با توکلی کاندیدای انتخابات نهم ریاست جمهوری: رودربایستی را کنار خواهم زد

اشاره: قرار مصاحبه صبح اول وقت توی یک خانه کوچک گذاشته شده بود. پس از آن قرار بلافاصله توکلی به ساختمان مرکز پژوهشهای مجلس رفت.
کد خبر: ۶۴۴۶۹

او مثل همیشه در این گفتگو هم معترض سخن گفت. توکلی تجربه کاندیداتوری را در چند انتخابات دیگر ریاست جمهوری در چنته دارد اما این بار مصمم تر به نظر می رسد. از لحن او در می یابم که به پیروز شدنش اعتقاد راسخ دارد.هنوز نزدیک چهل روز دیگر باقی مانده تا بدانیم او پیروز است یا دیگر رقبایش. در برخی پاسخها زودتر از آنچه انتظار دارد عجله می کند ، خدا کند به دلیل گرفتاری های انتخاباتی اش برمبنای پاسخ نگویی اش.


برای شروع به طور مختصر بفرمایید که شما چه ارزیابی ای از کارآمدی نظام دارید؛
روشن است که در بخش هایی ، نظام از نظر کارآمدی با ایده آل های جمهوری اسلامی ، فاصله قابل ملاحظه ای وجود دارد.
آثار و مصادیق روشن این ناکارآمدی را می توان در ایجاد روحیه یاس و سرخوردگی نسبی در عموم مردم و بویژه جوانان تحصیلکرده مشاهده کرد.
در حوزه های اقتصادی ، بویژه کنترل تورم و حفظ ارزش پول ملی ، ایجاد فضای مناسب برای کسب و کار و تولید بخش خصوصی ، ضمانت های اجرایی قوانین بویژه قوانین ناظر بر امنیت فردی اجتماعی و اقتصادی و نیز در برخی حوزه های فرهنگی و باز هم بویژه در محدوده هایی که به جوانان مربوط می شود ، شاهد مصادیق نگران کننده ای از ناکارآمدی هستیم.
نوع ناکارآمدی که مورد نظرتان است ، بر چه مبنایی پدیدار شده است؛
ریشه این ناکارآمدی ها را در درجه اول باید از دور شدن سطح زندگی و در نتیجه دغدغه ها و سلایق و علایق حاکمان نظام از سطح زندگی و دغدغه های توده های مردم جستجو کرد.
وقتی مسوولی نداند و احساس نکند که عموم مردم در مراجعه به دستگاه های حکومتی با چه مشکلات و ناهنجاری هایی روبه رو می شوند ، طبعا برای رفع ناهنجاری ها و ناکارآمدی ها هم تلاش نمی کند.
بویژه اگر ارتباط مستقیم حاکمان و مسوولان با توده های مردم قطع باشد و آنها توسط عده ای چاپلوس و متملق هم محاصره شده باشند.
یعنی ناکارآمدی فقط در رویکرد مسوولان ریشه یابی می شود؛
موضوع وسیع تر است ; ایجاد عدم تعادل و ناکارآمدی ، ضعف ماهوی همه سیستم های پویا از جمله نظام های حکومتی است ، اما تفاوت نظام کارآمد و ناکارآمد این است که در نظام کارآمد ، ناهنجاری ، عدم تعادل و ناکارآمدی به طور سیستماتیک کشف می شود و مسوولان سیستم با حساسیت فوق العاده برای رفع ناهنجاری های بوجود آمده ، تلاش می کنند.
از لحاظ عملیاتی ، زنگ خطر کشف ناهنجاری و ناکارآمدی در حکومت ها تا حدود قابل قبولی خوب کار می کند یعنی مطبوعات و افکار عمومی تاحدودی ناهنجاری ها و ناکارآمدی ها را می ببیند و اعلام خطر می کنند اما گوش های مسوولان نسبت به این زنگ خطر ، سنگین شده است.
در این قصور و کوتاهی آیا برای مسوولان رتبه بندی قایلید؛
سالهاست که رهبر انقلاب ، توده های مردم و مطبوعات نسبت به ناهنجاری هایی از قبیل فساد اقتصادی ، اشرافی گری مسوولان ، تبعیض و فقر هشدار می دهند اما در مسوولان ارشد کشور ، اراده کافی برای مقابله با این ناهنجاری ها دیده نمی شود.
نمی خواهم بگویم که نمی خواهند با فساد و تبعیض مقابله کنند ، اما در مقابله با مفسدان بزرگ رودربایستی می کنند.
نمونه مشخص این رودربایستی ها را در ماجرای افتضاح گونه شهرام جزایری دیدیم.
اگر ارتباط کانون ها قدرت و ثروت درون سیستم حکومت تحمل شود ، فساد در مجراهای سیستم ریشه می دواند و مانند موریانه ای پایه های توسعه را می جود.
آیا به این که فضای انتخابات هنوز شور و حال کافی را به دست نیاورده اعتقاد دارید و اگر آری دلایل آن چیست؛
مردم نجیب ایران بارها در عرصه های مختلف حضور بانشاط خود را در صحنه های گوناگون انقلاب از جمله انتخابات نشان داده اند.

