فوتبال با ظاهرسازی به جایی نمی‌‌رسد

به هر حال این مسائل قابل پیش‌بینی بود و نمی‌شد راحت از کنار آنچه در تیم می‌گذشت، عبور کرد. برای همین وقتی دیدم نمی‌خواهند به نظراتم توجه کنند و از دیگر سو به دنبال این هستند که جلوی حرف زدنم را نیز بگیرند، گفتم نباشم بهتر است و برای همین استعفا دادم.

بله درست می‌گویید. من استعفای خود را تقدیم وزیر ورزش کردم و ایشان به من گفت که فعلا از روی ناراحتی تصمیم به استعفا گرفته‌ای و فعلا بمان.

نه من استعفا دادم و دیگر در هیچ‌یک از جلسات هیات مدیره شرکت نکردم و برای تیم تحت هر شرایطی آرزوی موفقیت دارم.

نه صحبت خاصی نشده بود، یک روز مرا به دفتر آقای سجادی معاون ورزشی دعوت کردند و وقتی رفتم دیدم آقایان نشسته‌اند و تازه در آنجا متوجه شدم که آقای وزیر از ما می‌خواهند تا با حضور در هیات مدیره پرسپولیس، وضعیت تیم را سروسامان دهیم.

به هر حال من اکنون پیش وجدان خود راضی هستم که به وظیفه‌ام در آن مقطع عمل کردم و نظر علی آقا هم این بود که از حمید استیلی حمایت کند.

من در زندگی فوتبالی‌ام هیچ زمان به موقعیت خود فکر نکرده‌ام و منافع تیم ملی و باشگاهی برایم از هر چیز مهم‌تر بوده است، شاید اگر می‌خواستم خلاف این عمل کنم مصلحت‌گرایانه دم فرو می‌بستم و خود را در مقابل مدیرعامل باشگاه قرار نمی‌دادم. در حالی که من وقتی می‌دیدم مردم و هواداران از حمید استیلی قطع امید کرده و اعتمادشان از او سلب شده است، به این نتیجه رسیدم که با این شرایط و جو موجود، باید با تغییر استیلی، شوکی مثبت به بدنه تیم وارد کنیم. ناگفته نماند که من 7 ماه در پرسپولیس بدون گرفتن ریالی کار می‌کردم و اصلا چشمداشت مالی نداشته‌ام.

باید بگویم که من، حمید استیلی را دوست دارم و هیچ زمان بد او را نخواسته‌ام. البته این را نیز بگویم که من همان ابتدا معتقد بودم که علی دایی باید سکاندار تیم شود. چون تیم با او قهرمان جام حذفی شده بود و از مجموعه تیم شناخت کاملی داشت که این مساله می‌توانست در بستن تیمی قدرتمند به کارش بیاید، اضافه بر آن‌که مردم هم او را می‌خواستند.

برای همین نیز من علاوه بر مسوولیتم در کمیته فنی، به‌عنوان مشاورفنی و نماینده او نیز برنامه‌هایش را تشریح کردم و جمع نیز به این نتیجه رسید که دایی بهتر از 2 گزینه بعدی (استیلی و درخشان) است. با توجه به آن‌که آن موقع علی دایی در سفر اسپانیا بود او را پشت خط آوردیم و گفتیم نظر ما به اوست مشروط به آن‌که بپذیرد‌ باید با حبیب کاشانی بعنوان مسوول باشگاه همکاری کند. دایی نیز این مساله را پذیرفت، اما بعد‌ها به دلایلی نظرش تغییر کرد و ما به حمید استیلی رسیدیم.

حمید هم کسی است که برای پرسپولیس در مقام بازیکن و مربی زحمات زیادی را کشیده و ما روی او توافق کردیم. در تمام دنیا هم همیشه این‌گونه بوده که گاهی یک مربی هر چند هم که خوب باشد کارش در یک تیم به مشکل برخورده و نمی‌تواند نتیجه لازم را بگیرد. فوتبال نیز برای استیلی این روی خود را نشان داد و همواره نیز باید اولین شوک را با تغییر کادر فنی مورد توجه قرار داد. بویژه با شرایطی که پرسپولیس داشت و با قهر هواداران و اعتراض آنان در ورزشگاه‌ها مواجه شده بود.

به هر حال من اگر حرفی را زدم در جهت منافع پرسپولیس بود و وقتی دیدم به حرفم توجه نمی‌شود و تصمیماتی می‌گیرند که اصلا در جریان آنها نیستم، جدایی را به ماندن به هر قیمتی ترجیح دادم.

