1ـ آرایش براساس خط مستقیم: در این حالت، موقعیت استقرار سه بازیگر روی یک خط مستقیم قرار دارد. مرسومترین حالت بازیگران در این وضعیت، تداوم جهت نگاه آنها نسبت به یکدیگر است. زمانی که نگاه دو بازیگر معطوف به بازیگر سوم میشود، بر اهمیت نقش او افزوده شده و وقتی هر سه بازیگر در یک راستا به خارج از کادر نگاه میکنند تأکید بر اهمیت موضوع خارج از کادر معطوف میشود.
در این نوع آرایش میتوان بازیگران را در ارتفاعات غیرهمسطح قرار داد و از این طریق به شکل ارائه نماها تنوع بخشید.
همچنین میتوان با نزدیکتر کردن دوربین به قسمتی از گروه سه نفره به ترکیب دو بازیگر (به مثابه بخشی از کل صحنه) دست یافت.
بازی با پیشزمینه و پسزمینه کمک بسزایی به کارگردانی بهتر این نوع خاص از آرایش بازیگران در صحنه میکند.
2ـ آرایش بازیگران براساس یک زاویه قائمه: در این موقعیت، بازیگران عمدتا با فصل مشترک جهت راست یا چپ خود به هم مرتبط میشوند.
در این آرایش حتماً دو نفر از بازیگران روی یک ضلع قرار دارند و تنها یک بازیگر باقیمانده در زاویه دوم (معمولا بین 45 تا 90 درجه) جای میگیرد.
استفاده از این روش با بهرهگیری از برش موازی و تلفیق ترکیببندیهای متفاوت حاصل از دو موقعیت دوربین، یکی از مرسومترین اشکال تقطیع مکالمه سه نفره به شمار میآید.
3ـ آرایش بازیگران براساس دو زاویه قائمه: در این حالت سه بازیگر هر کدام سه ضلع یک مربع را تشکیل میدهند و موقعیت دوربین میتواند ترکیبهای متفاوتی از سه نفره تا یک نفره را براساس زوایای معکوس درونی اتخاذ کند.
بعلاوه با فیلمبرداری مجزا از هر یک از سه بازیگر، با استفاده از روش زوایای موازی نیز میتوان ترکیب یک نفر در مقابل یک نفر یا یک نفر در مقابل سه نفر ایجاد کرد.
4ـ آرایش براساس الگوی مثلث: در این وضعیت، هر بازیگر روی یک ضلع مثلث فرضی جای میگیرد و مکالمه آنها با رعایت منطق گفتوگوی سه نفره انجام میشود.
به گفته ابوالقاسم قاسمی در مقاله «میزانسن سه نفره و نمابندی آن» هرگاه بازیگران براساس شکل مثلث میزانسن داده شوند، دو خط فرضی به طرف بازیگر مسلط صحنه معطوف میشود و یکی از این دو خط فرضی، خط فرضی اصلی و دیگری خط فرضی فرعی تلقی میگردد.
بازیگر مسلط در صحنه بازیگری است که با تغییر جهت سر یا تغییر نگاه، تماشاگر را آماده دیدن عکسالعمل بازیگر روبهروی او میکند.
گفتنی است در این حالت، هر کدام از سه بازیگر میتوانند به ترتیب بازیگر مسلط تلقی شوند و وظیفه اصلی بازیگر مسلط هم هدایت توجه گروه و هدایت توجه تماشاگر از یک بازیگر به بازیگر دیگر است.
آزاد جعفری