آهنگی‌که حس نداشته باشد، ‌به‌درد نمی‌خورد

آخرین کنسرت ما با ترکیب اصلی اعضای چاووش به سال 67 در تالار وحدت باز می‌گردد که با آهنگسازی علیزاده و خوانندگی ناظری اجرا رفتیم و این آخرین همکاری ما محسوب شد و امروز بعد از سال‌ها دوباره دورهم جمع شده‌ایم تا کار مشترکی انجام دهیم. در واقع گروه دوستی به واسطه تصوری که در اذهان شکل گرفته بود، مبنی بر دوری هنرمندان از همدیگر توسط آقای‌علیزاده و ناظری شکل گرفت و از آنجا که نوازندگان آن بیشتر اعضای قدیمی چاووش هستند و قصد داریم بخشی از قطعات ساخته شده چاووش را اجرا کنیم، به نوعی می‌تواند تداعی‌کننده خاطرات آن گروه باشد.

تصمیم برای اجرای برنامه با حضور بنده از چند هفته پیش انجام شد و قطعا بخشی از برنامه به اجرای مشترک علیزاده و ناظری که پیش از این در تور اروپا اجرا شده بود، اختصاص دارد و در کنار آن قطعات نوستالژیک که در حافظه مخاطبان جای دارد، بازخوانی خواهد شد، اما آهنگسازی برنامه به عهده آقای علیزاده است و من تنها به عنوان نوازنده کمانچه حضور خواهم داشت و هیچ نقشی در زمینه آهنگسازی برای این‌کنسرت ندارم.

گروه دستان از زمان شروع به کارش بتدریج اعضایش تغییر کرد و در نهایت به فرم اصلی‌اش که هم اکنون شاهد آن هستیم، رسید؛ به گونه‌ای که 10 سال اعضای آن ثابت مانده است، اما خوشبختانه دستان با توجه به این‌که همه نوازندگانش برای خود استادی بودند و هستند، توانسته تا به امروز در موسیقی سرپا بایستد و موفق باشد. به طور کلی من معتقدم هر گروهی در آغاز فعالیت خود باید اعضایی داشته باشد که پیشینه درخشان در موسیقی داشته باشند چرا که نوازندگان به نوعی اعتبار گروه هستند. وقتی گروه به این شیوه شکل گرفت، به مرور زمان در جامعه جا می‌افتد. دستان نیز پس از 20 سال فعالیت هم اکنون جایگاه مناسبی برای خود یافته و مطرح‌شده که بخشی از این مطرح شدنش به‌واسطه مخاطبان آن است. به نظر من، مهم‌ترین عاملی که باعث موفقیت دستان شده، احترامی است که نوازنده‌ها به هم می‌گذارند و نیز قبول کردن کار جمعی است.

ما از آثار دیگر آهنگسازان به شرط آن که در حد کار گروه دستان باشد نیز استقبال می‌کنیم و در آینده سعی می‌کنیم در این زمینه بیشتر کار کنیم.

اصولا ما در موسیقی ایرانی با توجه به پراکندگی اقوام مختلف از نظر زیبایی‌شناسی ملودی و ریتم خیلی نغمه‌ها داریم که می‌توانیم از آنها استفاده کنیم. وقتی می‌گوییم موسیقی ایرانی، این موسیقی محدود و متمرکز در موسیقی در مرکز ایران نیست. توان و ظرفیت موسیقی ما اصولاً با تنوع و پراکندگی بسیار زیاد اقوام بسیار بالاست و من فکر می‌کنم باید از زیبایی‌های ریتمیک و ملودیک نغمه‌های محلی استفاده کنیم.

من معتقدم حضور آهنگسازان مختلف در هر گروهی رنگ و تنوع خاص به آن گروه می‌دهد چرا که بسته به هر اثری که ساخته می‌شود، خواننده نیز تعیین می‌شود و این دو عامل در کنار هم تنوع بیشتری را برای مخاطب ایجاد می‌کند که این خود می‌تواند یکی از موفقیت‌های آن گروه باشد. چنان که دستان نیز در این سال‌ها این رویه را پیش گرفته و این خود باعث تنوع بیشتر در آثارش شده است.

درست است که گروه دستان با خوانندگان مطرحی چون ناظری،‌ همایون شجریان، بیژن بیژنی و عقیلی و دیگران در این سال‌ها کار کرده، اما هیچ‌گاه خواننده محور نبوده است. البته به نظرم یک بخش از این قضیه به آهنگسازی برمی‌گردد چرا که آهنگسازی در گروه تنوع ایجاد کرده و باعث حضور خوانندگان مختلف شده است. به نظر من اگر یک گروه یک آهنگساز داشته باشد قطعا یکنواختی در آن ایجاد می‌شود. ما هیچ وقت خواننده‌سالاری در گروه نداشتیم چرا که همیشه بخشی از کار دستان یک موسیقی سازی بوده در واقع در هر زمان سعی کردیم که قطعات‌سازی در کنار آوازی قرار گیرند که هیچ وقت خواننده‌سالاری در گروه ایجاد نشود، البته می‌توان گفت که تنوع موسیقایی در گروه به واسطه آثار مختلفی که ساخته می‌شود خود یکی از دلایل عدم خواننده‌سالاری است. به طور کلی می‌توان گفت همیشه عدم خواننده‌محوری و آهنگسازمحوری جزو اهداف گروه دستان بوده و همه نیز به این هدف پایبند بوده‌اند. ‌

بله متاسفانه چنین است و این خود به نگاه رسانه‌های ما به این مقوله نیز باز می‌گردد. به عنوان مثال تمام تبلیغات یک گروه بیشتر روی خواننده است و این خود باعث ایجاد تفکری نادرست می‌شود.