 احمد توکلی
عکس: مریم بخشی

بویژه در دو دوره اخیر انتخابات ریاست جمهوری که با وعده های شیرین اصلاحات ، شایسته سالاری و... همراه بود ، مردم به وظیفه خود عملی کردند اما وعده ها عمل نشد.
این روزها من شاهد یاس شدید عمومی از ایجاد تحمل در مناسبات فاسد و ناکارآمد کشور هستم.
خیلی ها تصور می کنند که اصلاحات واقعی در این کشور نشدنی است.
زدودن این یاس که بویژه در این 8 سال گذشته در عموم مردم تشدید شده است و روشن کردن چراغ امید در دل و ذهن ملت شاید مهمترین وظیفه همه دلسوزان این آب و خاک در این روزها باشد.
اگر امید به تحول را در مردم زنده کنیم ، آنها مثل همیشه انتخاباتی پرشور و طراوت برگزار خواهند کرد.
برخی را اعتقاد بر آن است که این بار و در این انتخابات تا حد بسیار زیادی گروهها و محافل سیاسی عمدتا از هراس تجارب پیشین با وسواس و دقت ، پشت سر افراد و افراد (چهره های سیاسی یا کاندیداهای احتمالی) پشت سر مردم به راه افتاده اند اما در گذشته چنین نبود.
اکنون گروههای سیاسی همواره مراقب آنند که رفتار خود را بر مبنای تمایل و خواست مردم تنظیم کنند ، نظر شما راجع به این اعتقاد چیست؛
این حرف تا حدودی درست است و خبری خوش و پرامید برای جمهوری اسلامی. بالاخره از برکات نظام مردمسالاری یکی هم این است که هر چند وقت یکبار، مسوولان موظف می شوند که نظر و رای مردم را جویا شوند.
البته به نظر می رسد که هنوز هم گروهها و جریانها به اهمیت جمهوریت نظام آن طور که لازم است ، عنایت ندارند.
فرآیند قطعی شدن کاندیداتوری افراد طولانی تر شده است ، دلیل این پدیده را چه می دانید؛
افرادی که از حضور در مقابل مردم و از حرف زدن مستقیم با آنها به قصد گرفتن تایید حرفها و برنامه هایشان می ترسند، دیر تصمیم می گیرند. عرصه انتخابات ریاست جمهوری ، میدان تردید و استخاره نیست ، یا واجد شرایط هستید و حرف و برنامه مقبولی از نظر مردم دارید یا ندارید. این میدان ، مرد مصمم می طلبد.
پیش بینی شما از میزان مشارکت مردم در انتخابات و نتیجه انتخابات چیست؛
به حضور گسترده مردمی و انتخاب یک اصولگرای تحول خواه با برنامه ، کارآمد ، پاکدست ، ساده زیست و کارآمد که مبارزه با فساد را از سرچشمه ها شروع کند و با فاسدان بزرگ رودربایستی نداشته و به آنها بدهکار نباشد ، خیلی امیدوارم.
لطفا درباره چشم انداز برنامه هایتان توضیح دهید؛
برنامه من شامل چهار بخش است. در بخش اول فرصت تاریخی موجود برای جهش اقتصادی و تحول در رفاه ملت ایران را تشریح کرده ام.
در بخش دوم به آسیب شناسی وضع موجود پرداخته ام و در بخش سوم به عرصه هایی که باید متحول بشوند پرداخته ام که شامل تحول در رفتار حاکمان با مردم ، تحول در رفتار دولت با بخش خصوصی ، تحول در فرهنگ اقتصادی کشور ، تحول در هزینه کردن از بیت المال ، تحول در نگاه مسوولان قوه مجریه به مسوولیتها و پستها ، تحول در تعریف وظایف و مسوولیتهای دولت ، تحول در نگاه به خارج در امور اقتصادی ، تحول در رفتار مصرفی بخشهای دولتی ، عمومی و خصوصی و تحول در روابط حاکمان با یکدیگر ، می شود.
به طوری که تضاد و رقابت مخرب ، جای خود را به همکاری و همبستگی بدهد.
آقای توکلی ، مساله تثبیت قیمتها یا معضل گرانیها و نیز این که هیچکدام از سطوح مدیریت اجرایی ، نظارتی و تفنینی کشور نتوانستند با گرانیها کمترین مقابله ای کنند و همچنین با موضوعات مشابه دیگر در لابه لای بگومگوهای مربوط به کار دولت و مجلس هفتم به هم گره خورده است. پاسخ شما به بروز این اوضاع چیست؛
مصوبه مجلس که به طرح تثبیت قیمتها مشهور شد ، هدف جلوگیری از یک تصمیم بسیار خطرناک مجلس ششم و دولت را پیگیری می کرد.
براساس قانون برنامه چهارم توسعه ، قرار بود از بهار 84 قیمت همه سوختها به نرخ بین المللی به مردم عرضه شود یعنی هر لیتر بنزین حدود 300 تا 400 تومان.
این در حالی بود که دولت و مجلس ششم برای پیشگیری از پیامدهای اقتصادی ، سیاسی و امنیتی این شوک عظیم قیمتی ، هیچ فکری نکرده بودند.
مجلس هفتم این بخش از برنامه چهارم را حذف کرد و ضمن آن از چند شرکت بزرگ دولتی خواست به جای این که دایما و بدون دلیل نرخ محصولاتشان را هر سال افزایش دهند ، از هزینه های زایدشان بکاهند.

