در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
انگشت خوشمزه من!
نوزادان با غریزه قوی مکیدن که لازمه حیات آنهاست ، متولد می شوند و بسیاری از آنها مکیدن شست را بسیار لذتبخش می دانند. بسیاری از کودکان در 3 سالگی این علاقه را از دست می دهند
این دلایل عبارتند از: کسب آرامش ، رفع دلتنگی و به خواب رفتن. هر چند کودکان استرس های روزانه خود را با مکیدن از بین می برند، ولی مکیدن شست در درجه اول یک عادت است که بهتر است معالجه شود.
مضرات مکیدن شست
1-جلو آمدن دندان ها: فشار وارده از انگشت بر دندان ها و سقف دهان ، ردیف دندان های بالایی را به جلو می راند و باعث تغییر شکل فک ها می شود.
2-مشکلات گفتاری: وقتی ردیف دندان ها نامرتب باشد، ادای برخی اصوات مثل س، ش، ز، و... مشکل خواهد بود. نوک زبانی حرف زدن در این کودکان بسیار شایع است.
3-انگشت نما شدن در جمع: کودکانی که شست شتان را می مکند، احتمال کمتری دارد که مورد قبول همکلاسی های خود باشند.
4-تغییر شکل ظاهری انگشتان: شستها آسیب می بینند، ورم می کنند، پینه می بندند. یا حتی کج می شوند؛ چون تراکم دندان ها در فک بالا کمتر از فک پایین است ، عادت مزمن مکیدن شست می تواند باعث تغییر شکل فک بالایی از شکل Uبه شکل V شود.
این قبیل کودکان اغلب دهانشان باز است یا فک بالای پیش آمده ای دارند که ممکن است هنگام گاز گرفتن یا جویدن بعضی غذاها مشکل ایجاد کند، یا دندان های جلویی را در معرض شکستن یا لب پر شدن قرار دهد.
بیشتر کودکانی که شست خود را می مکند، پس از روییدن دندان های بزرگ دایمی نیاز به ارتودنسی دارند. میزان این مشکلات بستگی به این دارد که بچه با چه شدتی انگشتش را مک بزند.
زمان مناسب
متخصصان عموما بر این باورند که 5 سالگی سن ایده آلی است تا به بچه کمک کنیم عادت مکیدن را کنار بگذارد. بیشتر کودکان 5 ساله مفاهیم لازم برای ترک موفقیت آمیز این عادت را درک می کنند و عواقب ناشی از این عمل خود را متوجه می شوند و نیز قادر به کنترل بیشتر رفتار خود هستند.
بعلاوه در این سن کودکان دندان های شیری خود را از دست می دهند و دندان های دایمی که نسبت به جابه جا شدن در اثر مکیدن شست آسیب پذیرترند، شروع به درآمدن می کنند.
بهترین روش
1-اجتناب از زمان های پردغدغه و تنش زا: اگر کودک تازه به مدرسه می رود، بتازگی صاحب برادر یا خواهر شده یا در موقعیت تهدیدآمیزی قرار دارد، چند ماه صبر کنید.
2-باهم صحبت کنید: خیلی آهسته و با صدای آرام از او بپرسید احساس خود را درباره مکیدن شست با شما در میان بگذارد.
بسیاری از بچه ها در این سن درباره احساسات خود درباره این عادت سردرگم هستند. به اتفاق هم به یک آینه نگاه کنید و تفاوت بین حالتهایی که شست کودکان در دهانش است و زمانی که لبخند می زند را به او گوشزد کنید و به او بگویید: بسیاری از بچه ها واقعا دوست دارند شستشان را بمکند، ولی این کار باعث می شود دندان هایشان خم و به جلو رانده شود.
به بچه ها یادآوری کنید ترک این عادت برای هیچ کس آسان نیست و به او پیشنهاد کنید به اتفاق یکدیگر برای ترک این عادت بکوشید.
3-مثبت باشید: نق زدن ، سخنان نیش دار گفتن یا تهدیدکردن کودک باعث اضطراب بیشتر وی درباره مکیدن و احتمالا ادامه آن می شود.
به جای گفتن «وقتی تو شستت را می مکی مانند یک بچه کوچولو به نظر می رسی»، بگویید: من نگرانم که مردم تو را مسخره کنند.
4-بستن انگشت: اجازه بدهید بچه خود بانداژ مورد علاقه اش را انتخاب کند و با آن انگشتش را تمام مدت بپیچد. این کار می تواند احساس او را نسبت به مکیدن عوض کند.
5-به او هدیه بدهید: یک تقویم مخصوص درست کنید و هر زمان که از خوردن شستش امتناع می کند به او ستاره های چسباندنی یا خوراکی های کوچک بدهید.
6-استفاده از مواد تلخ کننده را کنار بگذارید: ممکن است والدین شما سعی کرده باشند که از مالیدن مایعات بدمزه روی انگشت شما برای ترک عادت مکیدن استفاده کرده باشند، اما اکنون علاوه بر آن که این مواد از لحاظ بهداشتی کاملا بی خطر نیستند، متخصصان این روش را توصیه نمی کنند.
سعی کنید نسبت به وضعیت ، کاملا آرام و خوش بین باشید. در پی یافتن فعالیت هایی باشید که دستهای کودک شما را مشغول نگه می دارند. به او خوراکی های سبک و کوچک یا یک شیشه آب با نی که در مواقع ضروری آن را جایگزین مکیدن انگشت کند، بدهید.
تا شما به خودتان بیایید کودکتان این عادت را کنار خواهد گذاشت.
رزیتا شاهرخ 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
