سپری از جنس نخواستن

یکی از این توصیفات کوتاه و بی‌نظیر توصیف «روزه» به «جنه من العذاب» است. یعنی سپری در برابر عذاب! غالبا مومنان تا سخن از عذاب می‌شود به یاد آخرت و جهنم و از این قبیل مسائل می‌افتند و بنابراین تصور می‌کنند روزه اگر هم به‌کار آید در آخرت به کار خواهد آمد. اما اگر تصوری عینی‌تر از بهشت و جهنم داشته باشیم و به تعبیر زیبای قرآن جهنم را هم اینک به چشم ببینیم (لترون الجهیم!) آن وقت این مفهوم معنای حسی و حیاتی دیگری پیدا خواهد کرد. برای مثال می‌گوییم فلان کس اخلاق یا شخصیتی جهنمی دارد یا فلانی از خویی بهشتی برخوردار است. آن فرد خانه‌اش مانند بهشت است و دیگری خانه‌اش جهنمی برای خود و فرزندانش شده است. یا حتی می‌شود گفت فلان جامعه بهشتی است چون در آن صلح، آسایش و رفاه موج می‌زند و فلان جامعه جهنمی زیرا جز غریو جنگ، جنایت و فساد در آن به گوش نمی‌رسد.

با این نگاه اگر نگریسته شود معنای سپر بودن روزه نیز ملموس‌تر می‌شود. به بیانی دیگر روزه سپری است که نمی‌گذارد فرد خویی جهنمی پیدا کند یا محیط پیرامون خود و اطرافیانش را به جهنمی از بدخلقی‌ها و ناجوانمردی‌ها تبدیل کند. کسی که روزه‌دار باشد گویی چتری را با خود برداشته است تا از تابش آفتاب‌های سوزان مصون بماند، گویی سپری دارد در برابر تیرهای مسموم‌کننده و زهرآگین. سپری از جنس نخواستن.

محمد علی عسگری

بین‌الملل