  • زودتر از دیگران تلاش برای رسیدن
    به اجماع را شروع کرده بودم


    درآمد: فقط یک روز پیش از اعلام انصراف دکتر توکلی از نامزدی در انتخابات نهم ریاست جمهوری این مصاحبه نهایی شده بود و در حالی که تا 2 روز پیش از این مطلب در مراحل حروفچینی و صفحه آرایی قرار داشت ، خبر انصراف این نامزد طیف اصولگرایان منتشر شد.

     احمد توکلی
    عکس: مریم بخشی

    بنابراین باید این مصاحبه با پاسخ او به پرسش های جدیدی همراه می شد ، مبنی بر این که «مگر تا یک روز پیش از اعلام انصراف ، شما از وقوع آن خبر نداشتید که به 15 پرسش ما از موضع نامزد پاسخ گفتید؛» توکلی به این پرسش اینک پاسخ داده است ، او حتی خبر داد که فقط برخی از 6 نامزدها اصولگرا از اعلام انصراف وی خبر داشتند. او به چند پرسش دیگر در فضای پس از انصرافش هم پاسخ داده است ، بخوانید !

    پس از انصراف ، شما در فضای انتخابات چه نقشی را ایفا خواهید کرد؛
    من به تلاش خودم برای به وحدت رسیدن نامزدهای اصولگرا ادامه خواهم داد و ضمنا تلاش تبلیغاتی خود در دفاع از اصولگرایی و عدالت و منافع مردم و همچنین نقد لیبرال دمکراسی و لیبرال سرمایه داری را ادامه می دهم.بدین ترتیب زمینه برای روی کارآمدن دولتی اصولگرا و عدالتخواه فراهم خواهد آمد.
    فقط یک روز پس از نهایی شدن گفتگوی ما با شما به عنوان نامزد، خبر انصراف شما اعلام شد و شما در آن مصاحبه حتی به ابتهال احتمال اشاره نکردید بنابراین و قاعدتا باید در آخرین لحظه های قبل از انصراف به این نتیجه رسیده باشید، علت چه بود؛
    تلاش من برای رفع نگرانی ها در رسیدن به نامزد واحد زودتر از بقیه شروع شده بود ولی وقتی معلوم شد راههای دیگر به سرعت نتیجه نخواهد داد و گذشت زمان را سبب ضرر رساندن به پیروزی جریان اصولگرا تشخیص دادم ، تصمیم به انصراف فردی گرفتم تا راه وحدت هموار شود و بدیهی بود تا وقتی از راههای سریع مایوس نشده بودم نمی توانستم مانند یک نامزد مردد رفتار کنم و همانطور که اشاره کردید ، زمان اعلام انصراف تا آخر مشخص نبود.
    ترجمان پیام انصراف شما به انحاء مختلف در همین زمان کوتاه در محافل مختلف مطبوعاتی و غیر مطبوعاتی مطرح شده است ، نظر خودتان چیست؛
    هر اقدام سیاسی می تواند نتایج متفاوت داشته باشد ولی هدف اصلی بنده تقویت همبستگی اصولگرایان ، پیشگیری از خطر و لطمه سیاسی بر اصولگرایان و جلوگیری از موثر شدن اتهام قدرت طلبی به این جریان مردمی و سرانجام تقویت احتمال روی کار آمدن یک دولت اصولگرا بود.
    تا خطر روی کار آمدن دولتی که در عمل طرفدار لیبرال دمکراسی یا لیبرال سرمایه داری است کاهش پیدا کند و تحولی در روند رایج سالهای گذشته زمینه سازی شود.
    روند حرکت اصولگرایان چگونه تداوم خواهد یافت؛
