پیشبینی نهاد نظارتی برای رصد تحقق شعارهای سال
نزدیک به یک دهه است که مقام معظم رهبری تمرکز شعار سال را بر مبنای مباحث اقتصادی قرار دادهاند. «اقتصاد مقاومتی؛ تولید، اشتغال» شعاری است که امسال از سوی ایشان تعیین شده است. برای اولین بار بود که ایشان در دو سال متوالی تقریبا از یک شعار مشابه برای سال جدید استفاده کردند، چنین انتخابی را میتوان نشانی از وجود دغدغههای جدی در زمینه اقتصادی دانست.
دکتر محمدجواد حقشناس استاد علومسیاسی دانشگاه در گفتوگو با جام سیاست درباره اهمیت این نامگذاریها از سوی رهبر معظم انقلاب معتقد است: بهنظر میرسد فلسفه این کار جلب توجه مردم به یک ارزش خاص و همینطور در نقطه مقابل آن برای حل یک مشکل است. رهبر انقلاب با اطلاعاتی که از سراسر کشور دریافت میکنند، همچنین بررسی برخی پارامترهای اجتماعی، دینی و فرهنگی دیگر، مردم و مسئولان را به یک موضوع خاص توجه میدهند.
مشروح گفتوگو با این صاحبنظر سیاسی را در ادامه میخوانید:
نامگذاریها نوعی عملکرد مراکز و نهادهای دولتی را که معطوف به نامگذاری صورت میگیرد را تحت تاثیر خود قرار میدهد، البته به نظر میرسد شاید یک قاعده و روند مورد انتظاری که در آن بهواسطه نامگذاری به نوعی الزام در کارها را بهدنبال داشته باشد، نداریم. ارزیابی جنابعالی از میزان تحقق شعار سالهای گذشته چیست؟ به خصوص در زمینه اقتصاد مقاومتی چه نقاط قوت و ضعفی را شاهد بودیم؟
در نامگذاریها باید این نکته را مورد توجه قرار داد که برای کوتاهی سازمانها در اجرایی کردن شعار قاعده و نظام نامه خاصی تعریف و تدوین نشده است، به این معنا که اگر سازمان، نهاد و مدیری خود را با آن شعار تطبیق نداد و ماموریتهای سازمانی خود را متناسب با آن نامگذاری پیگیری نکرد علی القاعده مورد پرسش قرار نمیگیرد و به نوعی پاسخگو نیست، بنابراین به نظر میرسد روندی که شکل گرفته است در اغلب حوزهها نگاه ارشادی است و تلاشها بیشتر براساس دیدگاهها و نظرات مدیران و نهادهایی است که آن حوزهها را اداره میکنند، شاید چندان نظم و سازماندهی شکل نگرفته است که همسانی داشته و مرتبط با نامگذاری باشد و بیشتر براساس سلایق مدیران سازمانی این شعارها مورد توجه است.
بنابراین معتقدید باید برای تحقق شعار، نظامبندی وجود داشته باشد؟
این نامگذاری مبین این است که تمام راهبردها، سیاستگذاری و هدفگذاریها برای دستیابی به هدف مطلوب باید در چارچوب همان موضوع سال باشد. در حقیقت نامگذاری یک سال برشی یک ساله برای دستیابی به اهداف در چارچوب اسناد بالادستی و سیاستهای ابلاغی مقام معظم رهبری است.عملا روندی که داریم ساختار تعریف شده و به نوعی سند چشم انداز است که به هر حال افق حرکتی تمامی اجزای درون حاکمیت ایران را به نوعی ترسیم و تدوین میکند تا به آن سمت حرکت کنند و بتوانند در افق 25 ساله فضای حرکتی خود رابه گونهای تنظیم کنند تا نهایتا کشور بتواند در زمان مقرر به قدرت منطقهای و اولین کشور پیشرفته در منطقه خاورمیانه تبدیل شود و براین اساس میشود گفت برنامههای پنجساله برشهایی از سند چشم انداز به حساب میآیند و به نظر میرسد اگر میخواهیم دنبال تعریف دقیقتری باشیم برخی مباحث هم تحتعنوان سیاستهای کلی نظام نهایتا به تصویب رهبری میرسد و علیالقاعده انتظار میرود برنامهها در آن چارچوب در مجلس تصویب شود. شاید انتظار منطقی این است که نامگذاریها بتواند درصدی از سند چشم انداز و برنامههای پنجساله را محقق کند و باید پلههایی باشد تا رسیدن به اهداف مورد نظر سند را در کشور محقق نمایند.
اقتصاد مقاومتی و تولید و اشتغال از چه اهمیتی برخوردار است؟
در حقیقت یکی از جدی ترین مشکلات کشور اشتغال و معیشت است و برای همین هم مقام معظم رهبری این سال را به این نام نامگذاری کردند زیرا تولید و اشتغال به هم وابسته هستند و تا زمانی که تولید رونق پیدا نکند، قطعا اشتغالی شکل نمیگیرد، تلاش مسئولان طی دهه گذشته برای حل مشکل بیکاری کشور کارساز نبود.به همین دلیل، مقام معظم رهبری امسال دو مولفه تولید و اشتغال را مطرح کردند.در واقع میتوان میان اشتغال و تولید رابطهای منسجم دید، به عبارتی دیگر هرچه تولید بیشتر شود، اشتغال نیز رونق میگیرد و هر چه از میزان تولید داخلی کاسته شود، برخیل بیکاران افزوده خواهد شد. از مهمترین مزیتهای حمایت از تولید داخلی رونق چرخههای اقتصادی و صنعت کشور است. ارجحیت تولید داخلی با خود رونق کسب و کار را به همراه میآورد. بنابراین به نظر میرسد حضور فعالانه نخبگان اقتصادی، برنامهریزی منسجم و ایجاد فضای سرمایهگذاری مطمئن در عرصه تولید داخلی در کنار حمایتهای همه جانبه از تولیدکنندگان میتواند تحقق بخش شعار سال باشد. همچنین باید به تعریف دقیق از اقتصاد مقاومتی برسیم، اقتصاد مقاومتی اقتصادی است که مبتنی بر مصرف کمتر و تولید بیشتر است، اقتصادی است که در حوزههای صادرات و واردات غیرنفتی تلاش میکند صادرات بیشتر و واردات کمتر باشد. همه اینها میتواند شاخصهایی باشد که امکان تحقق اقتصاد مقاومتی را فراهم کند.
تصور میکنم کارشناسان و صاحبان نظر باید تلاش کنند شاخصهای مورد نظر را برای اشتغال مشخص دنبال کنند و در انتهای سال هم علیالقاعده مشخص شود که چقدر در این مسیرحرکت کردیم، و آیا اگر سازمانی در آن مسیر حرکت نکرد جایی برای نظارت و پرسش وجود دارد؟
یعنی یکی از اشکالات موجود را عدموجود سازمان خاصی در جهت میزان تحقق شعار سال میدانید؟
به نظر میرسد باید جایی مانند مجمع تشخیص مصلحت و یا مجلس بهعنوان نهاد نظارتی تعریف شود که براساس آن میزان تحقق شعارها را مشخص کنند. در پایان هم باید تاکید کنم، تاکید مقام معظم رهبری بر اقتصاد مقاومتی، تولید و اشتغال نشان از ضرورت توجه تمامی کارگزاران کشور به مساله اقتصاد مقاومتی دارد.
گفتوگو: مریم شریفزاده
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
