نگارگری ایرانی با نگاه جهانی

هشتمین دوسالانه دو اصل مهم تمرکز زدایی و رفتن بخشی از جشنواره به خراسان و موضوعی بودن را دنبال می‌کند، چرا که امسال دوسالانه با نگاهی نو به مکتب هرات که از درخشان‌ترین دوره‌های هنر ایران است، برگزار شده است. ما امسال یک بخش را در تهران و یک بخش دیگر را در خراسان برگزار کردیم. همچنین در نیشابور یک کارگاه آموزشی و نیز نمایشگاهی از آثار 41 هنرمند که 27 نفر آنها از تهران و 13 نفر از خراسان بودند در گالری آبتین مشهد برگزار کردیم که با بررسی هیات انتخاب، 3 نفر برگزیده و 5 نفر نیز تقدیر شدند.

طی فراخوانی که 4 ماه پیش به صورت عمومی در تمام کشور اعلام کرده بودیم 6226 اثر از 1589 هنرمند به بی‌ینال ارسال شد که ما 317 اثر را به نمایش گذاشتیم درواقع ما در این دوره بالاترین رکورد را در تعداد شرکت‌کنندگان داشتیم که با بازبینی هیات داوران 3 اثر را به عنوان برگزیده انتخاب خواهیم کرد.

مهم‌ترین دلیل این بوده که هنر معاصر جهان با نگاه به گذشته خودش، نظری به آینده داشته باشد، یعنی بومی فکر کند و جهانی عمل کند.درواقع تلاش ما این بوده که تمی به این بی‌ینال (دوسالانه) بدهیم که برای فضای هنر ایرانی راهگشا باشد و بتواند هویت ملی ما را زنده کند. بر این اساس امسال برای اولین بار ما با یک موضوع مشخص بی‌ینال را برگزار کردیم که امیدوارم با تکرار این موضوعات بتوانیم بی ینال‌هایمان را بیش از پیش با هویت ملی شکل دهیم.

کمال‌الدین بهزاد و کسانی که در کتابخانه سلطنتی شاه طهماسب کار می‌کردند، افرادی بودند که اوج نگارگری ایران را در دوره خودشان به نمایش گذاشته‌‌اند بر این اساس نگاه به مکتب هرات و امروزی کردن آن می‌توانست نشانگر بسیاری از تفکرات معاصر باشد تا هنرمندان معاصر ما بتوانند از این جریان پیروی کنند. به نظر من این اقدام می‌تواند جرقه‌ای بسیار جدی در حیطه شناسایی این مکتب بین جوانان نیز باشد.

این انتخاب از قبل و به 2 علت صورت گرفته بود یکی این‌که هرات در خراسان بزرگ است و 50 سال پیش یک فضای عمومی داشته و سهمی از خراسان بوده است، دیگر این‌که این دوره هشتم بی‌ینال بوده و امام رضا(ع) نیز امام هشتم ما شیعیان و بارگاه ایشان نیز در خراسان رضوی است.

همگی مورد قبول من هستند و فکر می‌کنم شروع یک جریان خوب است؛ چرا که اگر تداوم یابد می‌تواند باعث رشد بهتر آثار شود.

ما تلاشی نکردیم که این بی ینال بین‌المللی شود و این روند را پیش بگیرد، بلکه بیشتر سعی کردیم که با هدف ملی جلو رود. البته امیدواریم در دوره‌های دیگر کشورهای مختلفی هم حضور داشته باشند و آثار هنرمندان دیگر کشورها در کنار هنرمندان برجسته کشورمان به نمایش در بیاید.

بازار هنری و ایجاد فضایی برای فروش آثار هنری از اهمیت بسیار مهمی برخوردار است و در شکل‌گیری فضاهای هنری خیلی موثر است. فرض کنید یک مخاطب در زمان‌های مختلف وارد بانک می‌شود و هر بار با یک اثر هنری روبه‌رو می‌شود این اتفاق درطی زمان در ذهن او تاثیر خواهد گذاشت که هر قدر این تاثیر عمیق‌تر باشد موارد زیباشناختی هنرمند به او منتقل می‌شود، به همین دلیل خرید آثار هنری توسط ارگان‌ها می‌تواند پلی میان مردم با هنر باشد، همچنین می‌تواند رشد تفکر تصویری را در جامعه دنبال کند. خرید آثار توسط ارگان‌ها از این بی ینال نیز باعث افزایش انگیزه هنرمندانی می‌شود که آثارشان را ارائه کرده‌اند که من امیدوارم ارگان‌های دولتی در هفته آخر برگزاری این بی‌ینال بتوانند با خرید آثار هنری این نمایشگاه بزرگ تشویق و حمایتی از هنرمندان جوان داشته باشند.

اگر هر اتفاق هنری به موقع رخ دهد می‌توان برای آن تصمیمات بهتری گرفت. متاسفانه وقفه دوسالانه لطمه بزرگی به فضای تصویری کشور می‌زند.به نظر من اگر این دوسالانه به‌موقع برگزار شود، هنرمندان می‌توانند بیشتر و بهتر برای 2 سال آینده خود برنامه‌ریزی کنند.

قابل قیاس با گذشته نیست، چرا که آن زمان 100 نفر در بی ینال شرکت کردند و هم‌اکنون بالای 2000 نفر که البته این رشد در تمامی ابعاد آن قابل مشاهده است.