همه اینها بخاطر این است که به خواست مردم توجه نمی‌شود. به نظر من همه فوتبالیست‌ها بدهکار مردمند و آنها بوده‌اند که ما را بزرگ و معروف کرده‌اند، چه بسا خیلی هم کوچک بوده‌ایم. اول از همه نیز خودم را می‌گویم. آیا غیر از این است که با پول همین مردم به موقعیت فعلی رسیده‌ایم و بعضا ماشین‌های 400 میلیونی زیر پایمان است؟! معتقدم نباید خود را گول زد و سر مردم منت گذاشت. این را می‌گویم چون همه می‌دانند که باشگاه‌ها اصلا درآمدزایی ندارند و دستشان در جیب دولت است. به قول معروف خرج که از کیسه مهمان بود، حاتم طایی شدن آسان بود.

قبول دارم، ما هم بنا بر مسوولیتی که گرفته بودیم باید به داد تیم می‌رسیدیم. برای همین به علی پروین گفتم، پرسپولیس به بن بست خورده و باید با تغییر استیلی، شوک مثبت در تیم ایجاد کنیم. اما علی آقا معتقد به حمایت دوباره از حمید استیلی بود و این در شرایطی بود که تیم مریض بود و به ضعیف‌ترین تیم‌های لیگ نیز باخته بود. باخت‌های متوالی به استقلال نیز که دیگر گفتن ندارد.

از تجربه ما استفاده نمی‌شود و از دید آقایان مزاحم هستیم و با آنان هماهنگ نیستیم. به‌طور طبیعی در چنین شرایطی، دیگرانی که هماهنگ هستند حفظ می‌شوند و حسرت خدمت به پرسپولیس نیز برای امثال من‌ باقی‌می‌ماند که عمرشان را برای سربلندی این باشگاه گذاشته‌اند.

دقیقا و جالب این است که در این فوتبال مربیان باصطلاح منشوری تیم دارند، اما بازیکنانی چون ما با این همه سابقه باشگاهی و ملی، فرصتی برای بروز خلاقیت‌های خود نمی‌یابند. درد این است که این مربیان که کارنامه‌شان مشخص است، بین تیم‌ها جابه‌جا شده و صاحب پول‌های چند صد میلیونی از بیت‌المال و جیب مردم شده‌اند. ایراد نیز به فوتبال دولتی ما مربوط می‌شود که در چنین سیستمی هر کسی به خود این اجازه را می‌دهد که بیاید و برای فوتبال نسخه بپیچد.

به هر حال این مساله نیاز به بررسی دارد که چرا فوتبال ما با این همه سرمایه‌گذاری، پیشرفت لازم را نکرده است. اگر خوب دقت کنیم، می‌بینیم که تمام افتخارات فوتبال ایران در عرصه باشگاهی آسیا، به قبل از حرفه‌ای شدن فوتبال ما برمی‌گردد.

نظر من در این مقطع، مربی داخلی است، چون مربی داخلی با شناخت لازم از وضعیت تیم می‌تواند با برقراری روابط عاطفی لازم و اندک تغییرات فنی و تاکتیکی، تیم را در ریل اصلی خود قرار دهد. چون اعتقاد دارم پرسپولیس مریض است و باید در جهت نتیجه‌گیری، کسی بیاید که بتواند در تیم شوک مثبت ایجاد کند. مربی‌ای که براساس شایستگی انتخاب شود، نه روی رابطه، حرف شنوی و بچه خوب بودنش.

چه بگویم، آخر طی این همه سال، هنر ما تنها این بوده که مربیان خود را سلاخی کرده و آنها را از فوتبال دور کرده‌ایم. در حالی که در همه جای دنیا بیش از هر چیز، فرصت را به بازیکنان ملی خود می‌دهند.

به عوض این کار باید به تخصص و توانمندی مربیان بها دهند. چطور نگران وضعیت مربیان جوان هستند، اما در تیم‌های ملی به وضعیت مربیانی که پخته شده‌اند، توجهی ندارند و مدام به دنبال آوردن مربی از آمریکا و اروپا هستند.

پس کجایند آن مربیان جوانی که آقایان از آن صحبت می‌کنند. من اگر حمل بر خودخواهی نباشد به خودم می‌بالم، چون وارد بازی‌های زد و بند در این فوتبال نشده‌ام و احترام مردم را متوجه خود دیده‌ام. خوشبختانه مردم متوجه مسائل هستند و ذهنشان طی این سال‌ها از آنچه در فوتبال ما اتفاق می‌افتد، روشن است.

نه تنها پرسپولیس، بلکه کل مدیریت فوتبال ایران باید مردمی شود. اگر این امر انجام شود در مراحل بعدی می‌توان از کشورهای پیشرو در این رشته الگوبرداری کرد. آن هم در شرایطی که فوتبال ایران از استعدادهای زیادی برخوردار است و تنها باید با شایسته سالاری ظرفیت‌ها را دوچندان ساخت و از توان فوتبالی‌ها استفاده و بهره لازم را برد.