    من خیال می کنم که باید به تلاشهای دکتر حدادعادل امیدوار بود. خودم نیز برای ایجاد تفاهم بین نامزدهای باقیمانده تلاش خواهم کرد و به نتایج کار امیدوار هستم.
    در حال حاضر وضعیت میثاق شما با 3 نامزد دیگر و نیز پیوستن 2 نامزد دیگر و شکل گیری یک میثاق تازه چگونه است؛
    میثاق به اعتبار خود باقی است و با انصراف من تصمیم گیری آسانتر شده است و به تفاهم با 2 نامزد دیگر هم خوشبینم.
    شما براساس تعامل با سایر نامزدهای اصولگرا به تصمیم انصراف رسیدید یا بر پایه نتایج نظرسنجی ها؛
    برخی از دوستان بی اطلاع از تصمیم احتمالی من نبودند، اما در مورد نظرسنجی ها ، آن هم در مقطع کنونی به عقیده من کاشفیت از تمایل مردم نمی تواند داشته باشد.
    چون آرای مردم هنوز شکل نگرفته است ، بنده از ابتدا هم معتقد بوده ام که نظرسنجی در روزهای آخر که آرای مردم شکل گرفته باشد، می تواند مبنا قرار بگیرد.
  • این طرح ، علیرغم میل دولت و با وجود همه جنجالهایی که برای جلوگیری از تصویب آن به پا کردند ، از فروردین امسال اجرا شد و از وقوع یک هرج و مرج حقیقی واقعا جلوگیری کرد البته افزایش غیرعادی قیمت میوه در بهار امسال تا حدود زیادی آثار این مصوبه مجلس را از نظر افکار عمومی پنهان کرد و تلخی تورم بهار هر سال را امسال هم به کام ملت چشانید.
    نمی توانم بگویم که افزایش غیرعادی قیمت میوه امسال عمدی بود ولی با قاطعیت می گویم که اگر دولت می خواست ، قطعا می توانست از وقوع آن جلوگیری کند.
    اگر دولت نتواند قیمت میوه را کنترل کند واقعا چه کار دیگری از او ساخته است. اشتباه نشود ، منظورم از کنترل قیمت میوه ، بگیر و ببند کسبه نیست.
    مهار قیمتها در بازار ، راههای گوناگون و متنوعی دارد. از مهار تشویقی مصرف و تقاضا گرفته تا واردات سریع و ضربتی از خارج و... .راه عملی زیاد است ، مهم این است که اراده اجرا وجود داشته باشد.
    یک موضوع دیگر ، گفته می شود در مرکز پژوهشهای مجلس که شما رئیس آن هستید بیش از میزان قابل انتظار از یک نهاد پژوهشی ، طرح و پروژه تحقیقاتی تولید می شود ، شما چه توضیحی برای رفع این شبهه دارید؛
    این برای همکارانم در مرکز پژوهشهای مجلس مایه مباهات و افتخار است البته من همیشه به پژوهشگران و مشاوران علمی مرکز تاکید کرده ام که کیفیت را فدای کمیت نکنند و آنها خود نیز به لحاظ روحیه علمی ای که دارند مراقب این مساله هستند.
    در هر صورت از همه کسانی که در مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در این چند ماهه با تلاش شبانه روزی خود ، این مرکز علمی فراموش شده را به یک نهاد موثر و فعال تبدیل کردند ، عمیقا سپاسگزارم.
    مقام معظم رهبری سال گذشته در هفته دولت این موضوع را مطرح کردند که دولت دو فهرست از کارهای انجام شده یا نشده تهیه کند صرف نظر از این که این اقدام را دولت انجام داده یا نه یا تا پایان کارش انجام خواهد داد یا نه ، شما که داوطلب شرکت در انتخابات شده اید ، آیا ممکن است فهرستی از کارهای انجام نشده را در این گفتگو اعلام کنید؛
