استرس و عفونت، عامل طول عمر!
همه ما درباره مضرات استرس و تاثیر آن بر سلامت مطالب زیادی خوانده ایم اما متخصصان اخیرا تحقیقاتی انجام داده اند که نتایج آن با آنچه که تاکنون در مورد استرس شنیده ایم متفاوت است.
مطلب از این قرار است که وجود استرس فیزیکی به میزان کم می تواند مانند مصرف شکلات برای سلامت شما مفید باشد. دانشمندان معتقدند که عواملی مثل عفونت های باکتریایی و ویروسی منجربه تحریک و فعال شدن مواد شیمیایی در بدن می شوند که می توانند طول عمر انسان را افزایش دهند.
محققان در مجله بیولوژی سلولی می نویسند که بروز استرس ژنهای کلیدی و مهمی را فعال می کند. دانشمندان دانشگاه ایلینویز به بررسی نوعی کرم حلقوی پرداختند که شرایط بیوشیمیایی محیط زندگی آن بسیار مشابه انسان است.
در بررسی ترکیبات شیمیایی ویژه ای که در یک سلول مسوول پاسخ به استرس هستند مشخص شد استرس موجب تحریک و فعال شدن واسطه های خاصی می شود که پروتئین های آسیب دیده را در سلول ترمیم می کنند.
متخصصان دریافتند هنگامی که ژنهای مرتبط با شوک حرارتی بیش از اندازه فعال می شوند طول عمر کرمها افزایش می یابد. محققان افزایش دما، تغییر میزان اکسیژن ، عفونت های ویروسی و باکتریایی و تماس با سمومی مثل فلزات سنگین را به عنوان عواملی که می توانند استرس را در سلولها افزایش دهند مورد بررسی قرار داده اند.
پروفسور Morimoto که این تحقیق را سرپرستی کرده است می گوید: ادامه یافتن استرس مفید نخواهد بود اما به نظر می رسد مقادیر اندکی از آن خالی از فایده نیست.
قرار گرفتن در معرض استرس های محیطی در حفظ سلامت سلولها فواید زیادی دارد. زیرا در چنین وضعیتی مولکولهایی که پروتئین های آسیب دیده و ناقص را از بین می برند تقویت می شوند.
پروفسور اوانس متخصص روان شناسی در دانشگاه وست مینستر می گوید: استرس بر روی قدرت تفکر و سیستم بیولوژیک بدن تاثیرگذار است و این اثر به اندازه ای است که کاملا قابل بررسی است. به هر حال این موضوع دو وجه متمایز دارد، فوایدی که در مقادیر اندک استرس دیده شده و مضراتی که مدتهاست برای مقادیر زیاد و طولانی مدت آن به اثبات رسیده است.
علل صرع
بهتر است ابتدا با نظر عوام در مورد علت صرع آشنا شویم. عده ای علت حمله را جن زدگی ، سحر شدن توسط دیگران ، آثار گناه ، ضعف اعصاب و بیماری روانی می دانند. به همین دلیل توصیه های درمانی خاصی می کنند.
مثلا دور بیمار افتاده خط می کشند، به او نزدیک نمی شوند، دعا برای او می نویسند، به جن گیر مراجعه می کنند یا آب قند و چیزهای دیگر به وی می خورانند.
اما همانطور که در مقاله های پیش نیز ذکر گردید، صرع نوعی اختلال در کار سلولهای مغزی است که باعث پخش جریانهای مغزی اضافی به صورت ناگهانی و انتشار آن به سراسر مغز می شود.
علت صرع گاه صدمه مغزی ، عفونت و عوامل ارثی است. ضربه های پس از تولد و دوران کودکی ، تصادفات و حوادثی که باعث ضربه مغزی می شود، عفونتهای مغزی و مننژیت ها همگی می توانند باعث ایجاد صرع شوند که اشاره ای در ذیل به آنها می گردد:
علل قبل از زایمان
صدمات و ضربه های قبل از زایمان یا در حین زایمان ناشی از کمبود اکسیژن رسانی به مغز که در واقع این علت نسبتا شایع تشنج ها در دوره نوزادی و کودکی است. ولی خوشبختانه با بکارگیری روشهای مناسب و مراقبتهای خاص دوره حاملگی و زایمان از این عوارض بسیار کاسته شده است.
ولی هنوز هم گفته می شود که 20درصد علل صرع ناشی از این موارد کمبود اکسیژن مغز در دوره جنینی و یا در حین زایمان است.
ضربه های مغزی
ضربه های مغزی 10 الی 15 درصد علل حملات صرع را تشکیل می دهند که شامل مجموع صدماتی است که بر اثر ضربه به مغز وارد می آیند مانند تصادفات اتومبیل ، سقوط از بلندی و... تشنج ناشی از ضربه های مغزی ممکن است با فاصله کوتاهی از ضربه مغزی و یا سالها پس از آن اتفاق بیفتد.
