آنها هنوزخود را می کشند

هفتم اکتبر 2001 که ارتش امریکا برای نخستین بار شروع به بمباران افغانستان کرد، یکی از دلایلی را که برای توجیه تجاوز خود به این کشور مطرح کرد، پایان دادن به رنج زنان بود.

کد خبر: ۳۹۹۷۳

5 هفته پس از اولین حمله هوایی ، سر شناس ترین زن امریکا، لورا بوش ، با سربلندی در رسانه ها اعلام کرد: بر اثر تلاش و موفقیت های افراد ارتش ما، دیگر زنان افغانی در خانه های خود زندانی نیستند و می توانند آزادانه به خیابان بیایند.
جنگ ما علیه تروریسم مبارزه ای برای احقاق حقوق از دست رفته زنان افغان نیز هست. با این حال بعد از 3 سال تصویری که سازمان عفو بین الملل از اوضاع افغانستان و بخصوص زنان افغانی ترسیم می کند، تصویری است کاملا متفاوت.
بنا به گفته سازمان عفو بین الملل با گذشت 2 سال از سقوط رژیم طالبان در افغانستان ، جامعه بین الملل و دولت انتقالی افغانستان به ریاست جمهوری حمید کرزای ، ناتوانی خود را در حمایت از زنان بی دفاع افغان ثابت کرده اند.
خطر دزدیده شدن و مورد هتک حرمت قرار گرفتن از سوی نیروهای مسلح و سربازان رژیم گذشته هنوز زنان و دختران را تهدید می کند.
ازدواج های اجباری ، خصوصا دختر بچه هایی که به زور وادار به ازدواج با مردان مسن می شوند وبرخوردهای خشونت آمیز خانواده ها با زنان و دختران همچنان در بسیاری از نقاط افغانستان بوفور به چشم می خورد.در حقیقت ، وضعیت زنان افغانی همچون گذشته در هاله ای از رنج و غم پیچیده است.
اگرچه در شهر هایی چون کابل و برخی شهرهای دیگر، اندک بهبودی در این وضعیت به چشم می خورد و مثلا دختران و زنان می توانند به مدرسه بروند و یا در مجامع عمومی حضور یابند و بر سر کار بروند، اما در اکثر شهرهای افغانستان اوضاع طور دیگری است و این آزادی های نسبی که سخن آن رفت ، در هیچیک از این مناطق به چشم نمی خورد.
برای نمونه ، در هرات یکی از شهرهای واقع در غرب افغانستان ، اسماعیل خان همان احکام طالبان را به مورد اجرا می گذارد.
در شهر هرات بسیاری از زنان اجازه تحصیل و کار کردن در ادارات را ندارند و تعداد زنانی که در ادارات دولتی این شهر مشغول فعالیت هستند، از تعداد انگشتان دست تجاوز نمی کند.
زنان هنوز اجازه ندارند تنها بیرون از منزل قدم بزنند و یا تنها به خرید بروند یا سوار تاکسی شوند و حتما باید مردی از افراد خانواده آنان را همراهی کند. به نظر می رسد زنان که تصور می کردند پس از سقوط طالبان می توانند از آزادی هایی نسبی برخوردار شوند، دیگرتوان تحمل این همه ستم نابجا را که برآنان می رود، ندارند و پایان دادن به زندگی خویش را بهترین راه حل برای رهایی از این رنجی که می کشند، می دانند.
مدت زمانی است که هر ماه خبر خودکشی تعداد کثیری از زنان و دختران هراتی به گوش می رسد. این میزان در مقایسه با آن دسته از زنانی که در زمان حضور طالبان در افغانستان دست به خودکشی می زدند، بسیار بیشتر است.وضعیت زنان در استانهای شمالی و جنوبی نیز چندان بهتر از آنچه در هرات می گذرد، نیست.
بنا به گفته کارمندان یکی از سازمان های غیر دولتی وابسته به سازمان عفو بین الملل ، زمان طالبان اگر زنی برای خرید بیرون می رفت و گوشه ای از بدنش بیرون بود، کتک می خورد، اما حالا هتک حرمت می شود.
حتی در کابل ، به دلیل حضور تعداد بسیاری از سربازان آمریکایی و خارجی ، زنان افغان احساس امنیت نمی کنند و مجبورند همچون گذشته برقع بپوشند.
اگرچه در بسیاری از مناطق مدارسی برای دختران تاسیس شده است ، اما اغلب والدین از فرستادن دختران خود به این مدارس هراس دارند، چرا که تا کنون چندین مدرسه دخترانه در سراسر افغانستان به آتش کشیده شده است.
دختران و زنان را در مسیر رفتن به مدرسه مورد اذیت و آزار قرار می دهند و خطر دزدیده شدن و مورد تجاوز قرار گرفتن ، تمامی دختران مدرسه ای را تهدید می کند.
واقعیت تلخ امروز افغانستان این است که هر روز زنان بیشتری دست به خودکشی می زنند. نوامبر 2001 کالین پاول ، سخنگوی دولت امریکا، گفته بود: در این که ما حقوق زنان افغانی را به آنان باز می گردانیم ، جای هیچ بحث و شبهه ای نیست.
اما اکنون زنان افغانی با وجود معنای امید های واهی را می فهمند.