من چنین اعتقادی ندارم، هر چند ابتدا باید مسائل جانبی پرسپولیس حل شود تا مربی بعدی تیم با آرامش لازم برنامه‌هایش را در جهت احیای تیم به اجرا بگذارد.

چرا نباید امید داشت. به هر حال اگر این شوک اثرات خود را بر جای بگذارد و بازیکنان شرایط روحی خود را بازیابند، می‌توانند پرسپولیس مدعی و قدرتمندی را راهی میدان کنند.

این هم نشات گرفته از شرایط کلی تیم است که قابل حل شدن است.

من اصلا در حضور مربیان و بازیکنان داخلی، قائل به حضور خارجی‌ها نیستم. در اردوی ترکیه که قبل از آغاز فصل برگزار شد، من مدافع اسپانیایی را توصیه کردم که بهتر از ممدوتال بود، اما کادر فنی با آن‌که قیمت وی نیز کمتر بود، ممدوتال را پسندیدند.

الان سه ، چهار سال است که صحبت از خصوصی شدن باشگاه‌ها کرده‌ایم، اما چه قدم مثبتی در این زمینه برداشته شده است. چرا؟ برای این‌که نخواستیم گامی اساسی در این جهت برداریم و تنها خواسته‌ایم سر بازرسان آسیایی را کلاه بگذاریم و ورزشگاه‌هایی را نشان‌شان بدهیم که متعلق به باشگاه‌ها نبوده است.

در حالی که الان سختگیری‌ها زیاد شده است و بازرسان آسیایی بدقت همه چیز را زیر ذره‌بین دارند. الان هم که سهمیه‌های فوتبال ایران در لیگ قهرمانان کم شده مسوولان تنها به دنبال توجیه هستند و نمی‌خواهند از خواب غفلت بیدار شوند. در حالی که تا زیرساخت‌ها درست نشود، فوتبال ما با ظاهرسازی به جایی نمی‌رسد. ضمن آن‌که عذرخواهی مدیران نیز عذر بدتر از گناه است و آنان باید جای خود را به مدیرانی بدهند که کار‌آمد و توانمند هستند. براستی در این فوتبال چرا باید مربیان برکنار شوند و تمام کاسه و کوزه‌ها سر آنان شکسته شود، آیا مدیران ضعفی در این زمینه ندارند.

به نظر من به جای این‌که مدام برویم و مربی از خارج بیاوریم باید مدیر فوتبالی از خارج بیاوریم تا کار از اساس درست شود. باز هم باید تاکید کنم که به جای پرداختن به ظاهر و مسائل جنبی در فوتبال باید ببینیم که تصمیم گیرنده چه کسی است. به‌طور مسلم اگر سیستم درست باشد، هیچ‌وقت فوتبال ایران با این همه استعداد و حجم پولی که به آن تزریق می‌شود، نباید دچار رخوت و ضعف شود.

اگر شانس نیاوریم، بازهم پشت دیوار جام جهانی خواهیم ماند. منظورم از آن شانس‌هایی است که در بازی با استرالیا آوردیم و خداداد عزیزی توپ را به قعر دروازه حریف هدایت کرد. باید بگویم به لحاظ فردی همه چیزمان خوب است اما به لحاظ کار گروهی، دچار ضعف هستیم.

تاریک. من خیلی سال پیش گفتم اگر نجنبیم، مالدیو نیز به ما می‌رسد که الان می‌بینیم این اتفاق در حال رخ دادن است. من این حرف‌ها را از سر تجربه می‌زنم، چون فوتبال جزئی از زندگی‌مان را تشکیل داده است.

دقیقا، مرحوم حجازی حرف دل و زبانش یکی بود و اصلا اهل فریب و دغل کاری نبود. به یاد دارم که در اردوی تیم ملی قبل از جام جهانی 1978 آرژانتین که 17، 18 سال بیش نداشتم، یک روز آتابای رئیس فدراسیون وقت فدراسیون با آن همه قدرت و برو و بیایش به اردو آمد و به همه بازیکنان تیم ملی بی‌ادبانه بی‌حرمتی و توهین کرد، اما در شرایطی که بسیاری از بزرگان تیم سکوت کرده بودند ناصر حجازی جلوی او ایستاد و گفت به هیچ‌وجه حق نداری به ما توهین کنی. طی این همه سال من از مرحوم حجازی معرفت و محبت دیدم، کسی که حاضر نبود برای مال دنیا، حق را نادیده بگیرد. خدا روحش را قرین رحمت کند.