    کار انجام نشده در کشور خیلی داریم. بعضی کارها با ایجاد تحول در روشها و نگاه رایج در قوه مجریه باید به انجام برسد.
    تحولاتی مانند اعتقاد به شرکتها و فناوران ایرانی به جای اصرار بر سپردن پروژه ها به خارجی ها ، زدودن فساد ، چاپلوسی و تبعیض از سیستم.
    برخی کارهای انجام نشده هم از نوع عملیاتی است که باید بادقت و ظرافت انجام شود مانند کاهش حجم و هزینه غیرضروری دولت ، تسهیل شرایط کار و ازدواج جوانان و هدفمند کردن توزیع یارانه ها.
    افق برنامه های شما در سیاست خارجه چیست؛
    در سیاست خارجی ، خوشبختانه همبستگی قابل قبولی در کشور وجود دارد بویژه در مورد مسائل هسته ای و با تغییر دولتها و سیاست های کلان خارجی دچار تحول نمی شود.
    در مورد روشها و تاکتیک ها در اداره وزارت امورخارجه البته نیاز به برخی تحولات داریم.
    افزایش روحیه خودباوری ملی و نیز تغییر رویکرد سفارتخانه های ایران به عنوان حامی صادرکننده ایرانی ، تحولی است که باید در دستگاه دیپلماسی کشور اتفاق بیفتد.
    رقابت های موجود بین کاندیداها را چگونه ارزیابی می کنید؛
    گاهی رقابت های انتخاباتی از جنبه اثباتی فاصله می گیرد و به تخریب و نفی دیگران پرداخته می شود. نقد با تخریب فاصله عمیقی دارد. هدف نقد ، اصلاح است اما هدف تخریب ، حذف و نابودی رقیب.
    من به شدت نگرانم که مبادا رقابت های انتخاباتی در داخل جناح اصولگرا از محدوده اخلاق خارج شود به همین دلیل هم برای نزدیک کردن دلها در سخنرانی هایم سعی می کنم ویژگی های مدیریت اصولگرا و تحول خواه را تشریح کنم و هر جا که توانستم از مصادیق موجود عملکرد برادران اصولگرایم که اکنون وارد عرصه انتخابات شده اند ، شاهد مثال ارائه کنم.
    در هر صورت مطمئن باشید که اصولگرایان رفتاری برادرانه با هم دارند و اگر گاهی حرف یا رفتار نسنجیده ای دیده می شود مربوط به اطرافیان جوان تر و پر شورتر نامزدهاست که ایشان هم ان شاءالله به تدریج پخته تر عمل خواهند کرد.
    شما در رویکردهای اقتصادی به سمت دیدگاه های رادیکالیستی حرکت می کنید آیا این ارزیابی را نسبت به خود قبول دارید؛
    در دهه 60 دولتی متصدی اقتصاد کشور بود که می خواست همه کارها و امور را دولتی کند. آنها عملا بسیاری از تصدی های تولید و توزیع و تجارت خارجی را دولتی کردند.
    من به آن افراط به شدت اعتراض کردم و نسبت به عواقب سوء آن سیاست های تمرکزگرا که بخش خصوصی را محدود می کرد و به کنار می زد ، هشدار می دادم و وقتی دیدم اکثریت دولت آن روز به آن سیاست های دولتی سازی گرایش دارند ، برای شریک نشدن در آن تصمیم های اشتباه ، در سال 62 از وزارت و حضور در دولت استعفا دادم.

     احمد توکلی
    عکس: مریم بخشی

    بعدها دیدیم که دولتی سازی های افراطی کارایی سیستم قوه مجریه را چقدر تنزل داد و چه مفاسد اقتصادی فاجعه باری ایجاد کرد.
    امروز اوضاع برعکس شده است. افراطکاران دیروز به تفریطی عجیب افتاده اند و می خواهند همه امور اقتصاد ایران را به دست نظام بازار آزاد و عرضه و تقاضا بسپارند.
    بازار آزاد عرضه و تقاضا برای رشد اقتصاد مفید و لازم است ولی سپردن همه کارها به بازارهای پر از انحصار و فساد موجود نه توجیه علمی دارد و نه از نظر قانون اساسی مجاز است.
    امروز افراط در آزادسازی را تا آنجا رسانده اند که صحبت از خصوصی سازی بیمارستان های دولتی و آزاد سازی نرخ خدمات پزشکی و پرستاری می کنند ، کاری که حتی در کاپیتالیستی ترین کشورها هم نمی کنند و یا دارند به بهانه پیوستن به نظام اقتصاد جهانی ، حمایت های قانونی از تولیدکنندگان ایرانی را عملا روز به روز کاهش می دهند و با باز کردن درهای واردات و لبریز کردن بازارهای داخل از اجناس بنجل کره ای و چینی و تایوانی ، تولیدکنندگان داخلی را در معرض ضررهای پی در پی و ورشکستگی کشانده اند.
    من به این افراط و تفریطها اعتراض دارم و تا آنجا که توانسته ام جلوی این نوع افراط جدید را گرفته ام و در دولتم این افراط و تفریطها را حتما تعدیل خواهم کرد.
    انتقادات شما بویژه در حوزه اقتصاد معمولا شامل دولتهای آقای هاشمی و هم دو دولت آقای خاتمی است ، آیا بین این دو دوره 8 ساله تفاوت قائل نیستید؛
    هر دو بزرگوار ، یعنی آقای هاشمی و هم آقای خاتمی ، خدمات قابل ملاحظه ای به کشور کرده اند.
    اما باید صادقانه بپذیریم که روند فاصله گرفتن مسوولان از مردم ، همزیستی قدرت و ثروت و روند آشکار تبعیض و بی عدالتی ، تدریجا از همان 16 سال پیش شروع شد.
    جناب آقای هاشمی برای احیای زیرساختهای اقتصادی کشور پس از جنگ و بازسازی مناطق جنگزده ، زحمات بسیار پر ارزشی را متحمل شد ولی رخنه فساد و تبعیض در سیستم قوه مجریه را جدی نگرفت و در نتیجه خدمات دوران سازندگی برای کشور بسیار پرهزینه تمام شد.
    چرا که اصولا فساد ، به طور سیستماتیک اجرای پروژه ها را طولانی تر و پرهزینه تر می کند و کارایی کل سیستم را کاهش می دهد.
    آقای خاتمی هم قوه مجریه را در شرایطی تحویل گرفت که فساد و تبعیض در آن ریشه دوانده بود.
    ایشان شخصا اهمیت و ضرورت اصلاحات ریشه ای و رفع فساد و تبعیض را قبول داشت ولی با کانون های فساد آقازاده های امتیاز طلب و فاسدان بزرگ ، رودربایستی و مماشات می کرد.
    آقای خاتمی کار بزرگی کرد و فضای سیاسی بسته قبل از سال 76 را گشود و به درستی آزادی های سیاسی را گسترش داد اما اکثریت مردم که دغدغه معیشت داشتند از لذت آزادی های سیاسی بعد از دوم خرداد بهره چندانی نبردند و از کانون توجه دولت نیز به تدریج خارج شدند.
    در مورد آقای هاشمی تاکید می کنم که امروز هم به شخصیت ایشان احترام می گذارم ، اما من دو نوع هاشمی می شناسم ; یک نوع هاشمی از یاران قدیمی و صدیق انقلاب و امام بوده است.
    فداکاری هایش در دوران مبارزه با رژیم پهلوی ، سالهای سخت ابتدای پیروزی انقلاب و دوران جنگ ، هرگز از خاطره ها محو نخواهد شد; اما یک هاشمی دیگر هم می شناسم که در مقابل زیاده خواهی و امتیازطلبی های برخی نزدیکانش از بیت المال ، مماشات می کرد.
    در اعتماد به برخی مدیرانش راه افراط را پیش گرفت و در برابر شیوع ناراضی تراشی ها ، رفتار و زندگی اشرافی برخی منسوبان و منصوبانش ، رواج بی عدالتی و تبعیض و تهاجم فرهنگی در دوره سازندگی ، سکوت معنی داری کرد.من دوست دارم خاطره خوش هاشمی نوع اول در ذهنها به یادگار بماند.
    دو سوال قبلی را یک جور دیگر مطرح می کنم ، چرا شما اصولا همیشه معترضید.چنین رویدادی این تصور را به وجود می آورد که اگر در انتخابات پیروز شدید برنامه شما حتما هیچ ایرادی نخواهد داشت آیا این گونه است؛
    فراموش نکنید که اگر انتقاد از روی خیرخواهی باشد ، این کار به نفع انتقاد شونده است.شاید شهرت بنده به دلیل انتقاد به سابقه انتقاداتم در دهه 70 برمی گردد.
    امروز همه انتقاد می کنند اما در سالهای ابتدایی دهه 70 که تقریبا همه رسانه ها مداح دولت سازندگی بودند ، هشدارهای من نسبت به آغاز اشرافی گری مسوولان و جدایی راه دولتمردان از مردم و بی اعتنایی به نیازها و خواسته های عمومی و بالاخره ریشه گرفتن فساد در مناسبات کشور ، در ذهنها مانده است و اما این که گفتید برنامه بی ایراد ، تاکید می کنم البته که برنامه دارم ، برنامه اقتصادی من براساس اصل اقتصادی کردن تولید و سرمایه گذاری در ایران و اداره کشور از محل مالیات بر سود ناشی از تولید با حساسیت کامل نسبت به توزیع «ثروت و درآمد» تعریف شده است.
    هر سیاستی که در جهت مقرون به صرفه کردن تولید و سرمایه گذاری در ایران باشد ، در دستور دولت آینده خواهد بود و هر سیاستی که به تولید و تولیدکننده داخلی ضرر بزند ، مورد تجدیدنظر قرار خواهد گرفت.
    دولت بنده فضای کسب و کار و تولید در ایران را به شکلی درخواهد آورد که تولیدکننده ایرانی به جای این که دایم نگران تغییر قوانین و یا افزایش فشارهای مالی یا روانی و یا درخواست های فسادآلود از جانب سیستم دولتی باشد ، با خیالی آسوده به فکر تولید بهتر و بیشتر ، نوآوری در کالاها و خطوط تولید ، کشف بازارهای جدید و ابداع روشهای بهتر خدمت به مشتری باشد.
    دولت آینده طوری رفتار خواهد کرد که تولیدکنندگان ایرانی و دولت ، خود را شریک یکدیگر بدانند.
    یعنی دولت همه تلاش خود را برای سود بردن تولیدکننده ایرانی به کار بندد و در مقابل تولیدکننده ایرانی هم همه تلاش خود را برای گسترش خطوط تولید و استخدام بیشتر جوانان و خدمت بهتر به مشتریان و مشارکت در تامین بودجه دولت به کار بندد.
    بدیهی است که برای رسیدن به این شرایط ، برخی از رویه ها و سیاست های جاری در قوه مجریه تغییر خواهند کرد. بویژه سیاست های وارداتی ، بانکی ، ارزی و بودجه ای همگی در خدمت تولید داخلی و گسترش عدالت خواهند شد.
    حمایت از تولید حالا دیگر یک شعار شده است ، خاص شما هم نیست. لطفا درباره یک تحول عملی سخن بگویید.
    می دانید چرا دولت موجود و دولتهای قبلی صرفا در حد تعارف از تولید و تولیدکننده داخلی حمایت کرده و می کنند؛ زیرا حدود 80 سال است که دولتمرد ایرانی منبع مالی قابل اتکا و سهل الوصولی به نام «دلار نفتی» در اختیار دارد. وقتی پول نفت همیشه در خزانه هست ، چه نیازی به مالیات؛ چه نیازی به تولیدکننده؛ اگر دولت از مالیات تولیدکننده ها بی نیاز باشد ، بتدریج دیگر برایش مهم نخواهد بود که چه بلایی بر سر تولید و تولیدکننده داخلی می آید.

