نکته روز

پول بهتر است یا هنر؟

بالای خیابان شریعتی؛ آنجایی که به قیطریه نزدیک است. داخل ماشین منتظر نشسته‌ام و به آمد و رفت آدم‌ها نگاه می‌کنم. هرکس به راهی می‌رود و برخی از آنها نگاه مرا به دنبال خود می‌برند. در این جستجوی گیج‌کننده برای شناسایی آدم‌هایی که از کنارم عبور می‌کنند، صدای ضربه‌هایی که به شیشه ماشین می‌خورد مرا از آدم‌ها و قضاوت درباره آنها رها می‌کند. کنار ماشین مردی میانسال، با قامتی کوچک ایستاده است، چیزهایی می‌گوید که نمی‌شنوم برای همین با احتیاط، شیشه ماشین را به اندازه‌ای که بتوان صدایی را شنید پایین می‌دهم. مرد باتردید و کنجکاوی می‌پرسد: خانه.... کجاست؟ می‌گویند همین نزدیکی‌هاست؟ با تعجب نگاهش می‌کنم و می‌پرسم: آدرس خانه آقای... به چه کارت می‌آید؟

کد خبر: ۳۹۸۹۸۹

می‌گوید: شنیدم خیلی پولداره...!. بازگو کردن بقیه این گفت و شنود نه به کار شما می‌آید و نه بازخوانی آن برای نگارنده لطفی دارد. اما بد نیست که بدانید آدرس را می‌دانستم ـ به این دلیل که یک بار برای مصاحبه با محمدحسین لطیفی به خانه این بازیگر رفته بودم که آن زمان لوکیشن یک فیلم بود ـ اما به مرد ندادم چون دوست نداشتم او را ببینم که ناامید از سربالایی به پایین می‌آید و در یک تجربه تلخ می‌فهمد که قرار نیست آدم‌های پولدار، پولشان را بین همه بذل و بخشش کنند. مرد اما به طرف کوچه سربالایی رفت تا شاید از عابر دیگر خانه بازیگر معروف را پیدا کند و شانس خود را بیازماید.

او رفت و من با انبوهی از تصاویر بازیگر معروف به پولداری، برجای ماندم و دوباره ذهنم شروع به فعالیت کرد و به دوره‌ای رفت که بازیگران نسبت به کارشان تعصب داشتند و تمام هم و غم خود را به کار می‌گرفتند تا مردم آنها را به عنوان هنرمند بشناسند و به خاطر هنرشان به آنها احترام بگذارند، به دوره‌ای رفت که هنرمندان این گفته را باور داشتند که «هنرمند هر جا رود قدر بیند و بر صدر نشیند»... به دوره‌ای که هنرمندان و بازیگران برای فرار از مردم روز و شب عینک تیره بر چشم نمی‌زدند و با روی خوش جواب سلام همه را می‌دادند و می‌گفتند: خاک پای شماییم....

ذهن را اگر رها کنی به کجاها که نمی‌رود! حالا مگر می‌توان بازیگری را پیدا کرد که بگوید خاک پای مردم هستم! این حرف‌ها را باید از زبان بازیگرانی شنید که اکنون به آنها پیشکسوت می‌گویند؛ بازیگرانی که با بازی‌های خلاقانه خود بهترین شخصیت‌های دراماتیک و نمایشی را خلق کرده‌اند. بازیگرانی که همیشه در دسترس مردم هستند و یافتن خانه آنها برای مردم «ندار و محتاج» سخت نیست. آنها در همجواری مردم زندگی می‌کنند چون فاصله طبقاتی‌اشان آنقدر با مردم عادی زیاد نیست که آنها را بالانشین کند و مردم را فرودست‌نشین. آنها «هنرپیشه» هستند؛ یعنی حرفه‌اشان هنر است و همه می‌دانند که بساط پول در هنر چندان عریض و طویل نیست.غرق در سربالایی قیطریه هستم و منتظرم مرد ناامید برگردد و ذهنم هنوز برای این سوال جوابی پیدا نکرده که آیا نام بازیگری را که کار تجاری انجام می‌دهد و اسپانسر (حمایت‌کننده مالی) برای فیلم‌های سینمایی جور می‌کند، می‌توان هنرمند یا هنرپیشه گذاشت یا خیر؟ آیا یک تاجر که بازارش هنر است، حاضر می‌شود خاک صحنه بخورد تا خلاقیتش نمود پیدا کند و مردم او را با نقشش باور کنند؟ و سوال مهم‌تر: پول بهتر است یا هنر؟