تبلیغات پساکنکوری کلید خورد

در صورتی که جزو گروه سوم یعنی فارغ التحصیلِ پشت کنکوری یا دانش‌آموزان و دانشجویانی باشید که می‌خواهید در کنکور آینده شرکت کنید و بر‌خلاف شهرستان، اگر در کلانشهری مانند تهران زندگی کنید، علاوه بر آموخته‌های مدرسه و دانشگاه و کتاب‌های به اصطلاح کنکوری‌ که باید بخرند و شاید مشورت با امتحان پس داده‌ها حتما این فکر که «آزمون‌های آزمایشی و احتمالا کلاس‌های کنکوری و در کل، خدمات آموزشی فلان موسسه را ثبت‌نام کنم» از ذهن و ضمیرتان عبور خواهد کرد. علاوه بر این، پس از کنکور و موعد انتخاب رشته هم که فرا برسد، برخی داوطلبان مجاز، گزینه مراجعه به موسسات مذکور را روی میز خود قرار می‌دهند.به همین علت هم موسسات آموزشی از همین حالا تبلیغات برای کنکور بعدی را شروع کرده‌اند؛ اما چگونه کنکور سراسری می‌تواند به وسیله‌ای برای سودجویی برخی موسسات آموزشی از مردم تبدیل شود؟ به نظر می‌رسد ‌بی‌اطلاعی دانش‌آموزان و خانواده‌ها در کنار نبود نظارت کافی نهادهای مسئول و صاحب صلاحیت، نتیجه‌ای جز سوءاستفاده بعضی موسسات از مردم و رونق گرفتن کسب و کار سودجویان در پی نخواهد داشت.

تبلیغاتی که زیر و رو ندارد!

با وجود خدمات صادقانه‌ای که برخی موسسات کنکوربه داوطلبان (بخصوص در کلانشهرها) ارائه می‌کنند، شاید نتوان بسادگی از کنار موسساتی که قطب نمای خود را بر مدار پول و سودجویی از مردم تنظیم کرده‌اند، گذشت.

سال‌هاست سازمان سنجش نسبت به سوءاستفاده موسسات کنکوری از داوطلبان آزمون‌های سراسری هشدار داده و همواره خواهان حفظ اطلاعات شخصی و مقابله با سود‌جویی از رتبه‌های برتر آزمون‌های سراسری است.

به هر حال، چه در آستانه ثبت‌نام آزمون‌های سراسری و چه گرماگرم اعلام نتایج کنکور، برخی موسسات به استفاده از شیوه‌های جدیدِ تبلیغی مختلف برای اعتمادسازی و جذب داوطلبان روی آورده و تاکنون هشدارها نتوانسته حریف و مانع برخی از این غول‌های از چراغ رها شده باشد.

دکتر اسماعیل یوسفی، استاد دانشگاه در این باره به جام‌جم می‌گوید: این که برخی موسسه‌‌ها از نام و عناوین رتبه‌های برتر کنکور به نفع خود استفاده می‌کنند حربه تبلیغاتی است. اما این‌گونه نیست که قاطعانه بگوییم همه این تبلیغات اشتباه هستند. برای مثال فرض کنید دانش‌آموز یا دانشجویی هرگز از کلاس ها، آزمون‌های هفتگی یا ماهانه موسسه‌ای استفاده نکرده، ولی تنها در یک آزمون جامع آن موسسه شرکت می‌کند.

موسسه همین یک آزمون را ملاک قرار داده و با عنوان این که او، دانش‌آموز یا دانشجوی موسسه مذکور بوده و با خواندن کتاب‌ها و دیگر خدمات به این رتبه رسیده است، داوطلبان را جذب می‌کند. بنابراین، نه می‌توانیم بگوییم صددرصد این تبلیغات درست است و نه می‌توانیم بگوییم کاملا اشتباه هستند. اما آنچه مسلم است، تبلیغات شرط لازم برای پایداری هر موسسه‌ای است.

آنچه واضح و عیان است، نفس وجود تبلیغ نکته شاق و غیرمنتظره‌ای نیست. اما اگر شرط دوام هر موسسه را از مجرای تبلیغ بدانیم، نباید این نکته مهم را نیز فراموش کرد که تبلیغ، زمانی کارگر خواهد افتاد که بر پایه صداقت باشد، نه این که به وسیله‌ای برای اخاذی از مردم تبدیل شود.