     احمد توکلی
    عکس: مریم بخشی

    با همان پول نفت سالی یک بار یک مراسم تشریفاتی در روز صنعت برگزار می کند در حالی که هر روز باید روز صنعت ، روز کشاورز و روز کارگر باشد.
    وقتی بنده عرض می کنم که محور اصلی برنامه دولت آینده باید «مقرون به صرفه کردن تولید و اداره کشور براساس مالیات بر سود تولید» باشد ، معنایش این است که وزیر و معاون و مدیرکل و کارمند دولت ، دایما باید حس کنند که حقوقشان از محل مالیات و از محل زحمات تولیدکننده و کارگر و کشاورز پرداخت می شود.
    در این صورت و با حرکت قوه مجریه در این جهت ، تولیدکننده ایرانی هیچ وقت پشت در بسته اتاق وزیر و وکیل و مدیر معطل نخواهد ماند.
    معنی شراکت دولت و تولیدکننده بخش خصوصی هم همین است. یعنی دولتمردان همه همت خود را برای سود بردن تولیدکننده به کار خواهند بست. از هزینه های زاید و غیرضروری بشدت خواهند کاست و هر ریال از بودجه دولت را با دقت و حساسیت هزینه خواهند کرد.
    حل اساسی مشکل بیکاری جوانان و حل اساسی مشکل تورم مزمن ، تنها و تنها در این سیستم قابل حل است.
    یعنی باز کردن گره ها از دست و پای تولیدکننده ، مقرون به صرفه کردن تولید و سرمایه گذاری و حرکت به سمت اداره کشور از محل مالیات ناشی از سود تولید.
    پس چرا نتوانستید روزنامه فردا را به سرانجام برسانید؛
    هدف من از انتشار روزنامه فردا نشان دادن قدرت مدیریتم نبود و اداره یک روزنامه محک مناسبی برای سنجش توانایی مدیریت افراد نیست.
    روزنامه فردا را در مقطع خاصی از تاریخ معاصر ایران منتشر کردیم و برای آن ماموریت های خاصی تعریف کرده بودیم.
    برای روزنامه فردا در سال 75 اجازه انتشار درخواست کردیم ، یعنی سالی که فضای بسته سیاسی به اوج خود رسیده بود و تقریبا همه رسانه های آن روز کشور ، برای تملق گویی از نتایج دوران سازندگی از یکدیگر سبقت می گرفتند.
    یکی از ماموریت های فردا ، شکستن فضای تملق و چاپلوسی و فرهنگ سازی برای حذف القاب و عناوین ، مانند «حضرت آیت الله» ، «دکتر» ، «سردار کبیر» ، «معظم» و امثال اینها بود.
    ماموریت دیگر فردا ، ارتقای ظرفیت روزنامه نگاری حرفه ای کشور بود. ما برای انتشار فردا ، 40 نفر از فارغ التحصیلان جوان و نخبه دانشگاه های کشور را دستچین و انتخاب کردیم و بعد از برگزاری دوره های آموزشی ، آنها را به کار گرفتیم.
    امروز خوشحال هستم که تقریبا همه خبرنگاران فردا ، به سردبیری یا دبیری مطبوعات دیگر برگزیده شده اند.
    ماموریت دیگر فردا و شاید مهمترین آن ، ترویج فرهنگ نقد منصفانه بود. ما قرار گذاشته بودیم تا به طور منصفانه و ایجابی ، کجروی ها و اشتباهات همه جناحها را نقد کنیم.
    از چپ و راست. حفظ این استقلال البته برایمان گران تمام شد. در همه دنیا و از جمله ایران ، روزنامه ها به یکی از کانون های قدرت و ثروت وابسته هستند.
    ما در فردا می خواستیم هیچ کانون قدرت و ثروتی ، خود را از نقد ما در امان نبیند.
    می توانستیم پیشنهادهای مالی و آگهی هایی که گاهی پیشنهاد می شد را قبول کنیم ولی در پس هر کمکی ، خواسته ای معمولا ناحق قرار دارد.
    در نتیجه تصمیم گرفتیم قبل از این که «فردا» ابزار کانون های قدرت و ثروت شود ، آن را تعطیل کنیم.
    اعتراف می کنم که فردا را با وجود میل باطنی ام تعطیل کردم ولی افتخار می کنم که فردا ، دیناری از کانون های قدرت و ثروت قبول نکرد و ذره ای به آنها باج نداد.
    با پایان ماموریت هایی که برای فردا تعیین کرده بودیم ، آن را تعطیل کردیم البته ماموریت آخر فردا ، یعنی ترویج فرهنگ نقد منصفانه ، ناتمام ماند.
    ان شاءالله دولت آینده در حوزه فرهنگ و رسانه استقلال مطبوعات از کانون های قدرت و ثروت و ارتقای فرهنگ نقد منصفانه را هدف و برنامه اصلی خود قرار خواهد داد.

    ناصر علاقبندان
    newsQrCode
    ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

    نیازمندی ها