نکته مهم این است که هر قدر مدت زمان بیهوشی ناشی از ضربه مغزی طولانی تر باشد، شانس وقوع تشنج نیز بیشتر است.
ولی این نکته را باید در نظر داشت ، که همه کسانی که دچار ضربه مغزی می شوند، مبتلا به صرع نمی گردند. زمین خوردن معمولی و ضربه های کوچک به سر و صورت در کودکان لازمه رشد آنان و گاهی اجتناب ناپذیر است و والدین نباید تشنج های احتمالی آینده را به این ضربه های مختصر و بی اهمیت نسبت دهند.
چرا که تشنج متعاقب آن دسته از ضربه های مغزی که همراه بیهوشی نمی باشند، بسیار نادر است ولی نباید از نظر دور داشت که نوزادان و کودکان به این ضربه ها بسیار حساس هستند. برای مثال نباید نوزاد را برای نوازش و غیره تکانهای شدید داد.
همین حرکت مکرر و مداوم به سر و جمجمه نوزاد می تواند به صرع و ضایعات مغزی دیگری که عقب ماندگی ذهنی را در پی دارد، منجر شود.
نکته مهم دیگر این که اگر تشنج سریعا و در فاصله کمی از وقوع ضربه مغزی اتفاق افتد، خوش خیم تر است ، تا زمانی که ماهها و یا سالها بعد از وقوع ضربه بوقوع بپیوندد و در این گروه حتی بروز صرع ممکن است تا بیست سال بعد از ضربه مغزی به تاخیر افتد.
بیماریها و علل عفونی
صرع ممکن است ، به علت بیماریهای مختلفی ایجاد شود، مانند انواع عفونت های مغزی یا آنسفالیت های مغزی ، مننژیت و... یا بیماریهای عروق مغزی (که از علل شایع ایجاد کننده صرع هم هستند) و یا بیماریهایی مانند لوپوس که 15 درصد منجر به صرع می شوند و یا گرفتار شدن مغز توسط تومورهای سرطانی مناطق دیگر بدن.
تومورهای مغزی
تقریبا 35درصد تومورهای مغزی موجب تشنج می شوند، ولی تومورهای مغزی بطور کلی تقریبا 15 درصد علل تشنج ها را موجب می شوند.
علل متابولیکی
اختلالات میزان قند خون ، بیماری کلیوی ، بیماری کبدی و از علل مهم و شایع تشنج هستند.این علل قابل درمان بوده و پس از آن صرع فرد نیز بهبود می یابد.
اختلالات متابولیکی ارثی نادر نیز می تواند موجب حملات صرع بشوند مانند بیماری «تی ساکس».
سکته های مغزی
سکته های مغزی ، علت اولیه صرع در بیماران 60 سال به بالا است و در جوامعی که متوسط سن افراد به این سن و سال می رسد، وقوع بیشتری از صرعها را در این رابطه مشاهده می کنیم.
البته همه سکته ها موجب صرع نمی شوند و تنها 4 الی 5درصد این بیماران هستند که دچار صرعهای مزمن می شوند و در اینجا هم مانند آنچه در رابطه با ضربه های مغزی و صرع گفته شد، هر چه وقوع صرع نزدیکتر به حمله مغزی باشد، شانس ماندگار شدن آن کمتر است.
سکته مغزی عوارض کوتاه مدت و دراز مدت در سخن گفتن ، شناخت ، فکر و حرکت دارد که البته بستگی به منطقه گرفتار در مغز دارد. قابل ذکر است تشنجهای پس از سکته مغزی معمولا به داروی های ضد صرع ، خوب پاسخ می دهند.
داروها و حشره کش ها
مسمومیت با حشره کش ها و مصرف داروهایی مثل کوکائین موجب حمله صرع می شوند. قطع ناگهانی داروهایی که بطور طولانی مصرف شده اند، ممکن است موجب حمله صرع شوند.
باید هشدار داد افرادی که آستانه تشنج پایینی دارند با مصرف برخی داروهای آرام بخش و ضدافسردگی ممکن است دچار حمله صرع شوند.
گاهی حتی واکنش دارویی بین داروهای ضد صرعی که بیمار مصرف می کند و داروهای دیگر و احتمالا آنهایی که سطح داروهای ضد صرعی را پایین می آورند هم موجب بروز صرع می شوند.عفونتها و ضربه های مغزی از علل شایع صرع هستند. در پایان لازم است عنوان شود که درمان موارد فوق می تواند منجر به پیشگیری و درمان صرع شود.
ترجمه: دکتر آرش فرهودی 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
پشت پرده اتاقهای دود و طلسـم
