جنگ غیربشری چچن آغاز شد

با این حال با گذشت 17 سال هنوز تصور پایان کامل آن دشوار است. در این 17 سال ، دو جنگ خونبار در چچن رخ دادند که جنگ دوم علی رغم کشته شدن رهبران اصلی جدایی طلبان چچن به صورت چریکی و تروریستی پراکنده ادامه دارد و حتی هر از چند گاه جمهوری های مجاور آن نیز دستخوش حملات خشونت بار می شوند.

جمهوری چچن به زانو درآمده ، بدون امید و بدون آینده و ارتش روسیه کماکان در این جمهوری جدایی طلب که به یک سرزمین «ناکجاآباد» تبدیل گردیده حضور دارد ، حضوری که به نظر می رسد پایان نخواهد داشت.

جوهر دودایف ژنرال سابق شوروی در سال 1991 میلادی استقلال جمهوری چچن را اعلام کرده بود.

در سال 1994 میلادی دودایف رئیس جمهور چچن بود و بوریس یلتسین قدرت را در کرملین در دست داشت.

جمهوری چچن به یک معضل برای مسکو تبدیل شده بود. بوریس یلتسین به جای پیش گرفتن راه مذاکره تصور کرد یک «جنگ کوچک پیروزمندانه» موقعیتش را در مقابل مخالفان تحکیم می کند.

در روز 11 دسامبر سال 1994 میلادی ، روس ها تصور می کردند با ورود نیروهای ارتش روسیه ، چچن ها همگی تسلیم می شوند.

در حالی که استقلال طلبی چچن ها یک ریشه تاریخی دارد که به قرن نوزدهم و پس از اشغال این سرزمین توسط روسیه تزاری بازمی گردد.

در عین حال ، استالین دیکتاتور شوروی در جنگ جهانی دوم کلیه ساکنان جمهوری چچن و همسایگان اینگوش آنها را از سرزمین آبا اجدادی به استپ های سرد و بی آب و علف آسیای مرکزی تبعید کرد.

در جریان این تبعید 13 ساله که تا مرگ استالین دوام داشت ، اغلب آنها جان خود را از دست دادند و پس از مرگ استالین دولت وقت شوروی وقتی اجازه بازگشت آنها را به زادگاهشان داد ، تعداد اندکی از آنها دوباره توانستند کوه های سرسبز وطنشان را به چشم ببینند.

در جنگ نخست چچن که با بی تدبیری بوریس یلتسین آغاز شد و مدت 20 ماه از سال 1994 تا 1996 ادامه داشت حدود 80 هزار غیرنظامی کشته شدند و جنگ با ناکامی روسیه خاتمه یافت.شهر گروزنی به یک ویرانه تبدیل شد.

سرزمین ویران شده چچن به صورت دو فاکتو استقلال یافت و اصلان مسخادوف که پس از کشته شدن جوهر دودایف به ریاست جمهوری رسیده بود ، قدرت را دردست داشت.

در سال 1999 میلادی ، ولادیمیر پوتین که در آن زمان نخست وزیر روسیه بود پس از یک موج حملات مشکوک که به چچن ها نسبت داده شد اما زمزمه هایی در مورد دست داشتن سرویس امنیتی فدرال روسیه در این حملات رواج دارد ، بار دیگر تانک های ارتش کرملین را به ویرانه های جمهوری جدایی طلب چچن اعزام کرد.

آنگاه جنگ دوم چچن آغاز شد. یک نسل کامل از جوانان چچن فقط شاهد مرگ و رنج والدین ، کودکان ، برادران و خواهران خود بوده اند.

در این میان نیروهای روسی نیز متحمل تلفات زیادی شده اند. با این حال ، دو گروه از این جنگ خونین و ضد بشری سود بردند ، گروه های افراطی چچن از این جنگ برای پیشرفت مقاصد خود استفاده کرده و مقامات فاسد روسیه و باندهای مافیایی در این کشور که از بودجه هنگفت نظامی و بدون نظارت جیب های خود را پر کردند.

به این ترتیب ، در روز 11 دسامبر سال 1994میلادی سه لشکر زرهی روسیه به سوی شهر گروزنی مرکز جمهوری استقلال طلب چچن هجوم می برند.

این آغاز یک جنگ خونبار و ضدبشری بود. 17 سال بعد ، این پرسش که «چرا این جنگ آغاز شد؟» توسط پرسش دیگری که دردآورتر است ، محو گردید «رنج مردم چچن چه زمانی خاتمه می یابد؟»...

بهرام افتخاری