نگاهی به علل طبی پدیده مرگ ناگهانی در ورزشکاران

در دقیقه 72 مسابقه کامرون و کلمبیا در جریان برگزاری جام کنفدراسیون ها در فرانسه ، مارک ویویان فو، یکی از بهترین بازیکنان تیم ملی کامرون بدون آن که هیچ برخوردی با دیگر بازیکنان داشته باشد
کد خبر: ۴۱۱۱۷
، دچار کاهش سطح هوشیاری شده و نقش بر زمین می شود.
بعد از اجرای اقدامات اولیه ، مارک به بیرون از زمین انتقال می یابد و اقدامات پزشکی در کنار زمین و بعد از آن در مرکز پزشکی ورزشگاه ادامه می یابد.
بعد از 45 دقیقه عملیات احیای قلبی - تنفسی به نتیجه ای نمی رسد. در گزارش های اولیه ، تنها نکته پزشکی درباره مارک ابتلای او به اسهال و آزمایش های مربوط طی 2 روز قبل از حادثه بوده است که به گفته پزشک تیم ملی کامرون بررسی های قبلی نشان از وجود عفونت نداشته است و درمان لازم صورت گرفته است.

مرگهای مشابه
تعداد مرگهای مشابه در ورزشکاران نسبتا فراوان است. مرگ ناگهانی میکلوس فهر، بازیکن تیم باشگاهی بنفیکا هم نمونه دیگری است که در ماههای اخیر در محافل خبری سر و صدای بسیاری به پا کرد.
در ایران هم تعدادی موارد مرگ ناگهانی در ورزشکاران گزارش شده است ، اما متاسفانه آمار دقیقی در این باره در دست نیست.
در چند ماه اخیر شاهد چند مورد مرگ ناگهانی در ورزشکاران در 2 رشته کشتی و پرورش اندام بوده ایم. این نوع خبرها معمولا بنا بر علل مختلف مورد کنجکاوی رسمی و دقیق واقع نمی شود.
این امر خود منجر به بروز شایعاتی در این زمینه می شود که یکی از آنها احتمال مبادرت به دوپینگ در این ورزشکاران است.
بررسی این که تا چه حد این نوع شایعات صحت دارند، نیاز به تحقیق و امکانات آزمایشگاهی و آنالیز زیست شیمیایی در مراجع قانونی و نیز رضایت بستگان فرد متوفی برای اجرای این آزمایش ها دارد.
به هر حال وضع موجود چندان رضایت بخش نیست و می تواند حتی بدبینی های غیرضروری را در اقشار مختلف جامعه نسبت به فواید بهداشتی ورزش و فعالیت های بدنی به بار آورد.
در اینجا واقعا این پرسش مطرح می شود که این ورزش و فعالیت های بدنی ، زیانبار و مهلک است یا این موارد تنها استثناهایی برای فواید بی شمار ورزش به حساب می آید.

مرگ ناگهانی قلبی
شایع ترین علل مرگ و میر ناگهانی در جریان ورزش را علل قلبی تشکیل می دهند. سردسته همه این عوامل ، ناهنجاری های ساختاری و کاردیومیوپاتی هیپرتروفیک قلب است که حدود نیمی از علل مرگ و میر را تشکیل می دهد.
براساس گزارش های کالبدشناختی ، علت مرگ مارک ویویان فو هم این بیماری بوده است. از دیگر علل مهم ساختاری می توان به بیماری های دریچه ای ، دیسپلازی بطن راست قلب و سندرم مارفان اشاره کرد.
بعضی از علل هم موجب بروز کم خونی بافتی در عضله قلب می شود. از جمله این علل می توان به تصلب شرایین ، انقباض غیرطبیعی (اسپاسم) عروق تاجی قلب و لخته های عروق خونی اشاره کرد.
انواع مختلفی از بی نظمی ها (آریتمی ها) در ضربان قلب هم می توانند موجب بروز چنین وقایعی شوند.

دوپینگ و داروها
یکی از نکات مورد تردید، اما همیشه مطرح درباره ورزشکارانی که دچار مرگ ناگهانی در جریان ورزش شده اند، احتمال مصرف یا به عبارتی سوءمصرف داروها در آنها است.
در بین علل مربوط به دوپینگ آنچه که بیش از همه مطرح شده است ، دسته دارویی استروئیدهای آنابولیک است. در این دسته دارویی می توان به ناندرولون و اکسی متولون اشاره کرد که به وفور و به شکل غیرعلمی و بدون تجویز پزشک از سوی بعضی ورزشکاران استفاده می شود.
داروهای مخدر و از جمله آنها کوکائین هم می تواند موجب بروز این نوع مرگها شود. ظهور مجدد مصرف قرصهای اکستازی هم می تواند در این امر سهیم باشد.
ضمن این که نباید از احتمال وجود عللی همچون عوارض خطرناک و ناشناخته بعضی از مکمل ها (مثل کراتین مونوهیدرات) که معمولا در مقادیر بیش از حد مصرف می شود، غفلت کرد.

آیا ورزش کردن خطرناک است؛
شاید وقتی خبر مرگ ورزشکار نخبه ای را از طریق رسانه ها دریافت می کنیم ، بیش از همه به فکر خطرات احتمالی ورزش و فعالیت بدنی می افتیم.
بعضی هم که تنبل تر هستند شاید از بی حرکتی و کم فعالیت بودن زندگی شان احساس رضایت کنند. واقعیت این است که ورزش کردن هم مثل هر مولفه دیگر زندگی بشر می تواند توام با خطر باشد.
مهم این است که میزان خطر آن را به طور دقیق بسنجیم. تحقیقات نشان می دهد که خطر بروز ناراحتی های قلبی در حین ورزش در افرادی که علایم این بیماری را ندارند، بسیار اندک است ، ولی بهتر است قبل از شروع یک برنامه ورزشی در افرادی که تردیدهایی درباره تندرستی شان وجود دارد، بررسی لازم صورت گیرد.
در حین اجرای تست ورزش که یک آزمون تشخیص در موارد مشکوک به بیماری عروق تاجی قلب است و در بیمارستان یا درمانگاه های تخصصی انجام می شود، خطر مرگ ناگهانی یک مورد در هر 10 هزار بیمار، خطر سکته قلبی 4 مورد در هر 10 هزار مریض و بستری شدن در بیمارستان 5 مورد در هر 10هزار نفر است.
بنابراین می توان گفت: در افرادی که هیچ گونه علامتی از بیماری های قلبی ندارند، این خطر بسیار کمتر است. خطر مرگ ناگهانی در افراد میانسال و سالمند، یک مورد در هر 7620 نفر است ، در حالی که خطر مرگ بر اثر کم تحرک بودن و ورزش نکردن در این دسته از افراد 7 برابر این میزان است.
حال اگر فقط افراد سالم میانسال یا به عبارت دیگر افراد بدون علایم قلبی را در نظر بگیریم ، میزان مرگ و میر باز هم کاهش قابل توجهی یافته و به یک مورد در هر 15200 نفر می رسد.
پس اذعان می کنید که خطر ورزش نکردن خطرناک تر از ورزش کردن است.

دکتر شهرام فرج زاده موالو
newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها