از کتک زدن تا گدایی

یک رسم معمولا در میان تمام مناطق کشور هست که هنگام بردن عروس از خانه پدری رایج است یاران داماد شیئی را از خانه عروس برمی‌دارند که ممکن است ظرف، تابلو، گلدان یا هر چیز دیگر باشد.

در میان کردهای خراسان شمالی رسم است که قبل از بردن عروس معمولا پدر یا برادر دستمالی را که در درون آن نان و پنیر نهاده شده است بر کمر عروس می‌بندد، می‌گویند این کار (نان و پنیر به کمر عروس بستن) وظیفه پدرعروس است ولی اغلب این کار را به پسر بچه‌ای محول می‌کنند... برای بستن نان و پنیر به کمر عروس چیزهایی از قبیل بردن خیر و برکت به خانه داماد ذکر کرده‌اند.‌

چون عروس تازه از راه رسیده و از سوراخ سمبه‌های خانه خبری ندارد پس بهتر است اولین غذای داماد را از خانه خود همراه داشته باشد تا در ضمن تشکری هم از داماد به عمل آمده باشد.

علاوه بر موارد فوق، در مورد فلسفه نان و پنیر به کمربستن می‌توان به این دو مورد اشاره کرد. نخست این که خانواده عروس از سر نداری و فقر دخترشان را شوهر نداده‌اند و دوم این که بیانگر این مفهوم باشد عروس از خانه پدری با یک لقمه نان ساده و پنیر راهی خانه داماد شده است و غرور و تکبر و زیاده‌خواهی را از خود دور کند و زندگی را در کام خود و داماد تلخ نکند.

قبل از بیرون بردن عروس از خانه پدری باید هدیه‌ای به دایی داده شود تا اجازه خروج دهند. آنگاه عروس را بر اسب سوار می‌کنند.

در جلوی عروس، پسر بچه‌ای بر اسب سوار می‌شود. آنان معتقدند با این کار نخستین فرزند عروس و داماد، پسر می‌شود سپس داماد با اسب به پیشواز عروس می‌رود.

مردم دست‌زنان و شادی‌کنان، همراه با آوای سرنا، دهل و کف‌های ممتد به طرف خانه داماد حرکت می‌کنند. حالا عروس و داماد سوار بر دو اسب هستند.

بالا بلندتر از همه پیش می‌روند و مردم بر گردشان حلقه زده‌اند. معمولا قبل از رسیدن به خانه داماد در محلی وسیع و هموار عروس سوار بر اسب می‌ماند.

داماد از اسب به زیر می‌آید و سیب، انار و قندهایی که در یک سینی چیده شده است در دست می‌گیرد. داماد انار یا سیب اول را برمی‌دارد و در جیبش می‌گذارد تا به عروس تقدیم کند.

همه مردم آنسوتر از عروس منتظر گرفتن سیب و انار و قندهای عروسی‌اند. شوق جوانان برای گرفتن سیب و انارهای عروسی تماشایی است. چون جوانان بر این باورند؛ آنان که انار را بگیرند زودتر داماد می‌شوند.

علیرضا خانی - جام جم