از شعار تا عمل

جاذبه‌هایی از این نوع، شاید به مثابه پهن کردن دام برای تور کردن داوطلبان و رسیدن به اهدف مطبوع در بزنگاهی مهم و حیاتی به نام کنکور باشد. از فروش بسته‌های آموزشی ای که شاید بیشتر حجم‌شان بلا‌استفاده باشد تا آزمون و کلاس و پول‌های هِنگفتی که بابت چند دقیقه نسخه پیچاندن و ارائه اطلاعات قطره چکانی و غیرتخصصی به داوطلبان برای انتخاب رشته داده می‌شود و غیره. نقطه اشتراک آنها یک چیز است؛ فاصله از زمین تا آسمان تبلیغ تا واقعیت. موضوعی که به کرات از زبان استادان و دانشجویان شنیده می‌شود. عمده مشکلات دانش‌پذیران حول هزینه بالای خدمات آموزشی و کلاس‌ها، کیفیت نامطلوب امکانات سخت‌افزاری، گنجاندن تعداد زیادی از دانشجویان در کلاس‌های کنکوری مهم و به دنبال آن کاهش بازدهی، برخوردهای نامناسب و مسائل و مشکلاتی از این دست است.

همچنین دکتر یوسفی درباره کلاس‌های شلوغ برخی موسسات و بالطبع، تنزل کیفیت استاد و دانش پذیر که بسیاری از داوطلبان نسبت به این مسأله معترض هستند، تصریح کرد: ما در مسائل آموزشی بر این باوریم هر چه تعداد دانش‌پذیران بالاتر برود از کیفیت آموزش کاسته می‌شود.

ضمن این‌که در بسیاری موارد داوطلبان ناچارند مجموعه‌های آموزشی مثل کتاب، فلش، جزوه و ... را به اجبار خریداری کنند.

دم خروس را باور کنیم یا‌...‌؟!

آنچه گفتیم تنها گوشه‌ای از سوء‌تبلیغات برخی موسسات کنکوری است که شاید یادآوری آنها نهیب و تلنگری برای دستگاه‌های نظارتی صاحب صلاحیت باشد تا با قلیلی که در سُرسُره سودجویی از جامعه نشسته و پیش می‌روند، برخوردی قاطع کنند و مانع‌بی اعتمادی هرچه بیشتر مردم شوند. ظریف‌تر این که بسیاری از مراجعان و دانش‌پذیران از اقشار متوسط و پایین جامعه با حقوق‌های شندرغازی بوده و تهیه مبالغ بالا بخصوص در شرایط اقتصادی نابه سامان اولا، سخت بوده و ثانیا، دریافت خدمات نامطلوب در ازای پرداخت این مبالغ، نوعی بداخلاقی محسوب شود. گرچه در تماس جام‌جم با موسسات مذکور، وجود مسائل و مشکلات فوق تکذیب شد، اما براستی دُم خروس را باور کنیم یا قسم‌شان را‌؟! شکایات بسیاری از دانشجویان و استادان که خود این مسائل را به عینه مشاهده و لمس کرده‌اند را باور کنیم یا انکار موسسات؟

سودجویی برخی موسسات کنکور

برخی موسسات کنکوری به ضرب‌المثل مفسده خیز «‌هدف، وسیله را توجیه می‌کند» گرفتار شده باشند. آنها برای تامین مخارج جاری خود، درآمدزایی و سودجویی از هر راه ممکن سعی می‌کنند به هدف خود جامه عمل بپوشانند. در این میان از یک طرف، اطلاع‌رسانی سازمان‌ها و نهادهای صاحب صلاحیت در برخورد قاطع و قانونی با موسسات متخلف و از طرف دیگر، احتیاط پیشه کردن دانش‌آموزان و دانشجویان و خانواده‌ها در اعتماد به موسسات مذکور می‌تواند نقش بسزایی در نیل به نتیجه‌ای دندانگیر و مطلوب برای دانش‌پذیران و کوتاه‌کردن دست سودجویان از جیب مردم داشته باشد.

محمد شمس

جام جم