در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
رهبر معظم انقلاب بارها در بیاناتشان درباره پدیده قبضه فروشگاهها با کالاهای خارجی هشدار دادهاند
فرهنگسازی علیه برندسازی
ویترینهای پر زرق و برق، رگالهای پر و پیمان، قفسههای رنگارنگ و مملو از کالا و سالنهایی شلوغ و پرمشتری؛ این حکایت همیشگی روزهایی است که کلمه «تخفیف» پشت ویترینهای شیشهای نمایندگی برندها و مارکهای معروف در ایران مینشیند؛ نمایندگیهایی که کالاهای ریز و درشتشان را به بهانههای مختلف با آفهای فصلی و غیرفصلی به خورد مشتریها میدهند و مجتمعهای بزرگ تجاری کلانشهرها را از پالادیوم تهران گرفته تا الماس شرق مشهد و سیتی سنتر اصفهان و خلیج فارس شیراز در انحصار خود درآوردهاند.
این درحالی است که رهبر معظم انقلاب بارها در بیاناتشان بر این نکته تاکید داشتهاند که فروش و مصرف کالای خارجی باید در جامعه به عنوان یک ضدارزش شناخته شود؛ موضوعی که به دغدغه ایشان تبدیل شده تا جایی که در بیاناتشان در حضور کارگران زحمتکش داخلی از فروشگاههایی که جنسهای خارجی میفروشند گله کرده و فرمودهاند: «فروشگاههایی هستند که وقتی انسان وارد میشود، هرچه چشم میگرداند، تولید خارجی است. متاسفانه بعضی از این فروشگاهها که فروشگاههای بزرگ هم هستند، مربوط به خود دستگاههای حکومتیاند! چرا این کار را میکنند؟ این کار باید زشت شمرده بشود.»
مردم چرا مارک میخرند؟
ما برای ورود به دنیای پرهیاهوی این فروشگاهها، مالها و مجتمعهای تجاری بزرگ که به مقصد جماعت مارک دوست و برندباز تبدیل شدهاند، راه سختی پیش رو نداریم، فقط باید خودمان را مقابل یکی از مراکز بزرگ تجاری پایتخت برسانیم، همراه با مردم از در شیشهای و بزرگ مجتمع عبور کنیم، پله برقیها را یکی یکی بالا برویم و به طبقهای برسیم که نمایندگی برندهای مختلف ردیف به ردیف کنار هم ایستادهاند. از اینجا به بعد باید درست مثل بقیه مشتریها، جلوی ویترین پرزرقوبرق فروشگاهها بایستیم، کالاهای مختلف را نگاه کنیم و گوشه چشمی هم به اتیکت قیمتها بیندازیم؛ همینجاست که چشممان به قیمتهایی نجومی میخورد که با هیچ عقل و منطقی مقابل یک پیراهن ساده مردانه یا یک جفت کفش معمولی پیادهروی نمینشیند، از عدد و رقمهای چندصد هزار تومانی گرفته تا چند میلیون تومانی.
اینجا اما بازار خرید داغ است، کلمه « off » هوش از سر خیلیها پرانده و برند پوشها حاضرند هرچند گران، اما باز هم لباس مارک بخرند. اینجاست که یک تیشرت ساده که از همان نگاه اول امیدی به دوام چندماههاش نیست، با تخفیف 50درصدی، به قیمت 145 هزار تومان به فروش میرسد و احتمالا خریدار محترم کلی بابت ذخیره 145 هزار تومان بقیه در جیب مبارکشان ذوق میکند!
کیفیت زیر سلطه مارک و برند
کیفیت، جنس، دوام؟! مارکدوستها و برندبازها با این سه کلمه بیگانهاند. آنچه برایشان مهم است، فقط عنوان مارکی است که دست روی یک حس قدیمی در وجود آنها گذاشته است؛ خودنمایی. این را دکتر جعفر بای، آسیبشناس اجتماعی و استاد دانشگاه به ما میگوید.
این متخصص با اشاره به این موضوع تاکید میکند: متاسفانه صنعت داخلی توسط تبلیغات کاذب و اغواکننده برندها و مارکهای خارجی مورد تهدید قرار گرفته است. تا جایی که میبینیم اخیرا در بسیاری از مجتمعهای تجاری، با تابلوهای راهنما یک طبقه را ویژه برندها درست کرده و در حقیقت با نوع خاص مهندسی و طراحی فضا، با این کارشان برای مشتریها ذائقهسازی کردهاند.
