان به خرید این گونه کتب و نشریات قرار می گیرد

در سال 56 سه گروه از مهندسان ایرانی و آلمانی به سرپرستی فردی به نام هانس هولاین که اهل اتریش بود مجموعه به موزه و فرهنگسرا تبدیل و در بهمن 59 موزه افتتاح شد.
سال 1377 باغ و عمارت به دلیل ویژگی های منحصربه فردی که داشت در فهرست آثار ملی ایران ثبت شد و اکنون وابسته به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی است.

اشیای موجود در موزه

در قسمت ورودی موزه ابزار و انواع مواد و رنگهایی که برای ساخت شیشه مورد استفاده قرار دارند و همچنین نمونه هایی از اشیای ساخته شده خودنمایی می کنند. در سرسرای طبقه اول سفالینه های پیش از تاریخ که در اشکال مختلف حیوانی ساخته شده اند ، به نمایش گذاشته شده ، اما در سرسرای طبقه دوم اشیای آبگینه و سفالینه دوران اسلامی قرار دارند که شامل ظروف مختلف شیشه ای متعلق به قرن 4 تا 6 هجری هستند.
سفالینه های موجود در این بخش نمایشگر تکنیک های مختلف تزیینی مانند نقاشی زیرلعاب ، پوشش لعاب گلی با نقاشی رنگارنگ ، لعاب فیروزه ای و سیلوهت و مشبک یا سوزنی است و به منظور معرفی سفالگری و آبگینه دوره معاصر 2 ویترین نیز به معرفی آثار هنرمندان معاصر اختصاص داده شده است.
6 تالار موجود در این عمارت که تالار سمعی و بصری ، صدف ، دنیا ، بلور ، زرین و لاجورد 1 و 2 نام گرفته اند نیز اشیای موجود را به تفکیک دوره های مختلف به نمایش گذاشته اند. در تالار سمعی و بصری بازدیدکنندگان با چگونگی حفاری یک محل برای مطالعات باستان شناسی آشنا می شوند.
روی دیوار تالار جدول زمان سنجی نصب شده است که قدمت سرزمین ایران را نشان می دهد. در تالار مینا اشیای شیشه ای و سفالین متعلق به هزاره اول و دوم پیش از میلاد به نمایش درآمده و در تالار بلور آثار شیشه ای مربوط به هزاره اول پیش از میلاد تا اوایل اسلام خودنمایی می کنند. در تالار صدف سفالهای سده سوم تا هفتم ه. ق را در خود جای داده است که نمونه های سفال اوایل اسلام و کاربرد خطوط کوفی تزئینی از جمله آنهاست.
در تالار زرین نمونه سفالهای قرن 4 تا 7 هجری قرار دارد که در بسیاری از این ظروف نقشهای زیبا و صحنه هایی از داستان های حماسی و خطوط دربرگیرنده اشعار ، ضرب المثل ها و دعاهای خیر دیده می شوند. تالار لاجورد (1) محل استقرار ظروفی است که تغییراتی در فرم و تزئینات آنها داده شده و بیشتر در شهر گرگان ساخته شده اند و در تالار لاجورد (2) آثار شیشه ای مربوط به قرن 11 تا 13 ه ق یعنی از دوره صفویه تا قاجار نگهداری می شود که بیانگر آن است در این دوره ظروف ساده تر شده و نقش کمتری روی آنها حک شده است.

فائزه ساسانی خواه

newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها