استراتژی فریب

فاصله ترامپ با رقبای درون حزبی‌اش چشمگیر و اما فاصله کلینتون با «برنی ساندرز» رقیب درون حزبی‌اش چندان زیاد نبود. ترامپ، که آراء نشان می‌دهد که از محبوبیت زیادی در میان مردم آمریکا برخوردار است، در مناظره‌ها، رسما هیلاری کلینتون را تهدید به شکست در دور نهایی انتخابات کرد و هیلاری کلینتون هم خود را آماده یک نبرد سرسختانه با رقیبی قدرتمند کرده است.

دونالد ترامپ را باید پدیده این دوره انتخاباتی آمریکا به حساب آورد، میلیاردری جنجالی که پیروزی او برای هم حزبی هایش جذاب نیست و گفته می‌شود که هسته مرکزی حزب جمهوریخواه از صعود ترامپ دل نگران و مضطرب است.

ترامپ با ایده برهم زدن کاخ سفید به صحنه آمده است. او می‌گوید ترتیبات کاخ سفید با پول مشخص می‌شود و چون او از کسی پول نمی‌گیرد، وامدار کسی نخواهد بود و خواهد توانست خواسته‌های مردم را محقق کند. از سوی دیگر به نظر می‌رسد که هیلاری کلینتون نامزد نهایی دموکرات‌ها که کوله باری از تجربه هشت سال بانوی اولی آمریکا، سناتوری ایالت نیویورک و وزیر خارجه دارد، از مقبولیت لازم برای ایفای نقش کاندیدای نهایی دموکرات‌ها برخوردار است. افزون بر این‌که او میراث خوار اوباما بوده و از حمایت او نیز بهره برده و می‌خواهد اولین زن رئیس‌جمهور در تاریخ آمریکا شود.

حمیدرضا ترقی رئیس مرکز بین‌الملل حزب موتلفه اسلامی و کارشناس مسائل بین‌الملل عقیده دارد که حضور هر دو نامزد در مقام ریاست‌جمهوری نمی‌تواند چشم‌انداز روشنی از سیاست خارجی آینده این کشور را بوجود آورد.

باتوجه به نزدیکی انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا رقابت میان دو کاندیدای نهایی را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

از روند انتخابات داخلی آمریکا مشهود است که رقابت بین دو نامزد دموکرات و جمهوریخواه بصورت جدی ادامه پیدا می‌کند. خانم کلینتون و برنی ساندرز دو نامزد دموکرات و دونالد ترامپ از جمهوریخواهان از رقبای اصلی هستند که در صحنه انتخابات آمریکا فعالیت دارند و نوسان در میزان درصد آرای آنها نتیجه این رقابت را به روزهای نهایی می‌کشاند. با این وجود همان‌طور که از نظرسنجی‌ها برمی‌آید کلینتون و ترامپ دو رقیب جدی هستند که رقابت میان دو نامزد جمهوریخواه و دموکرات را شانه به شانه پیش می‌برند.

اقبال جامعه آمریکا به کدام حزب بیشتر است؟

در جامعه آمریکایی سخنان ترامپ به‌خاطر رفتارهای پوپولیستی و دست گذاشتن روی ضعف‌ها و مشکلات فعلی آمریکا توانسته جاذبه بیشتری داشته باشد. مردم آمریکا احساس می‌کنند که با آمدن ترامپ تغییرات ملموسی ایجاد خواهد شد و وضعیت کشور تغییر کرده و مشکلات فعلی در برخی بخش‌ها برطرف می‌شود. وی از محبوبیت فراوانی میان دست راستی‌های ناراحت از وضع موجود برخوردار است و در سخنان خود رهایی از وضع موجود را وعده داده که مورد پسند بسیاری از آمریکایی‌هاست.

معمولا سیاست دولت‌ها در ایالات متحده، تاثیر مستقیمی بر منافع کشورمان می‌گذارد. با توجه به بحث‌هایی که در دو کمپ انتخاباتی دموکرات‌ها و جمهوریخواهان وجود دارد، فکر می‌کنید پیروزی ترامپ یا کلینتون یا حتی ساندرز، چه تاثیری بر راهبردهای آمریکا علیه کشورمان خواهد داشت؟

سه رویکرد در سه نامزد فعلی کاملا مشخص است. خانم کلینتون همان تداوم راه اوباما را مطرح کرده و موضعش نسبت به برجام مشخص است. وی می‌خواهد راهی را ادامه دهد که سرشار از فریبکاری، نقض عهد و عدم پایبندی به تعهدات بین‌المللی است. البته شاکله حزب دموکرات بر این دستور پایه‌گذاری شده و همین شیوه از سوی آقای اوباما در نسبت با جمهوری اسلامی دیده می‌شود. آقای ساندرز از حزب دموکرات مقداری از این مشی فاصله گرفته و به‌دنبال اصلاح روابط با ایران است و به نظر می‌رسد که می‌خواهد از رفتارهای دوگانه و فریبکاری‌های حزب دموکرات فاصله بگیرد که البته تغییر روش‌ها از طرف ایشان در مورد ایران، حتی در رابطه با برجام قابل مشاهده است. اما آقای ترامپ کلا در سیاست شفاف جمهوریخواهان، با جمهوری اسلامی مخالف است و به برجام پایبندی ندارد و در واقع سیاستش این است که با جمهوری اسلامی به دور از سیاسی کاری و نفاقی که دموکرات‌ها دارند شفاف بازی کند.

با توجه به تفاوت‌های این سه رویکرد، گمان می‌کنید کدام یک، بیشتر منافع تهران را تامین خواهد کرد؟

ممکن است به ظاهر سیاست دموکرات‌ها قدری ملایم‌تر باشد، اما به نظر می‌رسد سیاست شفاف جمهوریخواهان برای جمهوری اسلامی خیلی بهتر است تا سیاست حیله‌گرانه دموکرات‌ها.

یعنی فکر می‌کنید ایران با پیروزی ترامپ با مشکلات کمتری در قبال واشنگتن روبه‌رو خواهد بود؟

قطعا؛ سیاست ایشان خیلی بهتر از خانم کلینتون است چون نمی‌تواند به ایران آسیبی بزند.

ارزیابی شما از عملکرد آقای اوباما در قبال ایران چیست ورفتار این رئیس جمهور را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

سیاست‌های اوباما سیاست‌های تجربه شده دموکرات‌ها در طول سالیان و دهه‌ها، در رابطه با ایران است. دموکرات‌ها سال‌ها توانستند با لابی‌گری، نفوذ و جنگ نرم در محاسبات مسئولان تاثیر بگذارند و ایران را به پای میز مذاکره بکشانند و اهداف خود را همچنان ادامه داده و محقق نمایند. به ظاهر ممکن است که موضع دموکرات‌ها در قبال ایران سرسختانه نباشد، اما زیرپوستی توانستند به همه اهداف خود برسند. بنابراین عملکرد اوباما در قبال ایران در واقع یک عملکرد فریبکارانه و در عین حال ناشی از ضعف در برابر رهبری نظام جمهوری اسلامی است. اوباما با ارسال پنج‌نامه خطاب به رهبر معظم انقلاب، از ایشان در خواست کرد که برای حل مسائل بین‌المللی و منطقه‌ای حاضر به مذاکره است که معنی نوشتن چنین نامه‌هایی این است که دموکرات‌ها در برابر خردمندی و مدیریت رهبری انقلاب اسلامی کاملا دچار ضعف شدند و بر همین اساس سعی دارند از سیاست‌های جنگ نرم و استراتژی چماق و هویج برای دستیابی به اهداف خود استفاده کنند و سرمایه بسیار سنگینی را برای تاثیر‌گذاری بر نخبگان کشور در حمایت از مخالفان نظام و فتنه‌ها هزینه می‌کنند. در واقع می‌توان گفت آقای اوباما از همه روسای جمهور آمریکا در این زمینه فعال‌تر بود و سرمایه‌گذاری بسیاری روی بر اندازی نظام جمهوری اسلامی ایران کرد، البته هیچ یک از آنها موفق نبوده‌اند.

با این حساب روابط دو کشور با توجه به انتخابات پیش روی آمریکا نمی‌تواند چشم‌اندازی بهتر از قبل داشته باشد؟

آینده نه تنها درخشان نیست بلکه کشور را با چالش و اصطحکاک بیشتر روبه‌رو خواهد کرد.

فکر می‌کنید بیشتر مشکلات بر سر چه مسائلی است؟

ما بر سر مسائل منطقه‌ای چالش داریم که قابل توجه است. مسائل مربوط به عربستان، سوریه و داعش و در آینده مساله افغانستان و مرزهای شرقی از اهمیت بالایی برخوردار است. بنابراین فشارهای اقتصادی در این رابطه از سوی واشنگتن کم نخواهد شد. بحث حمایت از مقاومت وحقوق بشر نیز جز چالش‌های آینده دموکرات‌ها با ایران است که همچنان اصطحکاک‌های ایران و آمریکا را استمرار می‌بخشد.