کلیک یک رای اضافه شد

کشورهای توسعه یافته با داشتن سهم 93درصدی از کاربران اینترنت و به دلیل داشتن امکانات و زیرساخت های مناسب ، انتخابات الکترونیکی را به خوبی تجربه کرده اند. اما در کشورهای در حال توسعه همچون ایران این مساله با مشکلات خاصی روبه روست.
دکتر علی اکبر جلالی ، محقق فناوری اطلاعات در این باره می گوید: مشکلات در این راه چند دسته است : نخست بی اطلاعی بسیاری از برگزارکنندگان انتخابات که موجب تاخیر و نگرانی مردم از آن می شود، دوم نبود زیرساخت های ارتباطی و شبکه های مناسب برای انتقال اطلاعات از یک سو و کمبود رایانه از سوی دیگر. سوم مشکلات مربوط به بودجه و هزینه های مرتبط با تهیه امکانات و تجهیزات لازم برای برگزاری انتخابات الکترونیکی که شامل ابزار فیزیکی چون رایانه ، شبکه اینترانت یا اینترنت و نرم افزارهای مورد نیاز است.
چهارمین نیاز پشتیبانی و حمایت همه جانبه دولت به عنوان رکن اصلی برای برقراری نظم و ارتباط بین دستگاه ها و سازمان ها در این خصوص است و بالاخره پنجمین و بزرگترین مشکل ، نبود سیاست واحد و قوانین قوی در این باره است.
امکاناتی از قبیل شبکه های ارتباطی بی سیم یا با سیم ، اینترنت یا اینترانت و یا شبکه های VSATاز یک سو و نرم افزار مناسب با امنیت بالا از سوی دیگر و همچنین تعدادی رایانه به همراه افراد متخصص و کارت شناسایی الکترونیکی ملی ازجمله زیرساخت های مورد نیاز برای انتخابات الکترونیکی به شمار می رود.


رای گیری الکترونیکی

دکتر جلالی می گوید: فرض کنید شبکه ، رایانه و بقیه زیرساخت های لازم مهیاست. بنابراین فرد رای دهنده به شعبه اخذ رای مراجعه می کند.
اگر تعداد نامزدهای انتخاباتی محدود باشد، صفحه کلیدی که روی دکمه های آن عکس و مشخصات هریک از آنها قرار داده شده ، آماده گرفتن فرمان از دست رای دهنده است و اگر تعداد نامزدها محدود نباشد؛ مثلا در انتخاب نمایندگان مجلس صفحه ای موسوم به Touch Screenحساس به اشاره انگشت حاوی عکس و مشخصات کاندیداهای انتخاباتی در اختیار متقاضی قرار می گیرد و فرد با انتخاب تا عدد معینی که رایانه خود هوشمندانه اعلام می کند، رای خود را اعمال می کند.
اطلاعات از سوی رایانه دریافت و در مرکز بانک داده شبکه نگهداری می شود و در پایان انتخابات ، شمارش با نرم افزار به صورت الکترونیکی صورت می گیرد.
همچنین مهندس صادق گوینده ، کارشناس ارتباطات و فناوری اطلاعات در این باره می گوید: انتخابات الکترونیکی از راه دور هم امکانپذیر است ، چنان که فرد در منزل یا محل کار از طریق رایانه شخصی خود سایت انتخاباتی را ملاقات می کند و پس از آن رای می دهد. در این حالت احتیاج به IDکارت احساس می شود.
این نوع انتخابات نیز دو دسته است : یکی جنبه حقوقی و قانونی دارد، مانند انتخابات ریاست جمهوری و دیگری نظیر نظرسنجی ها جنبه حقوقی ندارد.


مسائل امنیتی

دو مقوله اساسی در رای گیری های الکترونیکی حقوقی وجود دارد؛ یکی این که هر فرد یکبار رای دهد و دیگر آن که حتما واجد شرایط باشد.
تشخیص این که فرد شرایط لازم را دارد یا خیر، لزوم استفاده از کارت شناسایی الکترونیکی را پر رنگ می کند. کارت شناسایی یا شناسنامه الکترونیکی یاد شده برای هر فرد منحصر به فرد است و مشخصات و رمز و عکس وی را شامل می شود.
بنابراین هر فرد دارای IDکارت در شبکه تنها یک بار با هویت شناخته شده تحت نام و مشخصات خود، اقدام به رای دادن می کند.
اطلاعات به صورت کد به بانک منتقل می شود و پس از آن رمزگشایی و امکان تغییر رای از بین می رود.
در نظرسنجی ها و رای گیرهای الکترونیکی همچون انتخاب وزنه بردار نمونه بحث امنیت و این که یک فرد چند بار رای دهد، اهمیت چندانی ندارد، این رای گیری غیرحقوقی است و به منظور سنجش محبوبیت و اعتبار یک فرد یا موضوعی از نظر رای دهندگان برگزار می شود.


پرهیز از دوباره کاری

اکثر فناوری هایی که در کشور به آن رنگ تازگی می بخشیم ، در دنیا چندی قبل تجربه شده و طبیعتا کارشناسان و مشاوران زبده ای اطلاعات و آمار دقیق آنها را دارند، زیرا خود مدیر طرح بوده اند.
بنابراین با صرف هزینه و دعوت آنها طبق مصالح کشور باید به منظور تربیت نیروهای انسانی داخلی و انتقال دانش ، مسیرها را برای رسیدن به هدف کوتاه تر کنیم و از دوباره کاری بپرهیزیم.
کارشناسان بر این عقیده استوارند که رای گیری الکترونیکی در جهان جای خود را باز کرده است.
جای آن دارد که در ایران نیز به صورت جدی به آن توجه و زیرساخت های لازم فراهم شود.
آنان انتخابات ریاست جمهوری را که زمان اندکی به آن مانده ، جایگاه مناسبی برای آزمایش شیوه الکترونیکی در کشور می دانند.

محمد فواد رحمان سرشت