عدلیه

زمین بدون سند

پاسخ به سه پرسش مطرح شده از سوی خوانندگان محترم در زیر آمده است.بار دیگر این نکته یادآوری می‌شود که پرسش‌کنندگان باید اطلاعات پرونده خود را به‌طور دقیق به شماره 300011224 پیامک بزنند.

شخصی عنوان کرده او و پدرش به صورت شراکتی مالک یک قطعه زمین هستند و از آنجا که برای زمین‌های همجوار، سند رسمی صادر شده، برای اخذ سند به اداره ثبت مراجعه کرده است اما کارشناس ثبتی به او گفته شما قبلا زمین‌تان را واگذار کرده‌اید و دیگر مالک آن نیستید. در حالی که چنین چیزی صحت ندارد حال باید چکار کرد؟

با توجه به فرض سوال مشخص می‌شود زمین موصوف فاقد سند است بنابراین واگذار کردن رسمی و قانونی آن پیش از اخذ سند، محال و غیرممکن است. احتمال دارد منظور کارشناس این بوده که قبلا از سوی شخص دیگری تقاضای اخذ سند شده و با توجه به مدارک و مستندات ارائه شده از سوی فرد متقاضی، سند صادر شده است. در این صورت، چنانچه حق فرد پرسشگر در زمین مورد ادعای او تضییع شده باشد، به‌دلیل تخصصی و فنی بودن موضوع باید به یکی از وکلای دادگستری مراجعه کند تا پس از اقامه دعوی و ابطال معاملات یا نقل و انتقالات یا فرآیند صدور سند علیه کسی که استحقاق آن را نداشته است، پس از اثبات مالکیت خود، به اخذ سند رسمی مالکیت اقدام کند.

خسارت زلزله

خواننده دیگری پرسیده است اگر شخصی منزلی کلنگی اجاره کند و بر اثر حادثه‌ای غیرمترقبه مانند سیل و زلزله به مال یا جانش آسیب برسد، آیا مالک و موجر خانه نیز مقصر است یا خیر؟

پاسخ به این سوال دارای چند فرض مختلف است؛ نخست این‌که چنانچه حادثه پیش آمده به گونه‌ای باشد که عموم یا اغلب ساختمان‌های اطراف نیز خراب شده باشد، امکان مراجعه قانونی به مالک یا موجر وجود ندارد. دوم‌ این‌که چنانچه مستاجر از وضع ساختمان و میزان استحکام آن آگاهی کامل داشته باشد و این موضوع در دادگاه نیز ثابت شود، باز امکان مراجعه حقوقی به مالک یا موجر وجود ندارد سوم این‌که چنانچه حادثه پیش آمده به گونه‌ای نبوده که به ساختمان‌های محکم مشابه، آسیب برساند و علت تخریب آن به واسطه سستی و کهنگی و در معرض خطر بودن ساختمان بوده و مستاجر نیز از این موضوع بی‌اطلاع بوده، امکان مطالبه خسارت از مالک یا موجر مقصر وجود دارد. چهارم این‌که چنانچه ثابت شود بخشی از خسارت وارده، صرفا مربوط به حادثه غیرمترقبه بوده و بخش دیگر مربوط به تقصیر یا سهل‌انگاری مالک یا موجر و این دو بخش نیز از هم قابل تفکیک باشد، می‌توان محکومیت قانونی مالک یا موجر مقصر را به نسبت تقصیر او مطالبه کرد. به هرحال ارائه پاسخ دقیق به این سوال، به بررسی کامل موضوع پرونده منوط است.

دریافت دیه

یکی دیگر از مخاطبان گفته در کودکی، مادر و برادر خود را در سانحه تصادفی که مقصر آن دایی او بوده، از دست داده است و در آن زمان به دلیل صغر سن و اعلام رضایت پدرش، متهم (دایی‌اش) آزاد شده است. حال با توجه به کبیر بودن و خروج از تحت ولایت پدر آیا می‌تواند برای مطالبه دیه علیه دایی خود اقدام قانونی کند؟

پاسخ این است اول این‌ که با توجه به غیرعمد بودن حادثه و شمول مرور زمان بر آن، امکان اقدام کیفری علیه دایی این فرد وجود ندارد. دوم این‌که گرچه پدر او می‌توانست از باب اعمال ولایت قهری بر اموال فرزندان خود تصدی و تصرف کند اما این تصدی‌گری نباید به‌گونه‌ای باشد که رعایت نفع فرزند صغیر نشده باشد بنابراین فرد پرسشگر می‌تواند به نسبت سهم‌الارث خود از دیه مادرش، علیه پدر و دایی خود اقامه دعوی حقوقی کند تا پس از بررسی و رسیدگی قضایی و مشخص شدن میزان مسئولیت هرکدام از آنها، حکم حقوقی این افراد به پرداخت مطالبات وی صادر شود.

فرشید رفوگران / وکیل دادگستری