این آسیبشناس اجتماعی با اشاره به این که نتیجه این ذائقهسازی، ایجاد نوعی افتخار کاذب در بین خریداران است، میگوید: با پوشیدن برندها و مارکها حس خودنمایی و خودبرتر نشان دادن در خریداران این کالاها ارضا میشود و این حس به آنها دست میدهد که یک سرو گردن از بقیه مردم که مارک نمیپوشند، بالاترند.
مهر مارکهای خارجی بر تولیدات داخلی
این اتفاق اما بجز تهدید تولیدکنندههای داخلی، برای افراد سودجو به یک فرصت تبدیل میشود؛ فرصتی که به آنها داده شده تا کالای داخلی را با یک مارک ساده، به کالایی خارجی تبدیل کنند و براحتی در بازار به فروش برسانند.
جعفر بای با اشاره به این موضوع میگوید: اینجاست که حتی تولیدکنندههای داخلی هم برآن میشوند تا با بزک کالاهای تولید خودشان با مارکهای خارجی، جلوه این کالاها را در چشم خریداران بالا ببرند.
رد این اتفاق را هم میتوان در راسته کیلوییهای بازار بزرگ تهران گرفت؛ جایی حوالی پاچنار که حجرههای کوچک و بزرگ بازار، به فروش مارکهای مختلف کاغذی، چرمی، کائوچویی و پلاستیکی مشغولند؛ مارکهایی که اسم و نشانشان به کیلومترها آن طرفتر از مرزهای کشور میرسد، اما همین جا در کوچههای باریک بازار تولید میشود.
پشت پرده نمایندگیهای دروغی
جای تعجب دارد اما جنسهای بیکیفیت خارجی زیر پوشش برندهای معروف در داخل کشور بخوبی به فروش میرسد. چرا و چطورش را شاید همه ندانند اما ما این موضوع را از محمد شریفی، کارشناس اقتصادی میپرسیم و او در جواب میگوید: بیشتر برندهایی که در حال حاضر در ایران شعبه دارند و خودشان را با عنوان نمایندگی فلان برند و مارک معرفی میکنند، در حقیقت شرکتهای کوچکی هستند که برای تولید محصولات برندهای معروف در کشورهایی بجز کشور اصلی به ثبت میرسند و بعد با بستن قرارداد محصولاتشان را تحت عنوان برند اصلی تولید و در نهایت این کالاها را روانه کشورهای در حال توسعه میکنند؛ شرکتهایی که ردپایشان را در کشورهای شرق آسیا، چین و ترکیه میتوان دید.
این کارشناس اقتصادی تاکید میکند: براساس تحقیقات انجام شده توسط وزارت صنعت،معدن و تجارت بیشتر فروشگاههایی که مدعی نمایندگی برند اصلی هستند، حتی گواهی نامه و تائیدیه نمایندگی برند مورد نظر را هم ندارند.
هجوم برندها به بازار مواد غذایی
برندهای خارجی اگر تا پیش از این فقط بازار لباس، وسایل خانه و ... را در انحصار خود داشتند، حالا مدتهاست بازار مواد غذایی را هم در دست گرفته و نه تنها در هایپرمالها که در فروشگاههای زنجیرهای ریز و درشت دولتی و شبهدولتی هم برای خودشان جایگاه اختصاصی پیدا کردهاند؛ کالاهایی که همه مشابه داخلی دارد و با این حال در قفسههای مختلف ردیف به ردیف کنار هم چیده شده است.
نکتهای که بشدت مورد انتقاد رهبر معظم انقلاب قرار گرفته است، تا جایی که ایشان میفرمایند: «بنده برای تولید داخلی حقّ زیادی را قائلم. تولید داخلی بایستی بهعنوان یک چیز مقدّس شمرده بشود. حمایت از تولید داخلی باید یک وظیفه شناخته بشود؛ همه خودشان را موظّف بدانند از تولید داخلی حمایت بکنند. یکی از راهها این است که جنسی که مشابه داخلی دارد، مطلقا از خارج وارد نشود...»
مینا مولایی
جامعه
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
