این نقش من را وسوسه کرد

 این فیلم هم مثل کار قبلی تلویزیونی پاچینو، یک درام شرح‌حال‌گونه است و بازیگر 73 ساله در آن، در نقش یک آدم واقعی ظاهر شده و بازی کرده است. قصه فیلم درباره ارتباطات کاری حرفه‌ای و خانوادگی فیل اسپکتر، چهره سرشناس دنیای موسیقی در دهه 70 میلادی با وکیل ماهرش لیندا کنی بیدن (با بازی هلن میرن)‌ است. این چهره جنجالی عالم موسیقی به اتهام قتل نامزدش لانا کلارس دستگیر و محاکمه شد و لیندا کنی بیدن تلاش زیادی در دادگاه کرد تا برگه آزادی‌اش را به دست بیاورد. دیوید مامت، کارگردان سرشناس دنیای تئاتر، فیل اسپکتر را براساس فیلمنامه‌ای از خودش ساخته است. شبکه تلویزیونی HBO ـ تهیه‌کننده این فیلم تلویزیونی ـ می‌گوید فیل اسپکتر یکی از پربیننده‌ترین برنامه‌های این شبکه طی ماه گذشته بوده است. منتقدان تلویزیونی هم با تحسین بازی پاچینو ـ و همچنین میرن ـ‌ پیش‌بینی می‌کنند وی امسال هم نامزد دریافت جایزه بهترین بازیگر مرد تلویزیونی در دو مراسم مهم امی و گلدن گلوب شده و آن را دوباره به دست بیاورد.

از بازی در فیلم تلویزیونی فیل اسپکتر راضی هستید؟

بشدت، این فیلم سینمایی تلویزیونی فیلمنامه‌ای بسیار جذاب داشت که هر بازیگری را وسوسه می‌کرد بازی در آن را قبول کند. دیوید مامت، کارگردان فیلم که فیلمنامه آن را هم خودش نوشته،‌خیلی خوب می‌دانست دارد چه کار می‌کند. وقتی متن فیلمنامه را خواندم، سوالات زیادی برایم مطرح شد. آنها را با مامت در میان گذاشتم و او خیلی ساده به من گفت برای پیدا کردن جواب‌هایم باید به فیلمنامه مراجعه کنم. وقتی فیلمنامه را دوباره خواندم، متوجه شدم درست می‌گوید. بازی دوباره در نقش یک شخصیت واقعی برایم جذابیت و هیجان خاصی داشت.

دو سال پیش هم در فیلم تلویزیونی موفق و پربیننده «تو جک را نمی‌شناسی» هم در نقش یک آدم واقعی بازی کردید. این جور نقش‌ها را دوست دارید؟

این نقش‌ها چالش خاصی را از سوی بازیگر می‌طلبد و استعداد و مهارت بازیگری‌اش را به مبارزه فرا می‌خواند. در این شرایط، شما باید نقش کسی را به عهده بگیرید که بسیاری از مردم او را می‌شناسند و با نوع رفتار و کردارش آشنا هستند. همین نکته، محدودیت خاصی برای شما به عنوان بازیگر پدید می‌آورد و به نوعی دست و پایتان را می‌بندد. مدام از خودتان می‌پرسید، آیا می‌توانم این نقش را به شکلی صحیح و قابل قبول بازی و اجرا کنم. زمانی که در نقش یک شخصیت خیالی ـ که از سوی ذهن فیلمنامه‌نویس خلق شده ـ‌ بازی می‌کنید،‌ می‌توانید او را به آن شکلی که دوست دارید و می‌پسندید ارائه کنید. ولی وقتی پای شخصیت‌های واقعی به میان می‌آید، شما میدان عمل وسیعی ندارید و مجبورید در یک چارچوب خاص به جلو بروید.

شخصیت فیل اسپکتر را هنگام بازی در نقش او چگونه دیدید؟

ببینید، به عنوان یک بازیگر نمی‌توانم شخصیت‌هایی را که بازی می‌کنم، قضاوت کنم. من فقط آنها را بازی می‌کنم و این بیننده است که باید از یک سو آن شخصیت را قضاوت و از سوی دیگر، درباره نقش من داوری کند. آدمی ممکن است یک شخصیت شرور و بدخواه باشد. ولی وقتی من دارم نقش او را بازی می‌کنم، به ماجرا این‌گونه نگاه نمی‌کنم و نقش او را به عنوان یک آدم شرور اجرا نمی‌کنم. حس شخصی من به عنوان یک بازیگر این است که او حتما برای کارهایش دلیلی داشته که برای خودش منطقی و قابل قبول بوده است. از این منظر، آن شخصیت را به تصویر می‌کشم، اما تماشاگر در همان زمانی که در حال تماشای بازی من است، دیدگاه خودش را نسبت به ‌آن شخصیت دارد و قضاوتش را در مورد او کرده است. به این ترتیب، بازی من و قضاوت تماشاگر در کنار هم باعث خلق یک بازی طبیعی می‌شود و بیننده آن را به عنوان یک روایت صادقانه می‌پذیرد.

وقتی بازی در نقش فیل اسپکتر را قبول کردید، با او آشنایی کامل داشتید؟

نه خیلی زیاد. درباره او و پرونده جنجالی‌اش چیزهای زیادی شنیده بودم. ولی تا وقتی که قرار شد در فیلم فیل اسپکتر بازی کنم، زیاد در این مورد کنجکاوی نمی‌کردم. اما برای بازی در نقش او لازم بود همه چیز را درباره‌اش و آن پرونده جنجالی بدانم. کتاب‌ها و مقالات مختلفی را که در این باره نوشته شده بود، خواندم و فیلم‌های خبری زیادی را تماشا کردم. با این تحقیق گسترده می‌خواستم به ذات این آدم پی ببرم تا بتوانم او را به صورتی دقیق و درست جلوی دوربین به تصویر بکشم. می‌دانید این روزها کمتر فرصت و امکان بازی در چنین فیلم‌هایی پیش می‌آید و وقتی قرار می‌شود در یکی از آنها بازی کنم، تمام تلاشم را می‌کنم تا یک بازی آبرومند ارائه کنم.

کار با دیوید مامت و هلن میرن چگونه بود؟

هر دو عالی و کامل بودند. مامت خیلی خوب من و میرن را راهنمایی می‌کرد و از روز اول دقیقا می‌دانست چه می‌خواهد. او قبل از شروع کار فیلمبرداری، فیل اسپکتر را در ذهن خود ساخته و حتی تدوین هم کرده بود. به همین علت، حس و حالی را برای ما سر صحنه فیلمبرداری خلق می‌کرد که آن حس تداوم اجرای نقش در ما از بین نرود. از همکاری با وی خیلی راضی‌ام. دیوید خیلی خوب می‌داند با یک بازیگر چگونه باید رفتار کند و او و هنرش را در خدمت کار قرار دهد. درباره هلن میرن هم تنها می‌توانم بگویم یکی از معدود بازیگران بزرگ زن سینما و تلویزیون در چند دهه اخیر است. او در کنار مریل استریپ، جزو استثناهای دنیای بازیگری به حساب می‌آیند.

در هر سه رشته تئاتر، سینما و تلویزیون فعالیت می‌کنید. کدام را بیشتر ترجیح می‌دهید؟

تئاتر و ویلیام شکسپیر را چند سالی است کشف کرده‌ و از این بابت بسیار هیجان‌زده‌ام. تلویزیون هم مدتی است به جمع فعالیت‌‌های هنری‌ام پیوسته است، اما واقعا نمی‌توانم بگویم کدام را بر دیگری ترجیح می‌دهم و بیشتر دوست دارم. احساس می‌کنم برایم مهم‌ترین نکته یک نقش خوب است و فرقی نمی‌کند اجرای آن را در کدام‌یک از این رشته‌ها به عهده می‌گیرم. وقتی نقش خوب و جذاب باشد، بازی در آن را قبول می‌کنم و برایم اهمیتی ندارد روی صحنه تئاتر است یا جلوی دوربین سینما یا تلویزیون.

منبع: امپایر / مترجم: کیکاووس زیاری