زنان ، هنوز مظلومند

شکریه داوی برکزای ، یک روزنامه نگار زن افغانی به تغییر وضعیت زنان افغانستان در سال 2004 بسیار خوشبینانه می نگرد; اما او نیز معتقد است که برای شکوفایی زنان و احقاق حقوق آنان در این کشور راهی طولانی در پیش است.
وی دلیل خودکشی های گسترده زنان افغانی را فقر مالی و مشکلات اقتصادی ، عدم احساس امنیت و خشونت های خانوادگی می داند که هنوز در افغانستان پس از طالبان دست به گریبان آنان است.
فوزیه بی بی - شاعر و نقاش 26 ساله افغانی - در حال کشیدن طرحهایی از چشم انداز دهکده خود واقع در استان خوست است.
در نقاشی او ابرهای تیره و تاریکی بر سر زنان مصیبت دیده و جنگزده دهکده اش سایه افکنده است.او می گوید: هیچ چیز عوض نشده است ; نه احساس من و نه موقعیت زنان. همه چیز مثل گذشته است.
در مناطق روستایی و شهر ها خشونت و بی حرمتی به زنان ادامه دارد. از وقتی کودک بودم ، می دیدم چگونه زنان و دختران را همچون کالا خرید و فروش می کنند. آن وقت کودک بودم و کاری از دستم بر نمی آمد.

حالا هم نمی توانم کاری بکنم و تنها می توانم در شعر ها و نقاشی هایم وضعیت اسفبار و غیر قابل تحمل آنان را به تصویر بکشم ; همین و بس.
اشعار فوزیه در ماهنامه محلی رعنا به چاپ می رسد و از شهرت خوبی هم در خوست برخوردار است ، اما این شاعره جوان هنوز برای بسیاری از هموطنان خود نا شناس مانده است ، چرا که در افغانستان - حتی پس از طالبان - ذکر نام یک زن روی کتابها و نشریات کاری است پر مخاطره و غیر معمول که هم می تواند خود نویسنده را به دردسر بیندازد و هم ناشر کتاب را.

از نگاه یک امریکایی

استفان گراهام - خبرنگار آسوشیتدپرس - از کابل گزارش می کند: بنا به اظهارات یکی از مقامات بلند پایه سازمان بین الملل با گذشت 2 سال از سقوط طالبان ، زنان افغانی همچنان با خشونت های تعصب آمیز و رعب آور مواجه اند; از آتش زدن مدارس دخترانه گرفته تا سوءاستفاده های جنسی و روحی.
میزان این اذیت و آزار ها به اندازه ای است که برخی از زنان دست به خودکشی می زنند.
در مراسمی که ماه گذشته به مناسبت بزرگداشت روز زن برپا شد، رئیس جمهور افغانستان ، حمید کرزای طی سخنرانی ای خاطر نشان کرد، پس از سقوط رژیم طالبان به دست ارتش امریکا بسیاری از زنان و دختران می توانند به مدارس و دانشگاه ها برگردند.
کرزای در ادامه سخنان خود ازدواج های اجباری دختران و زنان را محکوم و خاطر نشان کرد: من با موضوع ازدواج اجباری دختران و زنان بشدت مخالف هستم ; خصوصا ازدواج دختران جوان با مردان مسن و در همین جا از کلیه بزرگان مذهبی که در شهر ها و روستا ها از محبوبیت خوبی یبن مردم برخوردارند، تقاضا دارم در توضیح این موضوع برای مردم تمام تلاش خود را انجام دهند.
وی در خاتمه سخنان خود از کلیه زنانی که در زمان سلطه شوروی بر افغانستان در سال 1980 جان باختند، تجلیل به عمل آورد، اما از آن گروه حکام زورگویی که همچنان بخشهایی از افغانستان تحت سلطه آنان است سخنی به میان نیاورد.
واقعیت این است که اگرچه دولت کرزای توانسته است آزادی هایی را در اختیار زنان قرار دهد- خصوصا در شهر کابل - اما اوضاع در سایر مناطق و شهرهایی که تحت سلطه استانداران و حکام ظالم قرار دارد، بر منوال گذشته است ، به گونه ای که به اعتقاد برخی اعضای سازمان حقوق بشر و سایر سازمان های بشر دوستانه موقعیت زنان نسبت به گذشته بدتر و وخیم تر هم شده است ، خصوصا در آن دسته از روستاها و شهرهایی که نیروهای شبه نظامی سوء استفاده گر جای خالی طالبان را پر کرده اند.