قضیه تردمیل شادی را شنیده‌اید؟

در گذشته ایرانی‌ها با برگزاری جشن‌ها و دورهم جمع‌شدن‌ها این شادی را به وجود می‌آوردند، اما امروز این شب‌نشینی‌ها و جشن‌ها کمتر شده است.

برخی افراد مسائل اقتصادی را دلیل کم شدن این جشن‌ها عنوان می‌کنند و می‌گویند این موضوع دیگر اجازه نمی‌دهد زیاد به مهمانی برویم، اما به نظر می‌رسد این فقط نوعی دلیل‌تراشی باشد، چراکه در گذشته‌های دورتر زمانی که خاله و دایی و عموهای ما زیر کرسی دور هم جمع می‌شدند شاید کمتر از حالا پول و پس‌انداز داشتند.

از سوی دیگر تمام آدم‌های ثروتمند که شاد نیستند. جالب است بدانید یک روان‌شناس به نام دانیر، سطح شادی افراد پولدار در نیویورک را با افراد فقیر در بمبئی مقایسه و ثابت کرده که شادی آنها با هم تفاوتی نداشته است.

به همین علت برخی روا‌ن‌شناس‌های مدرن در بیان رابطه میان پول و شادی به تئوری تردمیل شادی معتقدند. وقتی روی تردمیل هستید هرقدر که حرکت می‌کنید باز روی نقطه اول قرار دارید، رابطه پول و شادی هم همینطور است، ممکن است از پولدار بودن شاد باشید، اما بعد از مدتی به نقطه اول باز‌می‌گردید و شرایط عادی می‌شود.

تحقیقات نشان می‌دهد مصرف‌گرایی و سطح انتظارات زیاد، احساس مورد ظلم و بی‌عدالتی قرار گرفتن را رشد می‌دهد و همین سبب می‌شود افراد شاد نباشند. وقتی افراد نتوانند شادی را در زندگیشان به دست بیاورند سراغ شادی‌های دروغین می‌روند و با آزار رساندن به دیگران سعی می‌کنند این شادی را برای چند لحظه کوتاه به دست بیاورند. فرد به سمت رفتارهای ناهنجار می‌رود که می‌تواند تخریبی باشد مثل بی‌خیالی و شادی تصنعی که این شکل از خود بیگانه‌شدن شادی است.

روان‌شناسان می‌گویند در جوامع مختلف متغیرهای شادی متفاوتند، اما در کل، مطابق پژوهش‌هایی که در اروپا انجام شده، دو شاخص مهم برای شادی وجود دارد. متغیر اول این است که هیجان مثبت در یک فرد یا خانواده و جامعه بیشتر از هیجان منفی باشد و نسبت آن سه به یک باشد. یعنی نسبت هیجان‌های منفی مثل پرخاشگری و اضطراب نسبت به هیجان‌های مثبت مانند امید و رضایت کمتر باشد. دومین متغیر رضایت از زندگی است. بنابراین برنامه‌ریزان و مدیران باید به گونه‌ای برنامه‌ریزی کنند که احساس رضایت فرد از زندگی بالا رود تا این شادی درونی شکل گیرد، چون وقتی فرد شاد باشد میزان کارایی و خلاقیت او بالا می‌رود.

چندی پیش ایسنا ‌ از نتایج یک پژوهش بر 27 هزار و 883 ایرانی 18 تا 65 سال در کشور گزارشی منتشر کرد که نشان می‌داد بیشتر مردم کشور (3‌/‌39 درصد) از شادکامی سطح متوسطی برخوردار هستند.

4‌/‌35 درصد نیز شادکامی خود را کم توصیف کرده‌ و در این میان، فقط 3 درصد خود را در سطح «بسیار زیاد» شادکام می‌دانند. در این پژوهش که از هر استان کشور دست‌کم 800 نفر بررسی شده‌اند، سطح شادکامی با پرسش: «آیا فردی با نشاط و شاداب هستید؟» در پنج سطح «بسیار زیاد»،‌ «زیاد»، «نه زیاد، نه کم»،‌ «کم» و «بسیار کم» مورد سنجش قرار گرفت. یافته‌های پژوهش «شادکامی مردم ایران و عوامل موثر بر آن» از میان 30 استان مورد بررسی، استان زنجان را با 3/69 میانگین امتیاز شادکامی، شادترین استان کشور معرفی کرده است و از یزد با 3/12 میانگین امتیاز شادکامی، به عنوان پایین‌ترین سطح شادکامی نام برده است. همچنین استان‌های گلستان، بوشهر، هرمزگان و کردستان از میزان شادکامی بالاتری از خط میانگین برخوردار بوده‌اند.

این روزها با نزدیک شدن به پایان سال و رسیدن به تعطیلات نوروز،خود به خود یک شادی در میان مردم ایجاد شده که می‌توان این شادی را برای تمام روزهای سال گسترش داد تا از میزان خشم و اضطراب مردم کاسته شود و با مهربانی و خوشرویی با هم برخورد کنند.